Hollanda İsrailli yolcuların bavullarını aramaya başladı
Hollanda İsrail yerleşim ürünleri yasağı, 22 Eylül 2026’da yürürlüğe girdikten sonra yolcu bagajlarında da uygulanmaya başladı. Hollanda Gümrüğünün resmî rehberine göre işgal altındaki bölgelerdeki hukuka aykırı İsrail yerleşimlerinde üretilen veya elde edilen mallar ülkeye sokulamıyor. Kural yalnız ticari ithalatı değil, kişisel kullanım için taşınan ürünleri, hediyeleri ve hediyelik eşyaları da kapsıyor. 27 Eylül’de Tel Aviv’den Amsterdam’a gelen bir El Al seferindeki bazı yolcuların bavullarının yeni kurala göre kontrol edildiği bildirildi. The Times of Israel ve Anadolu Ajansı, İsrail televizyonu kaynaklı haberlerde bagaj aramalarını aktardı. Kontrol edilen yolcu sayısı ile aramalarda yasaklı ürün bulunup bulunmadığı ilk haberlerde açıklanmadı.
Gümrük görevlileri ürünlerin menşeini belirlemek için etiket, ambalaj ve belgeleri inceleyebiliyor. Ürünün yasak kapsamındaki bir yerleşimde üretildiği tespit edilirse yolcu eşyayı gönüllü olarak bırakabiliyor. Teslim edilmezse ürüne el konulabiliyor ve tutanak tutuluyor. Olası ek yaptırımlara Hollanda savcılığı karar veriyor.
Kural bütün İsrail ürünlerini kapsamıyor. Uygulamanın ölçütü ürünün menşei. Hollanda makamları denetimlerde Avrupa Birliğinin ilgili posta kodu listesinden yararlanıldığını belirtiyor. Yasak, ürün 22 Eylül’den önce satın alınmış olsa bile o tarihten sonra Hollanda’ya getirildiğinde uygulanıyor. Başka bir Avrupa Birliği ülkesi üzerinden Hollanda’ya giriş yapılması da muafiyet sağlamıyor. Düzenleme çevrim içi siparişlerle posta yoluyla ülkeye gönderilen ürünleri de kapsıyor. Hollanda’nın geçici yaptırım kararı, bu malların ithalatı, satın alınması ve satılmasını yasaklayan daha geniş ticaret tedbirinin yolcu bagajına yansıyan kısmını oluşturuyor. Gümrük idaresi kontrollerin risk ve nesnel bilgiler temelinde yürütüldüğünü yazıyor. Yolcunun dini, milliyeti, etnik kökeni veya dış görünüşü tek başına kontrol nedeni olarak kullanılamıyor. Uygulama pasaporta değil, taşınan malın nerede üretildiğine odaklanıyor. Kaynağından emin olunmayan ürünler için yolcuların gümrüğe beyanda bulunması mümkün. Gümrük sayfasında etiket, ambalaj ve menşe belgelerinin yolculuk sırasında saklanması da isteniyor.
Aynı günlerde İsrail bağlantılı başka bir seyahat gelişmesi Mauritius’ta yaşandı. Tel Aviv çıkışlı bir Air Seychelles charter seferi, iniş izni alınamayınca iptal edildi. Tur şirketi kararın siyasi ve diplomatik nedenlerle bağlantılı olduğunu savundu; Mauritius makamları ilk haberler yayımlandığında kamuya ayrıntılı bir gerekçe sunmamıştı. Mauritius’un sivil havacılık kuralları charter seferler için önceden iniş izni alınmasını şart koşuyor.
Amsterdam’daki bagaj denetimi ile Mauritius’taki charter izni farklı düzenlemelere dayanıyor. Amsterdam’daki uygulamada esas alınan konu yolcunun kimliği değil, taşınan ürünün menşei. Hollanda İsrail yerleşim ürünleri yasağı bu yüzden havalimanındaki kişisel bagajları da kapsayan bir gümrük kontrolü olarak uygulanıyor.