AB eski oturum kartları için kritik tarih: Bazıları 3 Ağustos’ta geçersiz oldu

AB eski oturum kartları için 3 Ağustos 2026, serbest dolaşım hakkından yararlanan bazı aileler açısından doğrudan belge geçerliliğini değiştiren bir tarih oldu. Avrupa Birliği’nin 2025/1208 sayılı Tüzüğü uyarınca, bir AB vatandaşının AB dışı aile üyesine Directive 2004/38/EC kapsamında verilen ve yeni güvenlik standardını karşılamayan bazı residence card ile permanent residence card belgeleri artık kullanılamıyor. Polonya ve Macaristan da kendi sistemlerindeki etkilenen belge grupları için ayrı duyurular yayımladı. Kural bütün yabancı oturum kartlarını kapsamıyor; kartın hangi hukuki statüyle ve hangi teknik formatta düzenlendiği belirleyici.

AB eski oturum kartları için 3 Ağustos’ta hangi kural devreye girdi

Hukuki temel, 12 Haziran 2025 tarihli 2025/1208 sayılı Konsey Tüzüğü. Düzenlemenin 8. maddesi, AB vatandaşı olmayan aile üyelerine verilen eski residence card ve permanent residence card belgeleri yeni Article 7 formatını karşılamıyorsa kartın üzerindeki son kullanma tarihi veya 3 Ağustos 2026’dan hangisi önce geliyorsa o tarihte geçerliliğin sona ermesini öngörüyor. Böylece fiziksel kartta daha ileri bir tarih yazması tek başına yeterli olmayabiliyor.

Yeni standartta aile üyesi kartları, AB’nin ortak oturum kartı formatına göre hazırlanıyor. Kartta “Residence card” veya “Permanent residence card” başlığının yanı sıra “Family Member EU Art 10 DIR 2004/38/EC” ya da “Family Member EU Art 20 DIR 2004/38/EC” kodu kullanılıyor. Article 10, serbest dolaşım hakkını kullanan AB vatandaşının üçüncü ülke vatandaşı aile üyesinin oturum kartını; Article 20 ise kalıcı oturum kartını ifade ediyor.

Hangi kişiler bu 3 Ağustos kuralından etkilenebilir

Ortak AB geçiş kuralının merkezinde, kendi vatandaşı olmadığı başka bir AB ülkesinde serbest dolaşım hakkını kullanan bir AB vatandaşının AB dışı aile üyesi var. Örneğin Alman eşiyle İspanya’da, İspanyol eşiyle Polonya’da veya Fransız eşiyle Macaristan’da yaşayan bir Türk vatandaşı, oturumunu 2004/38 sayılı Direktifin aile üyesi hükümleri üzerinden almışsa kartının formatını kontrol etmeli. Aynı mantık Norveç, İzlanda, Lihtenştayn ve İsviçre vatandaşlarının serbest dolaşım kapsamındaki aile üyelerine verilen belgelerde de ulusal uygulamaya göre karşımıza çıkabiliyor.

• Directive 2004/38/EC Article 10 kapsamında verilmiş aile üyesi residence card belgeleri.
• Directive 2004/38/EC Article 20 kapsamında verilmiş permanent residence card belgeleri.
• Yeni ortak güvenlik formatını karşılamayan eski kartlar.
• Kartın üzerinde uzun veya süresiz geçerlilik yazsa bile ilgili geçiş hükmüne giren belgeler.

Bütün eski AB oturum kartları 3 Ağustos’ta geçersiz olmadı

En önemli sınır burada. 2025/1208 sayılı Tüzük, üye devletlerin ulusal göç hukukuna göre verdiği bütün yabancı oturum izinlerini topluca sona erdirmiyor. Çalışma iznine bağlı ulusal oturum kartı, öğrenci kartı, AB Mavi Kart, dijital göçebe oturumu veya başka bir ulusal ikamet kartı sırf eski tarihte düzenlendiği için bu hükümle geçersiz hale gelmiyor. Düzenlemenin Article 8 bölümü, serbest dolaşım hukukundaki AB dışı aile üyesi kartlarının eski formatını hedefliyor.

