Çekya’da göçmen yoksulluğu araştırması: Poverty Watch 2026’dan yüzde 37 tahmini

Çekya’da göçmen yoksulluğu üzerine hazırlanan Poverty Watch 2026 araştırması, ülkenin yabancı işgücüne duyduğu ihtiyaçla çalışanların geçim koşullarını birlikte inceliyor. Avrupa Yoksullukla Mücadele Ağı’nın (EAPN ČR) 20 Ekim 2026’da tanıttığı rapor, göçmenlerin yaklaşık yüzde 37’sinin göreli gelir yoksulluğuyla karşılaşabileceğini tahmin ediyor. Bu oran, araştırmayı hazırlayan kuruluşların farklı veri kaynaklarını bir araya getirerek ulaştığı yaklaşık hesap olarak açıklandı. Expats.cz’nin 2 Kasım tarihli haberinde ise mevcut resmî istatistiklere dayanan yaklaşık yüzde 18’lik oran aktarılıyor.

Expats.cz’de William Nattrass imzasıyla yayımlanan inceleme, Çekya’da yaşayan yabancıların yaklaşık 1,15 milyon kişiye ulaştığını belirtiyor. Haberde, resmî oran temel alınarak yaklaşık 210 bin yabancının yoksulluk riski taşıdığı; bu grubun yaklaşık 180 bininin Avrupa Birliği dışından, 30 bininin ise diğer AB ülkelerinden geldiği aktarılıyor. Poverty Watch hazırlayıcıları ise geniş kapsamlı hesaplarında gelir düzeyiyle birlikte göçmenlerin sosyal hizmetlere erişimini ve çalışma koşullarını değerlendiriyor.

Poverty Watch 2026: Yüzde 18 ve yüzde 37 arasında ne fark var?

Expats.cz’nin aktardığı yüzde 18, resmî istatistiklere dayanan yoksulluk riski göstergesi. Poverty Watch 2026 araştırmasını hazırlayan EAPN ČR, Çekya Caritas ve Göçmenlerle Çalışan Sivil Toplum Kuruluşları Konsorsiyumunun yayımladığı yüzde 37 ise birden fazla kaynaktan hareketle oluşturulmuş göreli gelir yoksulluğu tahmini. Araştırmayı hazırlayan kuruluşlar, bu ikinci değeri doğrudan yapılan tek bir resmî ölçüm olarak tanımlamıyor. İki veri, farklı yöntemleri nedeniyle kendi tanımlarıyla kullanılıyor. Rapor 20 Ekim’de Prag’daki Çekya Caritas merkezinde tanıtıldı. 2026 çalışmasının konusu göç ve yoksulluk arasındaki ilişkiydi. Hazırlayıcı kuruluşlar, oturum statüsünün çalışma ve sosyal koruma haklarına erişim üzerindeki etkisini incelemeye aldı. Göçmenlerle Çalışan Sivil Toplum Kuruluşları Konsorsiyumu, araştırmaya katılan kurumlar arasında bulunuyor. Konsorsiyumun yönetici direktörü Andrea Krchová, yabancı çalışanlara sağlanan korumanın kişinin oturum türüne bağlı olduğunu ve bu düzenlemelerin incelenmesi gerektiğini söyledi.

Yabancı çalışanların yüzde 52,5'i düşük nitelikli işlerde

Çekya Caritas’ın Poverty Watch 2026 açıklamasında verilen 2025 istihdam verilerine göre yabancı çalışanların yüzde 52,5’i düşük nitelik gerektiren işlerde çalışıyor. Çek çalışanlarda bu oran yüzde 17,7. Aradaki fark 34,8 yüzde puanına ulaşıyor. Kuruluşlar, mesleki yeterliliklerin tanınmasındaki güçlüklerin ve Çekçe bilme şartlarının, yabancıların eğitim düzeylerine uygun işlere geçişini zorlaştırdığını bildiriyor.

İstihdam izni ile çalışma hakkı arasındaki mevcut işlemler hakkında yayımlanan Çekya çalışan kartı başvuru rehberinde Employee Card için resmî değerlendirme süresi anlatılıyor. Yabancı çalışanların işe giriş ve statü değişikliği işlemleri, raporun ele aldığı işgücü piyasasının idari koşullarını oluşturuyor. Araştırma, işte bulunmanın tek başına istikrarlı barınma ve geçim imkânı sağlamadığı durumları özellikle inceliyor.

