BM’de KKTC tartışması: AB, Türkiye’nin açıklamasına karşılık verdi
BM’de KKTC tartışması 16 Kasım’da İslam İşbirliği Teşkilatı kararı görüşülürken yaşandı. İrlanda, Avrupa Birliği adına yaptığı konuşmada Türkiye’nin Kıbrıs açıklamasına yanıt verdi ve Güvenlik Konseyinin 541 ile 550 sayılı kararlarını hatırlattı.

BM’de KKTC tartışması, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu Dördüncü Komitesinde 16 Kasım 2026’da İslam İşbirliği Teşkilatı (İİT) ile BM arasındaki işbirliğine ilişkin karar tasarısı görüşüldü. Oturumda Türkiye temsilcisinin Kıbrıs konusundaki açıklamasının ardından İrlanda, Avrupa Birliği (AB) ve üye devletler adına yanıt hakkını kullandı. AB, KKTC’nin uluslararası tanınmasına ilişkin tutumunu ve Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin geçmiş kararlarını hatırlattı.
Avrupa Birliği Dış İlişkiler Servisinin 16 Kasım tarihli resmî metni, iki ayrı konuşmayı içeriyor: İİT ile işbirliği tasarısına ilişkin oy açıklaması ve Türkiye’nin Kıbrıs konusundaki beyanına verilen yanıt. AB adına İrlanda temsilcisinin yaptığı konuşmada Güvenlik Konseyinin 541 ve 550 sayılı kararlarına doğrudan atıf yapıldı.
BM’de KKTC tartışması nasıl başladı?
Görüşmenin konusu, BM ile İslam İşbirliği Teşkilatı arasında işbirliğinin sürdürülmesini öngören karar tasarısıydı. AB, hazırlık görüşmelerinin yeterince kapsayıcı yürütülmediğini ve bazı üye devletlerin müzakerelere katılamadığını açıkladı.
BM’de KKTC tartışması kapsamında AB açıklamasında, İslam İşbirliği Teşkilatının 2025 Eylem Programında Kıbrıs’a ilişkin ifadeler bulunduğu ve bu ifadelerin Güvenlik Konseyi kararlarıyla uyuşmadığı ileri sürüldü. İrlanda, konuyla ilgili olarak 1983 tarihli 541 ve 1984 tarihli 550 sayılı kararları anarak AB üyelerinin Kıbrıs politikasına ilişkin ortak konumunu aktardı.
Oturum konuşma dökümüne göre Türkiye temsilcisi, Kıbrıslı Türklerin uluslararası platformlarda temsil edilmesini savundu ve Türkiye’nin KKTC’ye desteğini dile getirdi. İrlanda’nın AB adına yanıtı bu konuşmanın ardından geldi.
AB, Türkiye’nin KKTC açıklamasına nasıl yanıt verdi?
AB adına söz alan İrlanda, KKTC’nin tanınmasına yönelik girişimlere karşı çıktıklarını belirtti. Avrupa Birliği, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti hakkında kendi diplomatik terminolojisini kullandı ve Güvenlik Konseyinin 541 ile 550 sayılı kararlarına dayandı.
Metnin bir bölümünde AB, Türkiye’den AB’nin “Kıbrıs Cumhuriyeti” olarak adlandırdığı yönetimin egemenliğini, toprak bütünlüğünü ve bağımsızlığını zayıflattığını düşündüğü açıklama ve girişimlerden kaçınmasını istedi. İrlanda’nın sözleri, Avrupa Birliği’nin resmî yaklaşımı olarak kayda geçti.
BM toplantı dökümü, Türkiye ile AB arasındaki karşılıklı beyanlara aynı oturumda yer veriyor. Türk temsilci Kıbrıslı Türklerin haklarına desteklerini sürdürdüklerini ifade etti.
541 ve 550 sayılı Güvenlik Konseyi kararları ne diyor?
