İsveçİsveç'e işgücü göçünde yeni kurallar: Muaf tutulan meslekler
İsveç'te çalışmayı düşünenleri
İsveç'e çalışmak için göç etmeyi düşünenlerin yeni kuralları okuması gerekiyor.
Duyuru özeti
İsveç hükümeti, maaş şartından hangi mesleklerin ve grupların muaf tutulacağına karar verdi. Karar ayrıca hangi mesleklerin çalışma izni alma hakkının dışında bırakılacağını da kapsıyor. Yeni kurallar 1 ve 11 Haziran tarihlerinde yürürlüğe girdi.
1 Haziran 2026’dan itibaren İsveç’te çalışma izinleri için yeni kuralları uygulamaya aldı. Değişikliklerden biri yeni bir maaş şartı getirdi. Buna göre çalışma izni alabilmek için ücretin, başvuru tarihinde İsveç’teki medyan maaşın en az yüzde 90’ı düzeyinde olması gerekecek.
Yaklaşık yirmi meslek grubu muaf
Hükümet, bazı meslek gruplarının maaş şartına tabi olmayacağına karar verdi. Yabancılar Yönetmeliği’nde yapılan değişikliklerle yaklaşık yirmi meslek, maaş eşiğinden muaf tutuldu. Bu mesleklerde ücretin, başvuru tarihinde İsveç’teki medyan maaşın en az yüzde 75’i düzeyinde olması yeterli olacak. Söz konusu meslekler için istisna 1 Haziran’dan itibaren uygulanmaya başladı.
İsveç Göçmenlik Dairesi’nde şu anda yaklaşık 2 bin 200 açık ilk çalışma izni başvurusu bulunuyor. Bu başvuruların büyük bölümü 1 Haziran’dan önce sonuçlandırılmadı. Yaklaşık 2 bin 200 dosyanın 120 kadarı, artık maaş şartından muaf tutulabilecek mesleklerde yapılan çalışma izni başvurularından oluşuyor. Diğer tüm başvurularda ise 1 Haziran 2026’dan sonra çalışma izni verilebilmesi için maaş şartının karşılanması gerekecek.
İsveç Göçmenlik Dairesi Müdür Yardımcısı Hanna Geurtsen böyle açıklıyor.
Hükümetin listesini aşağıda görebilirsiniz.
Başka gruplara da istisna
Başvuru sahiplerinden dört grup daha yüzde 90’lık şarttan muaf tutulacak. Bu kişiler için de ücretin medyan maaşın yüzde 75’i düzeyinde olması yeterli olacak:
- İsveç içinden çalışma iznine başvurma hakkına sahip eski öğrenciler,
- eczacı, doktor, hemşire veya diş hekimi olarak İsveç lisansı alabilmek için çalışan ve yabancı ülkelerden alınmış mesleki yeterliliğe sahip kişiler,
- AB Geçici Koruma Direktifi kapsamında geçici korumayla birlikte veya bunun ardından oturma izni verilen ve istihdama dayalı izin başvurusunda bulunan kişiler,
- belirli teknoloji veya yaşam bilimleri şirketlerinde çalışanlar. Şirketin başlangıç aşamasında olması, beş yıldan daha eski olmaması ve yüz kişiden az çalışanının bulunması gerekiyor.
Bu gruplara yönelik istisna 11 Haziran’dan itibaren uygulanmaya başladı.
Çalışma izni kapsamından çıkarılan meslekler
Yeni kurallara göre iki meslekte yapılan işler, çalışma koşulları ne olursa olsun artık çalışma iznine hak kazandırmayacak. Bu iki meslek kişisel asistanlık ve orman meyvesi toplayıcılığı.
Meyve toplama işinde çalışanların çoğu mevsimlik çalışma iznine başvurduğu için bu yasaktan etkilenmeyecek. Ancak kişisel asistan olarak çalışma amacıyla yapılmış yaklaşık 60 çalışma izni başvurusu bulunuyor. Bu meslek grubunun kapsam dışına çıkarılması, artık kişisel asistanlık işi için çalışma izni verilemeyeceği anlamına geliyor.
Hanna Geurtsen bu bilgiyi de İsveç Göçmenlik Dairesi adına veriyor.
Yeni bildirim zorunluluğu
Değişikliklerle birlikte hükümet, dolandırıcılık ve kötüye kullanımı önlemek amacıyla işverenlere yeni bir bildirim zorunluluğu da getiriyor.
İsveç’te çalışma izni bulunan bir çalışanı istihdam eden işveren, çalışan izin yürürlüğe girdikten sonraki dört ay içinde işe başlamamışsa bunu İsveç Göçmenlik Dairesi’ne bildirmek zorunda olacak.
Ayrıca şüpheli kişiler ve adli sicil kayıtlarında işverenler hakkında bulunan bilgiler, çalışma izni dosyalarının değerlendirilmesi sırasında İsveç Göçmenlik Dairesi ile paylaşılabilecek.
