Reuters’tan dikkat çeken iddia: Önce Mekke Anlaşması, sonra asker tezkeresi

Mekke Anlaşması için TBMM’de başlayan onay sürecinin ardından Reuters, Suudi Arabistan’a askerî personel gönderilmesi konusunda ikinci bir Meclis adımı hazırlanabileceğini yazdı. Ajansın 21 Ekim 2026 tarihli haberinde ismi açıklanmayan bir AK Partili milletvekilinin sözlerine yer verildi. Milletvekiline göre anlaşma TBMM’de onaylandıktan sonra, askerî personel gönderilmesine yetki verecek ayrı bir tezkerenin Meclise sunulması planlanıyor.

Reuters’a konuşan milletvekili, ilk aşamada hava savunma sistemleri, elektronik harp teknolojileri ve teknik destek alanlarında uzman personel görevlendirilmesinin öngörüldüğünü söyledi. Personel sayısı, görev yerleri ve sevk tarihi açıklanmadı. Aynı kaynak, anlaşma çerçevesinde görevlendirilecek Türk askerlerinin saldırı operasyonlarında yer almayacağını söyledi. Reuters daha önce görüştüğü iki yetkilinin de Türkiye’nin olası katkısını askerî ekipman, istihbarat paylaşımı ve silah sistemleri üzerinden tarif ettiğini aktardı.

7 Ağustos 2026’da Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan tarafından imzalanan Mekke Anlaşması, daha sonra kamuoyuna açıklanan 16 maddelik metinle ayrıntılandırıldı. Kamuoyuna açıklanan 16 maddelik metinde taraflardan birine dışarıdan yöneltilen silahlı saldırının bütün taraflara yapılmış saldırı sayılacağı ve saldırıya uğrayan ülkeye yardım sağlanacağı hükmü bulunuyor. Anlaşma askerî eğitim, personel değişimi, ortak tatbikat, savunma sanayisi ve gerektiğinde askerî konuşlandırma gibi iş birliği alanlarını da düzenliyor. Metindeki kurumsal yapı, dışişleri ve savunma bakanları ile genelkurmay başkanlarını bir araya getiren Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesini öngörüyor. Metin, uygulamanın tarafların iç hukukuna ve uluslararası hukuk yükümlülüklerine uygun yürütülmesini şart koşuyor.

Türkiye’deki yasama süreci, Mekke Anlaşması için açılan TBMM’nin 2/3961 esas numaralı resmî kaydı üzerinden yürütülüyor. Resmî kayda göre anlaşmanın onaylanmasının uygun bulunmasına ilişkin teklif 21 Ekim’de Meclis Başkanlığına ulaştı. Esas komisyon Dışişleri Komisyonu, tali komisyon ise Millî Savunma Komisyonu olarak belirlendi. Bu kayıt, Reuters’ın sözünü ettiği ayrı asker tezkeresinden önce anlaşmanın kendisi için yürüyen onay sürecini belgeliyor.

Anlaşmanın yürürlük maddesi de üç ülkenin kendi anayasal işlemlerini tamamlamasını gerektiriyor. Son onay belgesinin belirlenen makama iletilmesiyle yürürlük başlayacak. Metindeki çekilme hükmüne göre taraflar ilk 10 yıl içinde anlaşmadan ayrılamıyor; daha sonraki çekilme için yazılı bildirim süresi uygulanıyor.

Millî Savunma Bakanlığı 15 Ekim’de Suudi Arabistan’a askerî destek sürecinin Anayasa ve mevzuat hükümlerine göre yürütüleceğini açıkladı. Reuters’ın 21 Ekim haberinde süreç iki ayrı parlamento aşaması olarak anlatılıyor: önce Mekke Anlaşması için uygun bulma süreci, ardından askerî personel gönderilecekse ayrı yetkilendirme. İkinci aşamaya ilişkin bilgi, Reuters’ın ismini açıklamadığı milletvekilinin beyanına dayanıyor.

Kaynaklar: TBMM’nin 2/3961 esas numaralı resmî kaydı; T.C. Dışişleri Bakanlığının Mekke Anlaşması ortak açıklaması; Reuters’ın 20 ve 21 Ekim 2026 tarihli haberleri; Millî Savunma Bakanlığının 15 Ekim bilgilendirmesi.