Avusturya çalışma izni: İtirazlar da reddediliyor

Avusturya çalışma izni uygulaması, ilk iltica kararı olumsuz çıkan fakat yargı süreci henüz tamamlanmayan kişiler için yeni bir uyuşmazlığa dönüştü. ORF Tirol'un 16 Ekim tarihli araştırmasında Çalışma Bakanlığından alınan sayılara göre eyalette 261 iltica başvuru sahibinin geçerli çalışma izni bulunuyor. Haziran ayında uygulamaya alınan değişikliklerden sonra 50 çalışma izni başvurusu reddedildi. Bu 50 rakamı, Tirol’deki yeni çalışma izni başvuru retlerinin toplamı.

Avusturya çalışma izni için 12 Haziran'da ne değişti?

Avusturya Ekonomi Odasının (WKO) otelcilik birimi, 22 Eylül'de yayımladığı yeni uygulama açıklamasında, İltica ve Göç Paktı Uyum Yasası’nın (AMPAG) 12 Haziran 2026’da yürürlüğe girdiğini bildirdi. Yeni sistemde Federal Yabancılar ve İltica Dairesinden (BFA) ilk aşamada olumsuz iltica kararı alan kişinin itirazı devam etse bile İş Piyasası Servisi (AMS) yeni bir çalışma izni vermiyor ve önceki izni normal biçimde yenilemiyor.

WKO’nun açıklamasına göre önceki düzende başvurusu kesin sonuca bağlanmamış ve iltica prosedürüne en az üç ay önce kabul edilmiş kişiler, işgücü piyasası denetiminden geçerek çalışma izni alabiliyordu. Değişiklikten sonra olumsuz ilk kararın bulunmaması, çalışma izni verilmesinde daha belirleyici bir unsur oldu. WKO, başvurunun altı aydan uzun sürdüğü bazı dosyalarda gecikmenin başvurana yüklenip yüklenemeyeceğini de AMS ile BFA’nın değerlendirdiğini belirtiyor. Bu süre koşulu ve kişinin ilk iltica kararının durumu, dosyanın hangi aşamada olduğuna göre ele alınıyor.

Tirol'deki retler kimleri etkiledi?

ORF’nin aktardığı örneklerden biri Innsbruck yakınındaki Aldrans kasabasında büyük bir at çiftliği işleten Michael Schwemberger. Çiftlikte dört yıldır çalışan, geçmişte Suriye’de tarih öğretmenliği yapmış Ismaiel adlı işçinin iltica başvurusu BFA tarafından reddedildi. Dosya Federal İdare Mahkemesinde (Bundesverwaltungsgericht) itiraz aşamasındayken işveren eylül ayında çalışanın iznini uzatmak istedi; AMS başvuruyu kabul etmedi.

Schwemberger, işletmesinin beş ahır çalışanından birini kaybetmesi halinde işlerin yürütülmesinin zorlaşacağını söyledi. ORF’nin araştırmasında turizm ve lojistik sektörlerindeki işverenlerin de benzer sorunlarla karşılaştığı aktarılıyor. Diakonie Mülteci Hizmetleri hukuk danışmanı Simone Rabl ise Tirol’de yaklaşık 30 kişiye destek verdiklerini; bunların daha önce aylarca, bazılarının yıllarca izinli çalıştığını belirtti. Bu kişilerin bir bölümünün gelirini kaybettikten sonra eyaletin sığınmacı barınma tesislerine dönmek zorunda kaldığını anlattı.

Geçerli izinler ve zamanında uzatma başvurusu

Avusturya çalışma izni olan kişinin ilk iltica reddinden hemen sonra çalışmayı bırakması gerektiği sonucuna varmak doğru değil. WKO’nun güncel işveren açıklamasına göre mevcut istihdam izinleri kendi bitiş tarihlerine kadar geçerli; olumsuz ilk iltica kararı nedeniyle otomatik geri alınmıyor. İzin süresi dolmadan AMS’ye yapılan uzatma başvurusu, bu uzatma hakkında hukuken kesin karar verilene kadar mevcut izinle çalışmanın sürmesine olanak tanıyor.

