İngiltere sponsor lisansı iptali nedeniyle yabancı çalışanların işlerini ve oturum statülerini aynı anda kaybetme riski, 2 Kasım 2026 tarihli yeni bir göç hukuku analizine konu oldu. Free Movement yazarı James Bowes, sponsor denetimlerindeki sert artışın özellikle bakım sektöründe çalışanları etkilediğini ele aldı. İngiltere’de Haziran 2026’da sona eren on iki ayda 4.403 Skilled Worker sponsor lisansı iptal edildi. İşverenlerin göç kurallarına aykırı işlemleri sonucunda çalışanların yeni bir sponsor bulması veya başka bir oturum yoluna başvurması gerekebiliyor.
Bowes, Free Movement’ta yayımlanan incelemesinde Brexit ve salgın sonrasında işgücü ihtiyacını karşılamak için çalışma vizelerinin genişletilmesine dönüyor. Orta nitelikli işlerin Ocak 2021’de, bakım çalışanlarının ise Şubat 2022’de sponsorluk sistemine alınmasıyla çok sayıda işveren yabancı işçi getirmeye başladı. Yazar, denetim personelinin aynı hızda artmamasının sahte iş teklifi, ücret ödememe ve vize üzerinden baskı kurma gibi uygulamalara alan açtığını savunuyor. Bunlar Bowes’un sistemin işleyişine ilişkin değerlendirmeleri.
İngiltere sponsor lisansı iptali bir yılda 4.403 işverene ulaştı
Bağımsız işçi hakları kuruluşu Work Rights Centre’ın Home Office verilerine dayandırdığı çalışmaya göre Temmuz 2025–Haziran 2026 döneminde 4.403 Skilled Worker sponsor lisansı iptal edildi, 4.840 lisans ise askıya alındı. Önceki on iki ayda iptal sayısı 1.828, askıya alma sayısı 2.068 idi. Böylece aynı tanımla ölçülen iptaller yüzde 141, askıya almalar yüzde 134 arttı. Oxford Üniversitesi Göç Gözlemevinin değerlendirmesinde de Mart 2026’da sona eren yıl için yaklaşık 4.400 iptal kaydediliyor; bu ikinci veri farklı bir on iki aylık döneme ait.
Work Rights Centre’ın yayımladığı araştırmada, 2022’nin ilk çeyreği ile 2025’in üçüncü çeyreği arasındaki sektör verilerinde sağlık ve sosyal hizmetlerde 872, konaklama ve yiyecek hizmetlerinde 497 sponsor lisansı iptali kaydedildi. Kurumun dikkat çektiği sınır, resmî istatistiklerin bütün lisans iptallerinin nedenlerini sektör ve ihlal türüne göre ayrıntılı göstermemesi. Denetim sonucunda işlem yapılan işverenlerin arasında ücret ve işgücü istismarıyla ilişkilendirilen dosyalar kadar sponsorun bildirim yükümlülüklerini yerine getirmediği dosyalar da bulunabiliyor.
İşverenin lisansı geri alındığında çalışanın vizesi nasıl etkileniyor?
Home Office’in çalışanlara yönelik resmî rehberine göre sponsor lisansı iptal edildiğinde işverenin düzenlediği Certificate of Sponsorship (CoS) geçersizleşiyor. İptal nedenlerinde aktif ve bilerek rolü bulunmayan işçinin oturum izni genel olarak 60 takvim gününe kısaltılıyor. Vizenin normal bitiş tarihi 60 günden yakınsa daha kısa olan süre geçerli. UK Visas and Immigration (UKVI), kararını ilgili kişiye bildiriyor; çalışanın sonraki başvuru adımlarında bu bildirimdeki tarih belirleyici.
