Avrupa’da Türklerin emeklilik hakları için hesap, çalışılan ülkenin emeklilik mevzuatıyla Türkiye’nin ikili sosyal güvenlik sözleşmesinin birlikte uygulanmasına dayanıyor. Sosyal Güvenlik Kurumunun güncel sözleşme tablosu Almanya; Hollanda; Belçika; Avusturya; İsviçre ve Fransa için malullük ile yaşlılık ve ölüm sigortalarını kapsıyor. Aynı döneme rastlamayan sigortalılık süreleri, aylığa hak kazanma koşulu incelenirken bir araya getirilebiliyor. Ödenecek aylığı ise her ülkenin kurumu kendi mevzuatına ve kendi sisteminde geçen süreye göre belirliyor.
Avrupa’da Türklerin emeklilik hakları 6 ülkede nasıl değişiyor?
2026’da emeklilik yaşı altı ülkede aynı değil. Bazı sistemlerde doğum yılı belirleyici olurken Avusturya ve İsviçre’de kadınlar için geçiş takvimi de sürüyor. Aşağıdaki rakamlar genel ya da yasal emeklilik yaşını gösterir; erken emeklilik gibi özel yolların koşulları ayrıca uygulanır.
- Almanya: Deutsche Rentenversicherung, 1961 doğumlular için normal emeklilik yaşını 66 yıl 6 ay olarak bildiriyor. 1964 ve sonrasında doğanlarda genel yaş 67.
- Fransa: Assurance retraite’nin 1 Eylül 2026’dan itibaren geçerli tablosuna göre 1963 ve 1964 doğumluların yasal yaşı 62 yıl 9 ay. 1965’in ocak-mart döneminde doğanlarda da 62 yıl 9 ay olan sınır, aynı yılın nisan-aralık döneminde doğanlarda 63’e çıkıyor; 1969 ve sonrasında doğanlarda 64 yaş uygulanıyor.
- Hollanda: SVB, 1 Mart 1957–31 Aralık 1960 arasında doğanların AOW yaşını 67 olarak veriyor. 1 Ocak 1961–30 Eylül 1964 arasında doğanlarda sınır 67 yıl 3 ay; sonraki kuşakların takvimi yaşam beklentisiyle bağlantılı.
- Belçika: Federal Pensions Service, 1960–1963 doğumlular için yasal emeklilik yaşını 66 olarak yayımlıyor. 1 Ocak 1964 ve sonrasında doğanlarda sınır 67. Erken emeklilikte ayrıca kariyer süresi şartı bulunuyor.
- Avusturya: Avusturya hükümet portalında erkekler için standart yaş 65. Kadınların yaşı kademeli olarak yükseliyor: 1966’nın ilk yarısında doğanlarda 62 yıl 6 ay, ikinci yarısında doğanlarda 63. Geçiş 2033’te 65 yaşta tamamlanacak.
- İsviçre: 2026 OASI rehberinde referans yaşı erkeklerde 65, kadınlarda 64 yıl 6 ay. Kadınların referans yaşı yılda üç ay yükseliyor; 2028’den itibaren her iki cinsiyet için 65 olacak.
Türkiye’deki sigortalılık süreleri Avrupa’daki emeklilik hesabına nasıl giriyor?
Hak kazanma hesabında önce kişinin ilgili ülkedeki sigortalılık süresine bakılıyor. Süre o ülkenin koşulunu karşılamıyorsa, SGK’nın sözleşme esaslarına göre Türkiye’de ve diğer akit ülkede geçen, aynı zamana rastlamayan dönemler sözleşmenin izin verdiği ölçüde birleştirilebiliyor. Avrupa’da Türklerin emeklilik hakları bakımından bu yöntem, çalışma hayatı iki ülkeye bölünmüş kişilerde hak koşulunun tamamlanmasına hizmet ediyor.
Aylığın miktarı ayrı bir hesap. Kişi, yalnız ilgili ülkedeki sigortalılık süresiyle aylığa hak kazanıyorsa o ülkenin kurumu kendi mevzuatını uygular. Hak, Türkiye’deki dönemlerin eklenmesiyle doğuyorsa kurum önce toplam sigortalılık süresi üzerinden teorik aylığı hesaplar. Ardından kendi mevzuatında geçen sürenin toplam süre içindeki payına göre ödenecek sözleşme aylığını belirler. Türkiye’deki kurum da kendi sorumluluğundaki dönemler için kendi hesabını yapar. Böylece iki ülkedeki çalışma geçmişi hak kazanma aşamasında birlikte dikkate alınırken ödeme, ilgili kurumların ayrı hesaplarından oluşur. SGK’nın sözleşme açıklamasındaki bu yöntem, yabancı ülkedeki primlerin Türkiye’de ödenmiş prim gibi tek kalemde toplanması yerine her kurumun kendi payını hesaplamasına dayanıyor.
