Somali’de eski cumhurbaşkanının evi çevrelendi iddiası: İstihbarattan karşı suçlama

Somali muhalefeti, 11–12 Ekim 2026’daki açıklamalarında eski Cumhurbaşkanı Şerif Şeyh Ahmed’in Mogadişu’daki evinin çevresine güvenlik güçleri yerleştirildiğini savundu. Future Council (Gelecek Konseyi) tarafından yapılan açıklamada, konuta erişimin sınırlandığı ve eski liderin güvenliğinden endişe duyulduğu bildirildi. Shabelle’nin 12 Ekim tarihli haberinde konseyin Cumhurbaşkanı Hasan Şeyh Mahmud’a yönelttiği suçlamalar aktarıldı. Başkentteki gerilim, Somali Ulusal İstihbarat ve Güvenlik Ajansının (NISA) eski cumhurbaşkanına bağlı silahlı kişilere ilişkin karşı açıklamasıyla büyüdü. NISA’nın 11 Ekim tarihli yazılı açıklaması, Wadajir ilçesindeki görevlilerine saldırı düzenlendiğini ileri sürdü. Şerif Şeyh Ahmed’in ofisi aynı gün bu suçlamalara karşı çıktı ve konutu çevresindeki tedbirlerin siyasî amaç taşıdığını savundu.

Somali muhalefeti hangi suçlamaları yöneltti?

Gelecek Konseyi, Şerif Şeyh Ahmed’in konutunun yakınında silahlı personelin konuşlandırılmasının günlük hareketlerini aksattığını bildirdi.

Konseyin açıklamasını yayımlayan Dawan Africa, bu adımın muhalefetle iktidar arasında yeni bir çatışmaya yol açabileceği uyarısını aktardı. Konsey, devlet başkanından gerilimi düşürmesini ve seçim sürecine ilişkin müzakerelere dönmesini istedi.

Eski cumhurbaşkanının kendi ofisi ise yollara kontrol noktaları kurulduğunu, evine giden kişilerin hareketinin kısıtlandığını ve gıda ile su gibi temel ihtiyaçların ulaştırılmasında engeller yaşandığını ileri sürdü. Hiiraan Online’ın 11 Ekim’de yayımladığı açıklamada ofisin bazı çalışanlarının kaçırıldığının da iddia edildiği görülüyor. Bu iddialar bağımsız biçimde doğrulanamadı. Yerel yayın kuruluşu Kaab TV’nin 11 Ekim saha haberinde, Aden Adde Uluslararası Havalimanı çevresine ve eski Cumhurbaşkanı Ahmed ile eski Başbakan Hasan Ali Hayre’nin (Khaire) evlerine ulaşan yollara askerî araçların konuşlandırıldığı bildirildi. Haberde bazı bağlantı yollarının kapatıldığına ilişkin yerel kaynak ifadeleri yer aldı. Birliklerin tam komuta zinciri ve konut çevresindeki her bir noktanın kontrol durumu ayrıntılı biçimde belgelendirilmedi.

İstihbarat teşkilatı NISA ne söyledi?

NISA, 11 Ekim tarihli duyurusunda Ahmed’in emrinde faaliyet gösterdiğini ileri sürdüğü silahlı kişileri Wadajir’de kendi güvenlik personeline saldırmakla suçladı. Kurumun yayımladığı metinde söz konusu grubun Tiintiinley mahallesindeki bazı evlere AK-47, makineli tüfek ve RPG türü silahlarla girdiği iddia edildi. Açıklama, görevlilerin çatışmanın büyümemesi için karşılık vermekten kaçındığı yönünde bir kurum beyanı da içeriyor.

Aynı metinde 24 Haziran’da bir NISA görevlisinin kaçırıldığı, 27 Haziran’da ise personelin çalışmalarının engellendiği ileri sürüldü. Kurum, bu eski olayları ekimdeki tartışmaya bağladı; açıklamasında gözaltı kararı veya yargı dosyasının tam metnini paylaşmadı. Somalia Today’in haberinde NISA’nın açıklamasını desteklemek üzere görüntüler de yayımladığı aktarıldı. Şerif Şeyh Ahmed’in ofisi, kendi korumalarının saldırdığı iddiasını reddetti. Eski liderin yanıtını aktaran Hiiraan Online, ulusal güvenlik kurumlarının siyasî anlaşmazlıklardan bağımsız hareket etmesi gerektiği yönündeki çağrısını da yayımladı. Konut çevresindeki olayların hangi sırayla yaşandığı, silahlı grupların kimliği ve tarafların ileri sürdüğü ihlaller konusunda uzlaşılan bir olay tutanağı bulunmuyor.

