Yedi ülke anlaştı: Sahte iş merkezlerinde zorla çalıştırılan yabancılar için ortak adım

Bangladeş, Bhutan, Hindistan, Myanmar, Nepal, Sri Lanka ve Tayland, 13 Ekim 2026’da Yeni Delhi’de düzenlenen ilk BIMSTEC İçişleri Bakanları Toplantısı sonunda ortak güvenlik bildirisi kabul etti. Hindistan hükümetinin yayımladığı Delhi Bildirisi, insan ticareti mağdurlarının çevrim içi dolandırıcılık merkezlerinde zorla suç işlemeye yönlendirildiği düzeneklere özel maddeler ayırdı. Belgede mağdurların haklarına saygı gösteren sınır aşan müdahale ve ülkeler arasında koordinasyon çağrısı yer aldı.

BIMSTEC Sekretaryasının resmî toplantı duyurusuna göre yedi ülkenin temsilcileri terörizm, uyuşturucu kaçakçılığı, insan ticareti, kara para aklama ve siber suçlara karşı bilgi paylaşımı ile uzman eğitimini güçlendirmeyi benimsedi. The Indian Express’in 14 Ekim tarihli haberinde toplantıya Hindistan İçişleri Bakanı Amit Shah’ın başkanlık ettiği ve yedi üyenin tamamının katıldığı aktarıldı. Bakanların kabul ettiği bildiri, farklı alanlarda tamamlanması gereken sözleşmeler ve mevcut işbirliği mekanizmaları için de takvim çalışmasının sürdürülmesini öngörüyor.

BIMSTEC insan ticareti mağdurları için ne kararlaştırdı?

Delhi Bildirisi’nin yedinci maddesi, suç örgütlerinin teknolojiyi insanları kandırmak ve sömürmek için kullandığını anlatıyor. Belgeye göre bazı kişiler çevrim içi dolandırıcılık ve sahte yatırım faaliyetlerini yürütmeye zorlanıyor; borçlandırma, baskı ve zorla suça katılma mağduriyetleri ortaya çıkıyor. Sekizinci maddede bu kişilerin geldikleri, transit geçtikleri ve götürüldükleri ülkelerin yanı sıra dolandırıcılık merkezlerinin bulunduğu ve dolandırılan kişilerin yaşadığı ülkeler arasında işbirliği isteniyor.

Bakanlar, mağdur odaklı yaklaşımın her ülkenin iç hukukuyla ve ilgili uluslararası yükümlülüklerle uyumlu olmasını kararlaştırdı. İlgili polis ve adli kurumların mağdurların kimliklerini tespit etmesi, kurtarma ve ülkelerine dönüş süreçlerinde ortak çalışması için hazırlanmakta olan standart operasyon prosedürüne bildiride açıkça atıf yapıldı. Söz konusu prosedür kurtarma, geri gönderme ve yeniden topluma kazandırma aşamalarını kapsıyor.

BIMSTEC insan ticareti alanındaki işbirliğinin hukuki araçlarına da yer verdi. İnsan ticareti sözleşmesinin durumu

İnsan ticaretiyle mücadeleye ilişkin bölgesel sözleşmenin metninin sonuçlandırılması da ortak karardaki görevlerden biri. 12 Ekim’de yapılan üst düzey içişleri yetkilileri toplantısında bu sözleşme taslağı ve kara para aklama ile terör finansmanına karşı kapasite geliştirme mutabakatı görüşüldü. Bakanların 13 Ekim bildirisi, insan ticareti sözleşmesiyle birlikte suçluların iadesi ve hükümlülerin nakli konusundaki taslak sözleşmelerin de kısa sürede tamamlanmasını istiyor.

Yürürlükteki hukuki araçlar da bildiride ayrı ayrı sayıldı. Uluslararası terörizm, sınır aşan örgütlü suçlar ve yasadışı uyuşturucu ticaretiyle mücadeleye ilişkin BIMSTEC sözleşmesi Mart 2021’de yürürlüğe girmişti. Cezai konularda karşılıklı adli yardımlaşma sözleşmesi ise Mart 2022’de Kolombo zirvesinde imzalanmıştı. Yeni bildiri bu çerçevelerin uygulanmasına ilişkin işbirliğinin güçlendirilmesini talep ediyor.