AB vatandaşlarına verilen registration certificate ve permanent residence belgeleri de Tüzüğün genel kapsamındaki belge türlerinden. Fakat 3 Ağustos 2026’da aile üyesi kartları için kullanılan ortak sona erme maddesiyle, her üye ülkedeki AB vatandaşı kayıt belgesinin otomatik olarak aynı gün hükümsüz olduğu sonucu çıkarılamaz. Polonya gibi ülkeler kendi geçiş düzenlemeleriyle daha geniş belge gruplarına aynı son tarihi uygulayabiliyor.

İlgili haberKazakistan oturum izni kuralları değişti: Yabancılar için yeni süreler

Bazı eski kartlar 3 Ağustos 2031’e kadar kullanılabilecek

Tüzük bir teknik istisna bırakıyor. Yeni Article 7 formatına tam olarak uymayan eski bir aile üyesi kartı, ICAO 9303 asgari güvenlik standardını karşılıyor ve gerekli güvenlik unsurlarını taşıyorsa son kullanma tarihi veya 3 Ağustos 2031’den hangisi önceyse o tarihe kadar geçerli kalabiliyor. Buna karşılık asgari güvenlik standardını karşılamayan ya da işlevsel makine okunabilir bölgesi bulunmayan belgeler için daha sert geçiş hükümleri var. Kart sahibinin yalnız düzenlenme tarihine bakarak kesin karar vermesi bu yüzden güvenli değil; belge türü ve teknik format, kartı veren ülkenin göç makamından teyit edilmeli.

Polonya’da kapsam AB kuralından daha geniş uygulanıyor

Transit Haber, Polonya’daki son tarihi 12 Temmuz’da ayrı bir haberle duyurmuştu. Polonya’da 2 Ağustos 2021’den önce kullanılan eski format; AB vatandaşının kalış kaydı sertifikası, AB vatandaşının aile üyesine verilen oturum kartı, AB vatandaşının daimi kalış hakkını doğrulayan belge ve aile üyesinin daimi oturum kartı gibi belge gruplarını kapsıyor. KPMG Poland da 2 Ağustos 2021’den önce düzenlenen eski format belgelerin 3 Ağustos 2026 sonrasında değiştirilmesi gerektiğini hatırlatıyor.

Polonya’nın güncel MOS sistemindeki yeni Article 10 residence card, geçerli pasaportla birlikte aile üyesine Polonya sınırını vizesiz birden fazla kez geçme imkânı sağlıyor. Kart ayrıca diğer Schengen ülkelerinde 180 gün içinde 90 güne kadar kısa seyahatte statüyü belgeleyen temel evraklardan biri. Eski kartın geçerliliğini kaybetmesi, kişinin temel ikamet hakkıyla fiziksel belgenin işlevini birbirinden ayırmayı gerektiriyor.

Macaristan da 3 Ağustos için resmî uyarı yayımladı

Macaristan Ulusal Yabancılar Polisi Genel Müdürlüğü, 3 Ağustos 2016 ile 2 Ağustos 2021 arasında EEA vatandaşlarının aile üyelerine ve belirli üçüncü ülke vatandaşı Macar aile üyelerine verilmiş permanent residence card belgelerinin 3 Ağustos 2026’da sona ereceğini duyurdu. Kurum, etkilenen kişilerin başka bir Macar oturum statüsü için işlem başlatması gerektiğini söylüyor.

Macar makamının uyarısındaki seyahat bölümü ayrıca kayda değer: Fiziksel kartın süresinin bitmesi kişinin ülkedeki ikametinin aynı anda otomatik olarak yasa dışı hale geldiği anlamına gelmeyebilir. OIF, etkilenen kişilerin statülerini sonradan da düzenleyebileceğini belirtiyor; buna karşılık yurt dışı seyahatinin geçerli bir oturum belgesi olmadan sorun yaratabileceğini ve mümkünse belge işlemlerinin seyahatten önce başlatılmasını öneriyor.