Çalışan, kendisine verilen süre içinde başka bir sponsorun desteklediği uygun çalışma iznine başvurabiliyor; şartlarını karşıladığı farklı bir vize yoluna geçiş de mümkün. Lisansın iptaline bilerek katıldığı belirlenen kişilerin oturum izinleri Home Office tarafından doğrudan geri alınıyor. Mevcut 60 günlük işlem, Transit Haber’in daha önce yayımladığı İngiltere Skilled Worker sponsor lisansı rehberinde başvuru ve bildirim adımlarıyla anlatılıyor. Lisansın askıya alınması sırasında ise hâlihazırda o işyerinde çalışanlar geçerli vizelerinin koşulları içinde çalışmayı sürdürebiliyor; sponsor yeni CoS veremiyor. Home Office’in 12 Ekim 2026 tarihli Parlamento yanıtında, lisansın askıya alınması veya geri alınmasının tek başına mevcut izni anında sona erdirmediği, çalışanların izinlerinin geçerli kaldığı süre içinde vize koşullarına göre çalışabildiği açıklandı. UKVI’nin izin kısaltma bildirimi, çalışanın önündeki somut takvimi belirliyor.
Bakım sektöründe neden yeni sponsor bulmak zorlaşıyor?
Sağlık ve sosyal bakım işlerinde yabancı personel çalıştıran kurumların sponsor lisansının iptali, çalışanların yeni işyeri aramasına yol açıyor. Yeni işverenin sponsor lisansı bulunması ve çalışanın görevine uygun CoS düzenleyebilmesi gerekiyor. Free Movement’ta daha önce yayımlanan bakım sektörü rehberinde, uygun iş teklifi bulunsa bile yeni işverenin CoS kontenjanı için işlem beklemesi nedeniyle süre kaybı yaşanabildiği anlatılıyor. Başvuru sahipleri aynı dönemde iş ve kira giderlerini karşılamaya çalışıyor.
Sağlık ve Sosyal Bakım Bakanlığı (DHSC), 14 Nisan 2026’da açıklanan fon kapsamında lisansı geri alınan işverenlerin çalışanlarına destek amacıyla 15 bölgesel ortaklığın çalışmalarına devam edeceğini bildirdi. 2026–2027 mali yılı için ayrılan kaynak 7,5 milyon sterline kadar çıkıyor. Program, yeni sponsorlu istihdam için işverenlerle buluşturma, özgeçmiş ve mülakat desteği, uygun durumlarda barınma ve sağlık hizmetlerine yönlendirme gibi hizmetler içeriyor. Program İngiltere’deki yetişkin sosyal bakım sektöründeki uygun çalışanları hedefliyor.
Home Office’in 2 Eylül 2026 tarihli Parlamento yanıtında, 60 günlük sürenin uzatılmasına yönelik o tarihte bir plan bulunmadığı belirtildi. Aynı yanıt, bu sürenin lisans iptalinde çalışanı korumak ve statüsünü düzenlemesine imkân sağlamak amacıyla uygulandığını söylüyor. Bowes’un değerlendirmesinin merkezinde, işveren hakkında yapılan idari işlemlerin doğrudan mağdur durumdaki işçinin iş bulma takvimiyle birleşmesi bulunuyor.
Sahte iş teklifi, ödenmeyen maaş ve sponsor masrafları
Sponsorlu çalışma sisteminde çalışanların işyerini değiştirme olanağı, geçerli vize koşullarıyla bağlantılı. Bowes, bazı aracıların gerçekte bulunmayan işler için para aldığı ve işçilerin ücretlerini ödemeyen işverenlerden şikâyet etmekten çekindiği örneklerini aktarıyor. Home Office’in Ekim 2026’da yayımladığı açıklamada, bir bakım çalışanının iş vaadi için 20 bin sterlin ödediği; işverenin vizesini sürdürmek karşılığında aylık 400 sterlin istediği ve fiilen çok düşük ücretlerle çalıştırdığı vaka aktarıldı.
Sponsorluk lisansının iptali, işçinin daha önce çalıştığı saatler için doğmuş ücret alacağını ortadan kaldırmıyor. Çalışanın iş sözleşmesinden kaynaklanan hakları ve asgari ücret koruması işverenin göçmenlik statüsünden bağımsız olarak geçerli. Resmî sponsor rehberi, sponsor lisansı bedeli, CoS düzenleme ücreti ve Immigration Skills Charge gibi yasaklanan masrafların çalışanlardan geri alınmasını ihlal olarak değerlendiriyor. İşçiler ücret ödenmemesi ve haksız kesintiler için Acas ya da Citizens Advice üzerinden destek arayabiliyor.