Avrupa Komisyonunun 3 Haziran 2026 tarihli Çekya ülke raporu da yabancı diploma ve meslekî yeterliliklerin tanınmasında ilerlemenin sınırlı kaldığını bildiriyor. Komisyonun aktardığı verilere göre Çekya’da geçici koruma altındaki Ukraynalıların yüzde 66’sı çalışıyor; çalışanların yüzde 50’si yaptıkları işin niteliklerine uygun olmadığını söylüyor. Bu veriler, 2026 Poverty Watch’un diplomaların tanınmasına ilişkin tespitine başka bir resmî çalışma üzerinden bağlam sağlıyor.

Prag'daki kiralar ve sosyal yardıma erişim

Araştırmaya göre konut giderleri, düşük ücretli işlerde çalışan yabancılar için önemli bir geçim sorunu. Expats.cz, özellikle Prag’daki kira piyasasında artan maliyetlerin, hane bütçesinde daha büyük pay aldığını aktarıyor. Çekya Caritas, göçmenlerin kiralık konut ararken ayrımcılıkla karşılaştığını, yüksek depozito ödeyebildiğini ve istikrarsız barınma koşullarında yaşadığını bildiriyor. Göçmenlerin sağlık ve sosyal hizmetlere erişimindeki farklılıklar da araştırmanın kapsamına giriyor.

Poverty Watch 2026 hazırlayıcılarının yardım reformuna ilişkin hesabına göre 2025 sonunda önceki sosyal yardım programlarından yararlanan göçmenlerin yüzde 46’sı yeni birleşik yardım sistemi kapsamında hak sahibi olmaktan çıktı. Kuruluşlar, özellikle uzun süreli oturum sahiplerinin yardımlara erişimine ilişkin sınırlamaların gözden geçirilmesini öneriyor. Sosyal desteğin kapsamına dair bu oran, araştırmayı hazırlayan kurumların hesaplaması olarak yayımlandı.

Ukrayna’dan gelen ve geçici koruma altında yaşayan kişilerin insani yardımları da ayrıca ele alınıyor. Kuruluşlar, kırılgan durumdaki mültecilerin desteklerinin artırılmasını ve barınma hizmetlerine erişimin geliştirilmesini istiyor. Geçici korumadan daha uzun süreli ikamete geçişi ilgilendiren Çekya’daki beş yıllık oturum başvurularının sonuçları bu grup için ayrı bir yasal süreç olarak yayımlanmıştı. Poverty Watch ise sosyal haklara erişim ve yaşam koşullarını araştırıyor.

Yabancı diplomaların tanınması ve eğitimde dil desteği

Poverty Watch 2026, Çekçe dil desteğinin özellikle ortaöğretimde güçlendirilmesini de öneriyor. Araştırmayı hazırlayan kuruluşlar, göçmen öğrencilerin ortaöğretimden ayrılmasına ilişkin verilerin düzenli toplanmasını ve bakanlıklar arasında çalışma grubu kurulmasını istiyor. Yetişkinler açısından ise diplomaların tanınması ve meslekî işlerde ilerleme, düşük ücretli işlerde yoğunlaşma sorununun temel başlıkları arasında. Nitelikli yabancı çalışanlara ilişkin Çekya’daki idari düzenlemeler de bu alandaki mevcut işgücü programlarıyla ilgili.

Jiří Vraspír, Çekya Caritas adına, çalışan kişilerin bile ailelerine kalıcı ve güvenli bir yaşam ortamı sağlamakta zorlandığını belirtti. Araştırmada göçmen Romanların konut ve hizmetlere erişiminde yaşanan ayrımcılık da ayrı bir başlık olarak işlendi. Hazırlayıcı kuruluşlar, eğitim, yerel sosyal hizmetler ve barınma olanaklarının geliştirilmesini öneriyor.

Bu haberler de ilginizi çekebilir

Çekya’da yabancı işçileri yasa dışı çalıştıranlara 10 yıla kadar hapis önerisi

Brunei’de yerli ve yabancı personel bildirimi başladı: İşverenlere 30 Kasım ve ceza uyarısı

Bosna-Hersek’te çalışma izni için yeni yönetmelik: Karar süresi 30 gün

Avustralya’da kura başlamadan yabancı işçiler ayrıldı: Ekinleri tarlada kalan çiftçiler vize sistemine isyan etti