Eski başbakan Hasan Ali Hayre neden uyardı?

11 Ekim’de Somali muhalefeti saflarında yer alan eski Başbakan Hasan Ali Hayre, devlet güçlerinin eski yöneticilerin evleri yakınındaki hareketlerinin çatışma tehlikesi doğurduğunu söyledi. Hiiraan Online’ın aktardığı açıklamasında Hayre, söz konusu konuşlandırmayı yönetimin muhalefet üzerindeki baskısı olarak değerlendirdi. Hayre’nin bu değerlendirmesi, aynı gün yayımlanan NISA suçlamalarından farklı bir siyasi pozisyonu yansıtıyor.

Daha önce hükümette görev almış iki ismin adının güvenlik tartışmasında birlikte geçmesi, Gelecek Konseyinin seçime ilişkin anlaşmazlığını yeniden gündeme taşıdı.

Seçim tartışmasında Somali muhalefeti içinde yer alan Gelecek Konseyi, Cumhurbaşkanı Mahmud yönetimiyle seçim sisteminin nasıl uygulanacağı konusunda görüş ayrılıkları yaşıyor. Somali Digest’in 12 Ekim değerlendirmesi hem NISA’nın silahlı grup suçlamasına hem de Savunma Bakanı Ahmed Muallim Fiqi’nin muhalefete yönelik yanıtına yer vererek açıklamaların karşılıklı seyrini aktardı.

Mogadişu’daki kriz seçim tartışmasına nasıl bağlanıyor?

Aylardır Somali muhalefeti ile federal yönetim arasında seçim mekanizması ve anayasa değişiklikleri üzerine anlaşmazlık sürüyor. Future Council, devlet kurumlarının eski yöneticilerle müzakere yürütmesi gerektiği görüşünde; cumhurbaşkanlığına yakın güvenlik birimleri ise silahlı grupların başkentteki faaliyetlerine odaklandıklarını savunuyor. 11–12 Ekim’deki açıklamalar bu iki siyasi ve güvenlik gündemini aynı anda yeniden gündeme getirdi. Asker sayısı kesinleştirilemedi. Herhangi bir resmî kuşatma emrinin bulunup bulunmadığı ve olayda yaralanan olup olmadığı konusunda da bağımsız kayıtlar yayımlanmadı. NISA’nın 11 Ekim tarihli kurumsal açıklaması ile eski cumhurbaşkanının ofisinin yanıtı, tarafların resmî beyanlarını ortaya koyuyor. Bağımsız yerel muhabirlerin yol ve askerî araç hareketliliğine ilişkin haberleri ise bölgedeki konuşlandırma iddialarına ayrı bir gözlem sunuyor.

Türkiye’nin Somali ile güvenlik ilişkilerinde hangi başlıklar var?

Türkiye, Somali güvenlik güçlerinin eğitimi ve kapasite geliştirilmesi için Mogadişu’da uzun süredir faaliyet yürütüyor.

Türk Silahlı Kuvvetlerinin Somali’deki görev süresinin 2026’da uzatılması, Transit Haber’in Türkiye’nin yurt dışındaki askerî noktalarına ilişkin dosyasında TBMM kararına dayanılarak işlenmişti. Türkiye ile Somali arasında sürdürülen güvenlik iş birliği, Somali devlet kurumlarının kapasitesinin güçlendirilmesi kapsamındaki anlaşmalara dayanıyor.

Ankara ile Mogadişu arasındaki diplomatik ilişkilerin ayrı bir yönü, Somali Meclis Başkanı’nın KKTC ifadesine hükümetin verdiği yanıtı ele alan haberde görülüyor. Afrika Boynuzu’nun bölgesel güvenliği ise Türkiye–İsrail ilişkilerini Kızıldeniz ve Somaliland üzerinden değerlendiren analiz haberinde ele alınmıştı. Mogadişu’daki mevcut tartışmanın odağı Somali iç siyasetindeki seçim uzlaşmazlığı ve güvenlik kurumlarının rolü.

Bu haberler de ilginizi çekebilir

Netanyahu seçim öncesi saldırı uyarısı yaptı

Güney Afrika’da 24 araç yakıldı, sığınma genelgesi geri çekildi

ABD 536 kişiyi vatandaşı olmadıkları Afrika ülkelerine gönderdi: Bazıları yeniden gözaltına alındı