Türk çalışanların iş sözleşmesi, ücret kesintisi ve işten çıkarılma konularındaki temel hakları, Transit Haber’in İngiltere’de işçi hakları ve işten çıkarılma süreçleri rehberinde ayrıntılandırılıyor. Sponsorlu işte çalışanların ücret uyuşmazlığı ile oturum izninin süresi farklı idari ve hukuki süreçlerle ele alınıyor. Ücret alacağı bulunan kişi, işverenin kapanması veya sponsorluğunun sona ermesi halinde de alacağına ilişkin belgelerini koruyabiliyor.
Modern kölelik mağdurları için 8 Ekim’de başlayan istisna
İçişleri Bakanlığı, 8 Ekim 2026’da yürürlüğe giren düzenlemeyle modern kölelik mağduru olduğu yetkili makamlarca resmen kabul edilen Skilled Worker vizesi sahiplerine kalan izin süreleri boyunca başka işverenlerde çalışabilme hakkı tanıdı. Bu hak, uygun resmî mağdur tespitine bağlı olarak uygulanıyor. Home Office’in 9 Ekim duyurusunda, kişinin sponsor işverenden ayrıldıktan sonra gelir elde etmesine imkân sağlanması gerekçe olarak gösterildi.
Transit Haber’in sömürü mağduru çalışanların işveren değiştirmesine ilişkin önceki haberinde de bu düzenlemenin kapsamı bulunuyor. Bu özel çalışma hakkı, yetkili makamın resmî mağdur tespiti koşuluna bağlandı.
Lisans iptali bildirimi alan çalışan hangi kayıtları kontrol etmeli?
UKVI’nin karar bildirimi, CoS numarası, mevcut vize bitiş tarihi ve işverenin sponsor listesinde bulunup bulunmadığı, yeni başvuru için temel belgelerdir.
İngiltere dışındayken sponsorun lisansı iptal edilen ve henüz ülkeye gelmemiş kişilerin mevcut giriş izni de etkilenebiliyor. Yeni iş arayan bakım çalışanları, bölgesel ortaklıklardan yeniden işe yerleştirme desteği talep edebiliyor. Ücret alacağı bulunanlar ise bordro, banka transferleri, sözleşme ve çalışma saati kayıtlarını bir arada tutabiliyor.
GOV.UK, sponsor lisansı iptal edilen çalışanların izleyeceği yolu ülke içinde veya dışında bulunmalarına ve mevcut vize aşamalarına göre ayrı ayrı tanımlıyor. Citizens Advice’ın Health and Care Worker rehberi, aile üyelerinin vize durumlarının da yeni sponsora geçiş sırasında ayrıca düzenlenmesi gerekebileceğini belirtiyor. Home Office’in yayımladığı sponsorlar sicili, yeni işverenin lisansının kontrol edilmesi için kullanılıyor. Son işlem tarihi ise çalışanın bireysel UKVI kararında yazıyor.
Kaynaklar
- Free Movement — James Bowes, The unequal impact of the increase in sponsor licence revocations, 2 Kasım 2026
- UK Home Office — Employees: if your visa sponsor loses their licence, güncel resmî rehber
- UK Visas and Immigration — Sponsor duties and compliance, Part 3, 28 Ağustos 2026 sürümü
- Work Rights Centre — Home Office revokes record number of sponsor licences, 2026
- University of Oxford Migration Observatory — Are vape shops really sponsoring skilled work visas?, 2026
- UK Department of Health and Social Care — International recruitment regional fund 2026 to 2027, 14 Nisan 2026
- UK Home Office — Victims freed from abusive employers under new visa rules, 9 Ekim 2026
- UK Parliament — Written question 29556, 12 Ekim 2026
- Citizens Advice — Losing your job if you have a Health and Care Worker visa
- Free Movement — Options for care workers when an employer’s sponsor licence is revoked, 2026