İltica ve çalışma izni dosyalarının farklı karar süreçlerinden geçmesi, Aldrans örneğinde önem taşıyor. ORF’ye göre Ismaiel geçerli izni sürdüğü müddetçe çiftlikte çalışabiliyor. Ancak yeni uzatma başvurusunun reddedilmesi, daha sonraki çalışmanın koşullarını belirleyecek. İşverenin iznin bitiş tarihini, AMS’ye verdiği uzatma talebinin tarihini ve kendisine iletilen yazılı kararı birlikte değerlendirmesi gerekiyor.

Bakanlık ile Diakonie neden anlaşamıyor?

Avusturya Çalışma Bakanlığı, ORF’ye yaptığı açıklamada yabancıların istihdamını düzenleyen kanunun Avrupa Birliği kabul koşullarına uyarlanmasını gerekçe gösterdi. Diakonie hukuk danışmanı Simone Rabl ise yeni Avrupa iltica sisteminin, ilk ret kararına itiraz edenlerin işgücü piyasasından bu şekilde çıkarılmasını gerektirmediğini savunuyor. Rabl, bazı izin retlerine karşı mahkemeye yapılan başvuruların başarılı olduğunu ve mahkemelerin AB hukukundaki çalışma hakkına işaret ettiğini söyledi.

ORF’nin 16 Ekim haberinde hukuki görüş ayrılığının en yüksek yargı düzeyinde açıklığa kavuşturulmasının beklendiği belirtiliyor. Nihai içtihadın kapsamı açıklanana kadar işverenin veya çalışanın her dosyada aynı sonucu alacağına ilişkin kesin bir sonuç çıkarılamıyor. Somut ret yazısındaki gerekçe, işlemin bildirim tarihi ve yargı yolu bu nedenle önemini koruyor.

Kimler AMS iznine ihtiyaç duyuyor?

Avusturya çalışma izni başvurularında iltica süreci devam eden kişiler için AMS’nin yazılı kararı ve işverenin başvurduğu izin türü belirleyici oluyor.

Avusturya İş Piyasası Servisinin 30 Haziran'da güncellediği resmî bilgilendirme, iltica başvurusu sürmekte olan kişiler için işverenin AMS çalışma izni almasını şart koşuyor. Kurum başvuruyu değerlendirirken, aynı işe uygun kayıtlı Avusturyalı veya Avrupa Ekonomik Alanı vatandaşı iş arayan bulunup bulunmadığını inceliyor. İlticası kabul edilmiş kişilerle ikincil koruma statüsündekiler ise aynı resmî bilgilendirmeye göre ek AMS çalışma izni gerekmeksizin iş piyasasına girebiliyor.

Avusturya çalışma izni türleri kişilerin hukuki statüsüne göre ayrılıyor. Ülkede istihdam üzerinden oturum kazananların Kırmızı-Beyaz-Kırmızı Kart Plus için 21 aylık çalışma şartı ayrı bir izin yolunu düzenliyor. Avusturya'daki sığınma başvurularının 2026'nın ilk dört ayında yüzde 45 azaldığına ilişkin veriler ise iltica sistemine yapılan başvuruların toplamını gösteriyor; Tirol’deki 50 çalışma izni ret sayısıyla birleştirilmiyor.

Avusturya’nın göç politikasında ceza infazı alanında da değişiklik yapıldı. 1 Kasım'da başlaması öngörülen cezaevinden sınır dışı düzenlemesi hakkında ayrı karar alınırken, Tirol’deki uyuşmazlık işgücü piyasası izni ile devam eden iltica itirazını ilgilendiriyor. Mevcut çalışma izninin süresi ve uzatma talebinin zamanı, işçi ile işverenin önündeki en somut iki tarih olmaya devam ediyor.

Bu haberler de ilginizi çekebilir

Avusturya’da cezaevinden sınır dışı kararı: Hükümlüler için 1 Kasım tarihi

ABD’de göçmenlik başvuru ücretlerine zam geldi

Japonya’da yabancı nüfus 4,28 milyona çıktı, yatırımcı girişleri yüzde 81 azaldı

Malezya’da yabancılar için biyometrik sınır kontrolü başlıyor