Sahte iş ağlarına karşı bilgi paylaşımı

Bakanlar, insan ticareti ve göçmen kaçakçılığı hakkında bölgesel bilgi paylaşımı mekanizması kurulması fikri üzerinde daha fazla görüşme yapılmasını istedi. Belgede planlanan mekanizmanın ulusal hukuka uygun çalışması, ortak eğitim programlarının artırılması ve sınır aşan suçlara ilişkin tecrübe paylaşılması yer alıyor. BM Uyuşturucu ve Suç Ofisi (UNODC), INTERPOL ve Mali Eylem Görev Gücü (FATF) ile kurumsal işbirliği olasılıklarının araştırılması da bildiriye girdi.

BIMSTEC insan ticaretiyle birlikte siber suçlar ve mali soruşturmalar için de kurumlar arası çalışmayı hedefliyor. Bangladeş haber ajansı BSS’nin 15 Ekim tarihli aktarımında sahte iş ve dolandırıcılık ağlarında çalıştırılan kişilerin korunmasına özel önem verildi. Mağdurun bir çevrim içi suç işlemeye zorlanmasıyla işlediği eylemin soruşturulması, farklı devlet kurumlarının karşılaşabileceği iki ayrı aşama olarak öne çıkıyor. Delhi Bildirisi, mağdurların haklarına saygıyı uluslararası koordinasyonun temel ilkelerinden biri olarak kayda geçirdi.

Yedi ülkeden uyuşturucu ve mali suçlara karşı kararlar

Hindistan İçişleri Bakanlığının toplantı sonu açıklamasında uyuşturucu kontrolü eylem planı, yasa dışı mali akışların önlenmesine ilişkin plan ve kara para aklama ile terör finansmanıyla mücadelede uzman yetiştirme mutabakatının kabul edildiği bildirildi. Bu başlıklarda mali istihbarat paylaşımı, soruşturma kapasitesi, varlıkların geri kazanılması ve uygulayıcı kurumların eğitimi gibi çalışma alanları sayıldı.

Toplantı, doğal afet hazırlıklarını da gündemine aldı. Üyeler, Bengal Körfezi bölgesinde erken uyarı, afet haritalaması, ortak tatbikat ve eğitim alanlarında daha yakın koordinasyonu amaçlayan eylem planını onayladı. Hindistan’ın Gujarat eyaletindeki Jamnagar kentinde kurulması planlanan BIMSTEC Afet Yönetim Merkezinin bölgesel hazırlığa destek vermesi öngörülüyor.

Kararların uygulanmasını kim takip edecek?

Bildiride terörizm ve sınır aşan suçlarla mücadele ortak çalışma grubuna, bakanların aldığı kararların uygulanmasını izleme görevi verildi. Üye devletlerin uluslararası kuruluşların toplantıları sırasında güvenlik yetkilileri düzeyinde ayrıca bir araya gelmeleri ve içişleri bakanları toplantılarını düzenli aralıklarla sürdürmeleri de kabul edildi. Böylece 2018’de kararlaştırılan ve 2025 Bangkok zirvesinde kuruluşu desteklenen bakanlar düzeyindeki mekanizma ilk toplantısını gerçekleştirmiş oldu.

BIMSTEC insan ticareti başlığındaki yeni adımlar özellikle farklı ülkeler üzerinden yürütülen işe alım ve taşınma süreçleriyle ilgili. Bildiride çevrim içi dolandırıcılık merkezleri mağdurlarının kurtarılması ile geri gönderilmesine yönelik ortak prosedür üzerinde çalışılması istendi. Transit Haber’in Rusya’ya iş vaadiyle götürülme iddialarıyla ilgili haberinde de sınır aşan işe alım yöntemlerine ilişkin ayrı bir vaka ele alınmıştı.

Bölgedeki zorla çalıştırma vakaları, Kamboçya’da dolandırıcılık merkezinden çıkarılan bir kişinin ülkeden ayrılma sürecinde yaşadıkları üzerinden daha önce de gündeme geldi. Yurt dışındaki iş tekliflerini doğrulama rehberi ise işveren, sözleşme ve göç statüsü hakkında bağımsız denetim kanallarını sıralıyor.

Kaynaklar: Hindistan hükümeti — Delhi Bildirisi; BIMSTEC — toplantı sonucu; The Indian Express — 14 Ekim; BSS — 15 Ekim.

Bu haberler de ilginizi çekebilir

Hollanda’da göçmen işçilerin yaşadığı 35 adrese denetim: Bazı ihlaller belirlendi

Rusya’nın dron fabrikasında Kuzey Koreli işçiler için insan ticareti iddiası