Oturum hakkı ile oturum kartının geçerliliği neden aynı şey değil

AB Tüzüğünün gerekçesi bu ayrımı koruyor. Serbest dolaşım ve ikamet hakkının yalnız tek bir fiziksel belgeyle kanıtlanabileceği söylenmiyor; hakkın başka kanıtlarla ispatlanabilmesi AB hukukunda korunuyor. Yine de havayolu check-in masasında, sınır kapısında, belediye veya banka işlemlerinde güncel ve tanınan bir kartın bulunmaması pratik sorun çıkarabilir. Hak devam etse bile kartın vizesiz yeniden giriş veya statüyü hızlı biçimde ispatlama işlevi ortadan kalkabilir.

Türk vatandaşları hangi senaryoda etkilenebilir

Türkiye vatandaşı olmak tek başına 3 Ağustos kuralına sokmuyor. Bağlantı, kişinin bir AB/AEA vatandaşının aile üyesi statüsüyle başka bir Avrupa ülkesinde yaşamasından doğuyor. İspanyol eşiyle Polonya’da eski Article 10 kartı taşıyan bir Türk, Alman eşiyle başka bir üye ülkede eski aile üyesi kartı bulunan bir Türk veya Macaristan’daki OIF duyurusunda tarif edilen eski permanent residence card grubuna giren kişi doğrudan kontrol yapmalı.

• Kartın üstünde ‘Family Member EU Art 10 DIR 2004/38/EC’ veya ‘Family Member EU Art 20 DIR 2004/38/EC’ benzeri bir ibare olup olmadığına bakın.
• Kartın düzenlenme tarihini ve fiziksel son kullanma tarihini ayrı ayrı kontrol edin.
• Kartı veren ülkenin göç idaresindeki 3 Ağustos 2026 duyurusunu bulun; başka bir ülkenin uygulamasını esas almayın.
• Yakın tarihte uçuşunuz varsa, yeni kart başvurusu makbuzunun sınır geçişinde eski kartın yerini otomatik olarak tuttuğunu varsaymayın.
• Gerekirse seyahatten önce göç idaresinden veya sınır makamından yazılı teyit alın.

Danimarka ortak Tüzüğe bağlı değil, İrlanda katılıyor

“Bütün Avrupa Birliği’nde aynı uygulama” cümlesi de tam isabetli değil. 2025/1208 sayılı Tüzüğün gerekçe bölümüne göre Danimarka düzenlemenin kabulüne katılmadı ve Tüzükle bağlı değil. İrlanda ise 18 Ekim 2024 tarihli bildirimle düzenlemenin kabulüne ve uygulanmasına katılmak istediğini bildirdi. Ülke bazında işlem yapılırken ulusal göç makamının kendi belge değişim takvimi yine kontrol edilmeli.

Eski kartı olanlar şimdi ne yapmalı

İlk adım kartın hukuki türünü belirlemek. Normal çalışma, öğrenci veya ulusal oturum kartıyla Article 10/20 aile üyesi kartı aynı dosya değil. Ardından kartı veren ülkenin göç idaresi sayfasındaki geçiş duyurusu okunmalı. Polonya’da yaşayanlar mevcut Transit Haber Oturum İzni dosyalarındaki ülke güncellemelerini de izleyebilir. AB vatandaşı eş üzerinden oturum alanlar için Avrupa aile ve oturum dosyaları da farklı ülkelerin uygulamalarını karşılaştırmaya yardımcı olabilir.

3 Ağustos 2026 sonrasında geçersiz hale gelmiş eski kartla uluslararası seyahate çıkmak, statünüz devam ediyor olsa bile taşıyıcıda ve sınır kontrolünde ek belge talebiyle sonuçlanabilir. Yeni kart başvurusunu açmış olmak ile elinizde geçerli seyahat belgesi bulunması aynı şey değil. Seyahat yakınsa, kartı veren makamdan hangi belgeyle geri giriş yapılabileceğinin ayrıca sorulması en güvenli yol.

Bu haberler de ilginizi çekebilir

Paraguay oturum başvuruları yüzde 62 arttı: Peki ama neden

Kazakistan oturum izni kuralları değişti: Yabancılar için yeni süreler

Norveç’te kalıcı oturum kuyruğu: ‘5 binden fazla kişi’ 25 aydır karar bekliyor

Türklerin emekli olunca yaşayabileceği en uygun ülkeler: Sağlık, güvenlik ve 7 seçenek