Emeklilik yaşındaki farklar neden doğum yılına göre okunmalı?
Doğum tarihi aynı ülkede bile sonucu değiştirebilir. Almanya’da 1961 doğumlu biri için normal yaş 66 yıl 6 ay; 1964 ve sonrasında doğanlar için 67. Fransa’nın 1 Eylül 2026’dan itibaren geçerli takviminde 1965 doğumlular yılın hangi döneminde doğduklarına göre 62 yıl 9 ay veya 63 yaş sınırına tabi. Hollanda’da da AOW yaşı kuşaklara göre farklılaşıyor.
OECD’nin Pensions at a Glance 2025 karşılaştırması, normal emeklilik yaşlarının birçok ülkede mevcut kurallara göre ilerleyen yıllarda yükseleceğini hesaplıyor. Avrupa’da Türklerin emeklilik hakları açısından kişisel tarih belirlenirken doğum yılı ve sigortalılık kaydı esas alınıyor.
Başka sözleşmeli Avrupa ülkelerinde de Türkiye süreleri kullanılabiliyor mu?
Danimarka ile Norveç de SGK’nın yaşlılık sigortasını kapsayan sözleşmeli ülkeleri arasında yer alıyor. Transit Haber’in Danimarka çalışma ve emeklilik rehberi folkepension ile ATP sistemini Türkiye anlaşmasıyla birlikte inceliyor. Norveç Türk toplumu rehberi ise iki ülkede çalışma geçmişi bulunan kişiler açısından sosyal güvenlik anlaşmasına yer veriyor. Bu rehberdeki karşılaştırmalı tablo altı Batı ve Orta Avrupa ülkesine ayrıldığı için Danimarka ile Norveç yaş tablosuna eklenmedi; sözleşme kapsamları kendi rehberlerinde izlenebilir.
Emekli aylığı bağlandıktan sonra başka ülkede yaşamak mümkün mü?
Sosyal güvenlik sözleşmeleri, kazanılmış yaşlılık aylığının diğer akit ülkede ikamet edilirken de ödenebilmesine ilişkin hükümler içeriyor. Başka bir ülkeye yerleşmek isteyen emeklinin oturum koşulları ise ayrıca o ülkenin göç mevzuatına tabi. Transit Haber’in Avusturya çalışmadan oturum rehberi, finansal olarak bağımsız kişiler ve emekliler için gelir şartını; sağlık sigortasını; konut koşulunu; Almanca bilgisini ve kotayı başvuru dosyası açısından ele alıyor.
Avrupa’da Türklerin emeklilik hakları için hangi kayıtlar kontrol edilmeli?
Avrupa’da Türklerin emeklilik hakları için dosya hazırlarken ilk iş çalışma dönemlerini tarihleriyle çıkarmak. İlgili yabancı kurumun hizmet dökümü SGK kaydıyla karşılaştırılabilir. Aynı döneme denk gelen kayıtların belirlenmesi gerekir; eksik hizmetler için belge istenebilir. Doğum tarihi, ilgili ülkedeki genel emeklilik yaşının hangi kuşağa uygulandığını belirler. Başvuru aşamasında yabancı kurum kendi kurallarına göre hak koşulunu inceler ve kendi ödeyeceği aylığı hesaplar. SGK da Türkiye’deki süreler için kendi mevzuatını ve ikili sözleşme hükümlerini uygular. İki kurumdan gelen sonuçlar farklı tarihlerde bağlanabilir; kişisel dosyada hangi kurumun hangi süreyi kabul ettiği karar belgelerinden izlenmelidir.
2026 karşılaştırmasında Almanya ve Belçika kuşaklara göre yükselen yaş sınırları uyguluyor. Fransa’da 1 Eylül 2026 takvimi bazı doğum yıllarında yeni sınırlar getiriyor. Avusturya ile İsviçre’de kadınların geçiş takvimi devam ederken Hollanda’nın AOW yaşı doğum tarihine bağlı. Avrupa’da Türklerin emeklilik hakları hesaplanırken yaş şartıyla sigortalılık geçmişi birlikte inceleniyor; Türkiye’de geçen sürelerin etkisi de ilgili sosyal güvenlik sözleşmesine göre belirleniyor.
Kaynaklar
- Sosyal Güvenlik Kurumu — Sosyal Güvenlik Sözleşmeleri
- Deutsche Rentenversicherung Rheinland — Fachliche Information 01 / 2026 — Anhebung der Altersgrenzen
- L'Assurance retraite — Mon âge de départ à la retraite
- Sociale Verzekeringsbank (SVB) — Uw AOW-leeftijd
- Belgian Federal Pensions Service — When can I retire?
- Republic of Austria — Personen, die ab dem 1. Jänner 1955 geboren sind — pension age
- Information Center OASI/DI Switzerland — Social security in Switzerland — OASI benefits 2026
- OECD — Pensions at a Glance 2025 — Future retirement ages