1 Haziran 2026’da yürürlüğe giren yeni çalışma izni kuralları hakkında daha fazla bilgi: 1 Haziran 2026’dan itibaren çalışma izinlerinde yeni kurallar
20 Mayıs 2026 tarihli hükümet basın toplantısı da İsveççe olarak regeringen.se adresinde yayımlandı.
Bilgi – muafiyet kapsamındaki meslekler
Hükümete göre aşağıdaki meslek grupları maaş şartındaki yüzde 90 eşiğinden muaf tutuluyor. İstihdamın hangi meslek kapsamında olduğunu işveren bildiriyor:
- Kimya ve kimya mühendisliği alanındaki mühendis ve teknisyenler
- Laboratuvar mühendisleri
- IT operasyon teknisyenleri
- IT destek teknisyenleri
- Sistem yöneticileri
- Ağ ve sistem teknisyenleri ve benzeri meslekler
- Evde bakım, evde sağlık hizmetleri ve yaşlı bakım evlerindeki yardımcı hemşireler
- Habilitasyon hizmetlerindeki yardımcı hemşireler
- Sağlık hizmetleri ve uzmanlık servislerindeki yardımcı hemşireler
- Ayakta tedavi birimlerindeki yardımcı hemşireler
- Çocuk bakım yardımcıları
- Ambulans bakım yardımcıları
- Bakım yardımcıları
- Çiftlik hayvanı yetiştiricileri ve bakıcıları
- Diğer hayvan yetiştiricileri ve hayvan bakıcıları
- Karma tarım yapan bitki ve hayvan yetiştiricileri
- Ormancılık çalışanları
- Kaynakçılar ve gaz kesim operatörleri
- Çelik yapı montajcıları ve ağır sac işçileri
- Bakım teknisyenleri ve makine tamircileri
- Elektrik dağıtım teknisyenleri
- Kasaplar, et parçalama çalışanları ve benzeri meslekler
- Et ve balık işleme sanayisindeki makine operatörleri
- Gıda sanayisindeki diğer makine operatörleri ve benzeri meslekler
- Diğer operasyon teknisyenleri ve proses izleme operatörleri
- Tarım ve ormancılık makineleri sürücüleri
- Meyve toplayıcıları, fidan dikim çalışanları ve benzeri meslekler. Not: Yabancılar Kanunu’nun 6. Bölüm 2. maddesi uyarınca “orman meyvesi toplayıcısı” mesleği için çalışma izni verilemez. Dolayısıyla istisna, bu kategori içinde yer alan diğer mesleki görevler için, söz konusu istisnaya dayanılması halinde uygulanabilir.
Kaynak: İsveç Hükümet Ofisleri
İsveç’in iş gücü göçünde 1 Haziran’dan itibaren uyguladığı yeni model, yüksek ücret eşiğini genel kural haline getirirken iş gücü açığı yaşanan alanlarda geri adım atıyor. Başvuru anında ücretin ülke medyanının yüzde 90’ına ulaşması istenecek; yaklaşık yirmi meslek grubunda ise eşik yüzde 75’te kalacak. Sağlık destek personelinden IT teknisyenlerine, kaynakçılardan gıda sanayisindeki makine operatörlerine kadar uzanan istisna listesi, Stockholm’ün göç politikasını sadece sıkılaştırma üzerinden kuramadığını ortaya koyuyor. Ekonomi belirli mesleklerde yabancı çalışana ihtiyaç duyuyorsa, tek tip ücret barajı uygulamak işe alımı ciddi biçimde zorlaştırabilir.
Yine de geçişin en tartışmalı tarafı, karar tarihinden önce açılmış dosyaları da etkilemesi. İsveç Göçmenlik Dairesinin elinde yaklaşık 2 bin 200 ilk çalışma izni başvurusu bulunuyor ve kurum bunların çoğunun 1 Haziran’dan önce sonuçlanmayacağını söylüyor. İstisna kapsamına girebilecek dosya sayısı yalnızca yaklaşık 120. Dolayısıyla binlerce kişi başvurusunu yaptığı gün geçerli olan ücret hesabıyla değil, dosyanın karara bağlandığı tarihteki yeni eşikle karşılaşabilir. Göç idaresi açısından hukuki dayanak açık olsa bile başvuru sahibi için öngörülebilirlik zayıflıyor. Aylar süren süreçlerde ücret şartının sonradan yükselmesi, işverenle yeniden sözleşme yapılmasını ya da başvurunun tamamen boşa düşmesini beraberinde getirebilir.
İstisnaların yapısı da İsveç’in hangi çalışanları korumak istediğine dair güçlü bir sinyal veriyor. Ülkede eğitimini tamamlayıp çalışma iznine geçenler, bazı sağlık mesleklerinde lisans almaya çalışan yabancılar, geçici koruma kapsamından istihdama geçenler ve küçük teknoloji veya yaşam bilimleri girişimlerinin çalışanları yüzde 75 eşiğinden yararlanacak. Burada amaç yalnız ücret seviyesi değil; eğitim, uzmanlık ve yenilik kapasitesini ülkede tutmak.
İşverenler bakımından da hesap daha karmaşık hale geliyor. İlan edilen ücretin sadece sektör ortalamasına uygun olması yetmeyecek; başvuru günündeki ulusal medyanın hangi seviyede olduğu da kontrol edilecek. Özellikle küçük işletmeler için birkaç puanlık fark bile işe alım kararını değiştirebilir. İstisna listesinin düzenli güncellenmemesi halinde bugün korunan bir meslek grubu ileride aynı avantajı bulamayabilir.
Öte yandan kişisel asistanlık ve orman meyvesi toplayıcılığı için çalışma izni yolunun kapatılması, reformun denetim tarafını sertleştiriyor. İşverenlere dört ay içinde işe başlamayan yabancıları bildirme zorunluluğu getirilmesi de aynı yaklaşımın parçası. İsveç bir taraftan düşük ücretli iş gücü göçünü sınırlıyor, diğer taraftan personel açığı olan sektörler için kontrollü istisnalar yaratıyor. Yeni sistemin gerçek testi, maaş eşiğinin kötüye kullanımı azaltırken ihtiyaç duyulan çalışanların ülkeye girişini ne ölçüde aksatacağı olacak.