BM Güvenlik Konseyinin 18 Kasım 1983’te kabul ettiği 541 sayılı karar, KKTC’nin bağımsızlık ilanını geçersiz sayıyor ve devletlere Kıbrıs Cumhuriyeti dışında bir Kıbrıs devletini tanımama çağrısı yapıyor. 11 Mayıs 1984 tarihli 550 sayılı karar da kuzeydeki ayrılma yönündeki işlemleri ele alıyor ve daha önce alınan tanımama kararını tekrar ediyor.
AB, 16 Kasım açıklamasında iki BM kararını kendi diplomatik tutumunun dayanağı olarak gösterdi. Ayrıca Kıbrıs meselesine BM çerçevesinde kapsamlı, adil ve kalıcı bir çözüm bulunması gerektiğini belirtti. EEAS metni, tasarıya ilişkin oy açıklamasıyla Türkiye’nin konuşmasına verilen yanıtı iki bölümde yayımladı.
Karar tasarısının görüşülmesinde başka hangi itirazlar vardı?
India Today’in Press Trust of India’ya dayandırdığı 17 Kasım tarihli haber, Hindistan temsilcisinin taslak hazırlık sürecine dair eleştirilerini de aktardı. Habere göre Hindistan, bazı BM üyesi devletlerin İİT ile işbirliği tasarısına ilişkin istişarelerden dışlandığını söyledi. AB adına yapılan oy açıklamasında da müzakerelere katılımın sınırlı kalmasına ilişkin itirazlar yer aldı.
İrlanda’nın oy açıklamasında AB üyelerinin görüşmelere katılımıyla ilgili itirazları bulunuyordu. BM’de KKTC tartışması ise Türkiye temsilcisinin konuşmasının ardından yanıt hakkının kullanılmasıyla yaşandı.
Türkiye ve KKTC gündemi BM görüşmelerinde nasıl sürüyor?
Türkiye Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın Kasım ayındaki iki devletli çözüm açıklamaları daha önce Rum basınında da haberleştirilmişti. BM gözetiminde gerçekleştirilen Kıbrıs görüşmeleri için hazırlık toplantıları ise adadaki iki taraf ile garantör ülkelerin temas gündemini oluşturuyor. Bu görüşmeler, 16 Kasım BM Genel Kurulu açıklamasının diplomatik arka planında yer alıyor.
KKTC Başbakanı Ünal Üstel’in 16 Kasım’da açıkladığı Yeni Maraş Vizyon Projesi, adadaki güncel başka bir politika başlığı. BM’de KKTC tartışması sırasında İrlanda’nın yaptığı açıklama ise İslam İşbirliği Teşkilatıyla işbirliği karar tasarısının görüşülmesi sırasında Türkiye temsilcisinin sözlerine verilen AB yanıtı olarak kayda geçti. Açıklamanın tarihi 16 Kasım 2026; konuşmanın metni EEAS tarafından yayımlandı.
Kaynaklar
Avrupa Birliği Dış İlişkiler Servisi (EEAS) — UN General Assembly 4th Committee, EU Explanation of Vote and Right of Reply, 16 Kasım 2026
The Floor Brief — BM Genel Kurulu Dördüncü Komite konuşma dökümü, 16 Kasım 2026
India Today / Press Trust of India — UN–İİT tasarısına ilişkin oylama ve müzakere itirazları, 17 Kasım 2026
Birleşmiş Milletler Dijital Kütüphanesi — 541 sayılı Güvenlik Konseyi kararı (1983)
Birleşmiş Milletler Dijital Kütüphanesi — 550 sayılı Güvenlik Konseyi kararı (1984)
WhatsApp kanalımızda yalnızca önemli uyarıları, Telegram kanalımızda ise tüm haber akışını paylaşıyoruz.
Kısa alıntılar; içerik değiştirilmeden, “Transit Haber” kaynak olarak belirtilerek ve bu habere aktif bağlantı verilerek kullanılabilir. İçeriğin tamamının izinsiz yeniden yayımlanmasına izin verilmez.
Sıradaki haber
Kıbrıs Rum basınından Türkiye’nin SEPA girişimine itiraz: KKTC bankaları gündemdeHaber otomatik yüklenemezse normal bağlantısından okuyabilirsiniz.
Haber yükleniyor…