Fransa protestolarında Rus izi… 639 bot paylaşımı, 7 buçuk milyon görüntülenme

Fransa’da 17–18 Ekim 2026’daki protestolardan haftalar önce Rusya bağlantılı Doppelganger ağı üzerinden dört dilde en az 639 koordineli mesaj yayımlandı. Alliance4Europe’un ekim ayındaki araştırmasına göre bu mesajlar yaklaşık 7,4 milyon kez görüntülendi.

Kuruluş, Fransa’daki toplumsal huzursuzluğu konu alan toplam 547.471 sosyal medya ve haber sitesi paylaşımını inceleyerek Rusya bağlantılı hesapların mesajlarını ve protestoların başka ülkelerde nasıl anlatıldığını karşılaştırdı.

Le Grand Continent’in 22 Ekim tarihli haberinde aktarılan çalışmada, 2 Eylül–14 Ekim arasında Doppelganger’a bağlanan en az 22 eş zamanlı paylaşım dalgası belirlendi. Mesajlar Fransızca, Almanca, İngilizce ve Lehçe olarak yayımlandı. Araştırmayı hazırlayanlar, eylemlerin ekonomik ve toplumsal nedenlerinin Fransa’da ortaya çıktığını; dış aktörlerin ise protestoları konu alan dijital tartışmaları büyütmeye çalıştığını bildiriyor.

Doppelganger ağı protestolardan önce hangi mesajları yayımladı?

Doppelganger ağı tarafından yayımlanan mesajlarda Fransa’nın Ukrayna’ya sağladığı yardım hedef alındı. Yardımlar, Fransızların günlük yaşam masraflarıyla karşı karşıya getirilerek ülke kaynaklarının Kiev’e aktarıldığı iddiası işlendi. Hayat pahalılığıyla Ukrayna’ya destek arasında kurulan bu bağlantı, araştırmacıların belirlediği tekrar eden propaganda temalarından biri. İçeriklerde 2018’deki Sarı Yelekliler gösterilerinin hatırasına da başvuruldu.

Alliance4Europe, Doppelganger ağı ile ilişkilendirdiği paylaşımlarda Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un yanı sıra Gabriel Attal, Édouard Philippe ve Raphaël Glucksmann gibi siyasi isimlerin hedef alındığını bildirdi. Bazı paylaşımlar Jean-Luc Mélenchon’un ücret önerisine olumlu yaklaşıyor, başka paylaşımlar ise ismi açıklanmayan bir “vatansever” aday istiyordu. Araştırmacılar, kampanyanın odağında Ukrayna’ya verilen desteğin azaltılması hedefinin bulunduğu görüşünde.

Raporda ağın teknik altyapısına ilişkin ayrı bir bulgu bulunuyor. İncelenen yönlendirme sitelerinin 23’ü aynı IP adresini kullanıyor. Araştırmacılar hesapların yönlendirdiği sayfaları bu IP bağlantısından hareketle eşleştirdi.

547.471 paylaşım ve 12.839 yorum nasıl incelendi?

Kuruluşun açıkladığı ana veri kümesi X, Telegram, TikTok, YouTube ve Facebook ile haber sitelerinden derlenen 547.471 paylaşımı kapsıyor. Bunlar dokuz dilde yayımlanmış içerikler.

Araştırmacılar ayrıca en çok izlenen videoların altında yer alan 12.839 yorumu ayrı bir küme olarak incelemiş. Bu yorumlar üzerinden Fransızca ve İngilizce videoların altındaki suçlama oranları da karşılaştırılmış.

Araştırmacıların Doppelganger ağı için saptadığı 639 koordineli mesaj, çalışmadaki ayrı bir ölçüm. Yaklaşık 7,4 milyon ise aynı mesajlara ilişkin toplam görüntülenme sayısı.

11–18 Ekim arasında Fransa’daki olayları göçmenlere veya İslam’a bağlayan içerikler Fransızca paylaşımların yaklaşık yüzde 3’ünü oluşturuyor. İngilizce paylaşımlarda oran yüzde 19’a, Lehçe paylaşımlarda yüzde 13’e yaklaşıyor.

Göçmenleri suçlayan paylaşımlar hangi dillerde yoğunlaştı?

