Kuzey Kore’nin 17 ülkeye uzanan 100 bin kişilik işçi ağı: Öğrenci vizesi yöntemini kullanıyorlar

16 Eylül 2026’da yayımlanan raporda Kuzey Koreli işçiler konusunda 16 Eylül 2026’da yayımlanan Çok Taraflı Yaptırımları İzleme Ekibinin (MSMT) üçüncü raporu, en az 17 ülkede 35.600 ile 101.280 arasında Kuzey Koreli çalışanın bulunduğunu tahmin ediyor. Japonya Dışişleri Bakanlığının rapor duyurusuna göre yurt dışındaki çalışma düzeni, işçilerin ülkeye geri gönderilmesini gerektiren Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararlarından sonra da sürüyor. Çalışan sayısı kesin nüfus sayımından değil, çeşitli ülkelerin çalışma sektörlerinden toplanan bilgilerin değerlendirilmesinden oluşuyor.

Üçüncü raporla birlikte MSMT üyelerinin 16 Eylül tarihli ortak açıklamasında yurt dışındaki işçilerin 2025 yılında Kuzey Kore yönetimine 450 milyon ile 800 milyon dolar arasında gelir sağladığı tahmini bulunuyor. Açıklama, çalışanların kazançlarının büyük bölümüne Kuzey Kore devleti ve bağlantılı kuruluşlar tarafından el konulduğunu bildiriyor.

Kuzey Koreli işçiler hangi ülkelerde çalışıyor?

Lowy Institute’ta 9 Ekim’de yayımlanan Gabriela Bernal imzalı değerlendirme, Çin’de tahminen 20.000 ile 70.000 işçinin çalıştığı hesabına yer veriyor. İnşaat, imalat ve restoran hizmetlerinin yanı sıra başka sektörler raporda Çin’de çalışıldığı belirtilen alanlar arasında. Analizde Liaoning bölgesindeki Dandong ve Donggang kentlerinde konfeksiyon ve deniz ürünü işleme tesislerine gönderilen işçilerle ilgili ayrıca tarihli haberlere yer veriliyor. Rusya için yayınlanan bilgiler, giriş statüleri ile çalışma alanlarına ilişkin ayrı verileri içeriyor.

Rusya’da 2025 sonu itibarıyla 15.000 ile 30.000 arasında Kuzey Koreli çalışan bulunduğu hesaplanıyor. MSMT’nin sıraladığı alanlar inşaat ve tarımın yanında ormancılığı; ayrıca çelik işlemeyi, gemi inşasını ve lojistiği kapsıyor. Raporda bazı işçilerin askerî dron üretim faaliyetleriyle ilişkili tesislerde çalıştığına ilişkin bildirimler de bulunuyor. Bu kayıtlar, araştırmayı hazırlayan ülkelerin edindiği bilgiler üzerinden raporlanmış; çalışanların her birinin fiilî işyeri tek tek açıklanmamış.

Rusya’da öğrenci vizesi nasıl kullanılıyor?

Resmî değerlendirmede Rusya’ya giriş yapan Kuzey Koreliler için öğrenci vizeleri ve başka vize türlerinin daha sık kullanılmaya başlandığı aktarılıyor. Raporda bu giriş kanallarının Kuzey Koreli işçilerin ülkedeki istihdamını sürdürmek amacıyla kullanıldığı örnekler ele alınıyor. Öğrenci veya stajyer olarak kaydedilen bir kişinin fiilen ücretli üretim işinde çalıştırılması, raporun yaptırımların etrafından dolaşılması başlığı altında ele aldığı uygulamalar arasında. Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin 2397 sayılı kararı, üyelerden gelir elde eden Kuzey Koreli işçilerin 2019 sonuna kadar ülkelerine geri gönderilmesini talep etmişti. MSMT raporu, bu süreden sonra Çin ve Rusya dahil çeşitli ülkelerdeki istihdamın sürdürülmesine ilişkin bilgileri inceliyor. Vize başlığındaki yeni bulgu özellikle Rusya’daki giriş statüsü ile işyerinde yapılan faaliyet arasındaki fark üzerinden aktarılıyor.

Çin’de işçi temini ve diğer ülkelerdeki faaliyetler

Lowy Institute analizine göre Çin’de bazı aracılar Kuzey Koreli işçileri sosyal medya üzerinden tanıtıyor; paylaşımlarda çalışanların yaşlarıyla uzmanlık alanları ve temin edilebilecek kişi sayıları aktarılıyor. Bernal, bazı fabrikaların işçileri tek bir büyük tesiste toplamak yerine daha küçük gruplarla farklı tesislere dağıttığına ilişkin örnekleri de aktarıyor. Çin’e ilişkin sayılar, MSMT raporundaki yaklaşık aralığın içinde sunuluyor.

Afrika ayağında Kamerun, Ekvator Ginesi ve Nijerya ile Mozambik üzerinden çalışma iddiaları aktarılıyor. Senegal ile Tanzanya, ayrıca Uganda ve Zimbabve de raporun değindiği ülkeler arasında. Bu ülkelerde inşaat ile sağlık hizmetleri ve bilişim işleriyle bağlantılı faaliyetlerden söz ediliyor. Güneydoğu Asya’da Kamboçya ile Laos’ta ve Vietnam’da bilişim personeli örneklerine değinilirken Kırgızistan ve Moğolistan da Kuzey Koreli işçilerin bulunduğu değerlendirilen ülkeler arasında sayılıyor.

Kuzey Kore hükümeti rapora ne yanıt verdi?

Pyongyang’daki Dışişleri Bakanlığı MSMT bulgularını reddetti. Lowy Institute’un aktardığı açıklamada Pyongyang, yurt dışındaki iş gücü faaliyetlerini meşru ekonomik iş birliği olarak tanımladı ve MSMT’nin kuruluşuna karşı çıktı. Yaptırım izleme ekibi 2024’te, Rusya’nın BM uzmanlar panelinin görev süresinin yenilenmesini veto etmesinin ardından 11 ülkenin katılımıyla kuruldu.

İzleme ekibine katılan ülkeler raporun yaptırımlarla ilgili çalışma ve gelir akışlarını belgelediğini söylüyor. Ortak açıklamada gelirlerin Kuzey Kore’nin nükleer silah ve balistik füze programlarıyla ilişkisi de ele alınıyor. Raporda ortaya konulan toplam işçi aralığı ile ülke bazlı tahminler aynı ölçüm dönemi için kullanılıyor.

İki ülke arasındaki askerî ilişkiler daha önce de Ukrayna’da esir alınan Kuzey Koreli askerler konusunda gündeme gelmişti. Kuzey Kore yönetiminin nükleer statüsüne ilişkin açıklaması ve NATO’nun Rusya değerlendirmesi farklı tarihlerde yayımlandı. 16 Eylül tarihli MSMT raporu yurt dışındaki sivil istihdam, gelir aktarımı ve vize kullanımı üzerine odaklanıyor.

Bu haberler de ilginizi çekebilir

Tayvan’a ilk F-16’lar indi, Kuzey Kore’den ABD’ye Çin uyarısı geldi: İyi düşünün

ABD Golden Dome için yörünge önleyicileri geliştiriyor: Yıldız savaşlarının da kuralları olacak mı?

ABD, Rusya’dan petrol alanlara yüzde 100 vergi uygulayabilecek

Çin araştırma gemilerinin denizaltı kablo hatları yakınlarında çok fazla zaman geçirdiği tespit edildi