Videoların altındaki yorumlarda da farklılık kaydedildi. Le Grand Continent’in Alliance4Europe bulgularından aktardığı oranlara göre göçmenleri veya İslam’ı olaylardan sorumlu tutan yorumlar, incelenen Fransızca videolarda yüzde 0,3–0,7 aralığında. İngilizce yorumlarda bu pay yüzde 2,6–4,3 arasında değişiyor. Araştırmacılar, olayları göç üzerinden anlatan İngilizce içeriklerle Lehçe ve Almanca paylaşımların dolaşımında farklı siyasi hesaplarla medya mecralarının etkisini de inceliyor.

Limoges Belediye Binası’ndaki yangının göçmenler tarafından çıkarıldığı yönündeki asılsız anlatım, araştırmanın zaman ve dil karşılaştırmalarından biri. Alliance4Europe’a göre bu iddia, veri kümesinde İngilizce içeriklerde Fransızcaya göre 3,6 kat fazla yayıldı; İngilizce paylaşımlarda yaklaşık altı saat daha erken görüldü. Raporda bu bulgu, olaylara ilişkin anlatıların ülkeler arasında nasıl taşındığını incelemek için kullanılıyor.

Fransa’da 17 Ekim protestolarını ve 18 Ekim’deki güvenlik bilançosunu konu alan önceki Transit Haber yayını, gösterilere katılımı ve gözaltıları, ayrıca şehirlerde yaşananları ele almıştı. Alliance4Europe’un kayıtları ise Rusya bağlantılı mesajların 17 Ekim’den haftalar önce dolaşıma girdiğini ortaya koyuyor.

Pravda ağındaki 1.018 içerik nasıl dağıtıldı?

Alliance4Europe, başka bir Rusya bağlantılı yayın ağı olan Pravda’nın dokuz dilde 28 siteden 1.018 makale yayımladığını belirledi. Aynı içeriklerin siteler arasında birkaç dakika arayla yeniden paylaşılması, raporda ağın dağıtım biçimi olarak anlatılıyor. Raporda, ağın arama sonuçları ve yapay zekâ sistemlerinin kullandığı bilgi kaynaklarına içerik sağlama çabasından da söz ediliyor.

Pravda’nın faaliyeti haber sitelerinde çoğaltılan makaleler üzerinden ölçüldü; Doppelganger ağı içinse eş zamanlı bot mesajları ve yönlendirme altyapısı incelendi.

Araştırma ayrıca İran devlet medyası Press TV ve IRNA’nın 11–18 Ekim dönemindeki Fransızca paylaşımlarının üçte birinden fazlasını Fransa’daki olaylara ayırdığını belirtiyor. Fransız siyasetinin farklı hesaplarının TikTok’ta aldığı görüntülenmeler de ayrıca incelenmiş. Fransız siyasi hesapları arasında Sarah Knafo, Ulusal Birlik (RN) ve Jordan Bardella’nın TikTok videoları da araştırmada görüntülenme toplamlarıyla incelendi.

Rusya’ya atfedilen başka dijital girişimler hakkında Netanyahu’nun bot ağı suçlamasını konu alan haberde İsrail’e yönelik iddialar aktarılmıştı. Avrupa’daki hibrit tehdit araştırmasına ilişkin önceki haberde ise Alman iç istihbaratının dezenformasyonla sabotajı da kapsayan güvenlik değerlendirmesi anlatılmıştı. Le Grand Continent, gösterileri göç üzerinden anlatan yayınları incelerken ABD merkezli Fox News ve İngilizce aşırı sağcı influencer hesaplarının yanı sıra Polonya’dan Kanał Zero’nun videolarını örnek verdi.

Bu haberler de ilginizi çekebilir

Fransa’da 550 bin kişi yürüdü, şehirlerde yağma ve yangınlar: 1.200 gözaltı

Bangladeş polisi: Rusya’ya inşaat işi vaadiyle götürülen 30 kişiden 20’si öldü

Fransa’da Shamonda virüsü ilk kez insanda görüldü: Hasta hayatını kaybetti

Netanyahu Rusya’yı bot ağlarıyla suçladı, Putin’le görüşmeyi ise sürdürüyor