Şam İsrail’in yeni hattına itiraz etti, Şeybani Ankara’da Fidan’la görüştü

Suriye gerilimi devam ederken Suriye Dışişleri Bakanı Esad Hasan Şeybani, Ankara’da Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ile görüştü. Suriye devlet haber ajansı SANA’nın 8 Ekim açıklamasına göre iki bakan, ikili ilişkileri ve bölgedeki son gelişmeleri ele aldı. Görüşme, Şam yönetiminin İsrail’in güney Suriye’deki askerî faaliyetlerine yönelik itirazlarını artırdığı günlerde gerçekleşti. Türkiye Dışişleri Bakanlığının 9 Ekim tarihli kaydı, Fidan ile Şeybani’nin Ankara’da bir araya geldiğini teyit etti. Anadolu Ajansı da Türk diplomatik kaynaklarına dayanarak 8 Ekim’de yapılan görüşmeyi haberleştirdi. SANA, ortak yüksek komitenin faaliyete geçirilmesi yönündeki çalışmaların da gündeme geldiğini bildirdi.

Suriye İsrail gerilimi Ankara görüşmelerinin gündeminde

Hürriyet Daily News’in 9 Ekim tarihli haberine göre Millî İstihbarat Teşkilatı Başkanı İbrahim Kalın da Şeybani ile görüştü. Güvenlik kaynakları, görüşmede Suriye Demokratik Güçlerinin (SDG) merkezî devlet kurumlarına entegrasyonu ile IŞİD’e karşı koordinasyonun görüşüldüğünü; ayrıca İsrail’in güney Suriye’de süren saldırılarının ele alındığını aktardı. Suriye gerilimi hakkındaki diplomatik temasların güvenlik boyutu böylece ayrı bir görüşmede ele alındı.

Kalın ile Şeybani’nin gündemindeki entegrasyon başlığı, Suriye’nin kuzeydoğusundaki kurumların Şam yönetimine bağlanmasına ilişkin uygulamaları kapsıyor. Haberde Amerikan yaptırımlarının kaldırılmasının Suriye’nin savunma kapasitesi üzerindeki olası etkisinin de görüşüldüğü belirtildi. Bu bilgiler, adı açıklanmayan güvenlik kaynaklarına dayandırıldı.

İsrail’in güney Suriye’deki faaliyetleri hakkında hangi açıklamalar yapıldı?

Seth J. Frantzman’ın 9 Ekim’de FDD’s Long War Journal’da yayımlanan araştırması, Şam yönetiminin İsrail’in Golan çevresindeki yeni askerî mevzilerine tepki gösterdiğini aktardı. Habere göre Suriye Dışişleri Bakanlığı, 4 Ekim’de İsrail’in “Sufa 53” olarak anılan güvenlik hattına ilişkin faaliyetlerini kınadı. Katar ve Ürdün de aynı dönemde Suriye’nin açıklamalarına destek verdi.

Frantzman, İsrail ordusunun 2024 sonunda Esad yönetiminin devrilmesinin ardından 1974 tarihli ayrıştırma düzenlemesiyle oluşturulan tampon bölgeye girdiğini yazdı. İsrail ordusunun 7 Ekim açıklamasında 210. Tümenin Suriye topraklarında ileri güvenlik bölgesi kurduğu ve on askerî mevzi oluşturduğu belirtildiği aktarıldı. Bu sayılar İsrail ordusunun kendi açıklamasına dayanıyor. Suriye gerilimi konusundaki diplomatik açıklamada Golan’ın statüsü öncelikli başlıklardandı. Suriye’nin BM Daimî Temsilcisi İbrahim Olabi’nin 5 Ekim konuşmasını aktaran SANA, Şam’ın Golan üzerindeki egemenlik iddiasını yinelediğini ve BM Güvenlik Konseyinin 497 sayılı kararına atıfta bulunduğunu bildirdi. Olabi, İsrail’in ilhak yönündeki adımlarının geçersiz olduğunu savundu. Açıklama, BM Genel Kurulunun Üçüncü Komitesindeki görüşmeler sırasında yapıldı.

Şeybani’nin Ankara temasları nasıl ilerledi?

Şeybani’nin Ankara programında Türkiye ile üst düzey siyasi temasların yanında güvenlik dosyaları da yer aldı. SANA’nın Fidan ile görüşmeye ilişkin açıklaması, ortak komite çalışmalarını vurguladı. Türk güvenlik kaynaklarına dayandırılan diğer haberde ise SDG entegrasyonu ve güney Suriye’deki İsrail faaliyetlerine ilişkin görüşmeler ayrıntılandırıldı. Hürriyet Daily News, Şeybani’nin Türkiye ziyaretinde ABD’nin Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack ile de görüştüğünü bildirdi. Görüşmede bölgesel tehditlerin azaltılmasına yönelik ortak öncelikler ele alındı. Barrack, görüşmeyi kamuoyuna yaptığı paylaşımda doğruladı. Suriye tarafı da ikili temasların verimli geçtiğini açıkladı.

Şam yönetimi aynı hafta Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri ile diplomatik temaslarını sürdürdü. Long War Journal, Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara’nın Suudi Arabistan ziyareti ile Birleşik Arap Emirlikleri Devlet Başkanı’yla görüşmesini bölgesel diplomasi kapsamında değerlendirdi. Suriye hükümeti, Husilerin Suudi Arabistan’a yönelik saldırılarını da kınayan açıklamalar yayımladı.

Ankara ve Şam hangi konuları görüştü?

Anadolu Ajansının haberinde, Hakan Fidan’ın 13 Eylül’deki Suriye ziyaretinde ülkenin istikrarı ve kurumların bütünleşmesini görüştüğü hatırlatıldı. O ziyarette SDG’nin feshi ve entegrasyon kararlarının uygulanması konusunun da gündeme geldiği belirtildi.

8 Ekim Ankara buluşması, Türkiye ile İsrail arasındaki Suriye temasları haberlerinin yayımlandığı döneme denk geldi. Ankara bu başlıklardaki tutumunu eylül ayında da açıklamıştı.

Ankara’daki görüşmelerde İsrail’in Suriye içindeki askerî faaliyetlerinin ele alındığına ilişkin ayrıntıların kaynağı güvenlik kaynaklarına dayanan haberdir. Fidan ile Şeybani görüşmesinin resmî özetinde ikili ilişkiler, ortak komite ve bölgesel gelişmeler ifadeleri kullanıldı.

Sufa 53 hattı tartışmasının arka planı

Güney Suriye’deki çatışmaların gündeminde Kuneytra çevresindeki askerî faaliyetler ve Golan Tepeleri’nin statüsü üzerinde yoğunlaştı. Suriye makamlarının 4–6 Ekim açıklamaları ve İsrail ordusunun 7 Ekim değerlendirmesi, tarafların bölgede yürütülen faaliyetleri farklı gerekçelerle kamuoyuna sunduğunu ortaya koydu.

İki ülke ilişkilerinin önceki dönemine ilişkin Fidan’ın İsrail’i Suriye’deki potansiyel tehdit olarak değerlendirdiği açıklama de Ankara’nın bölgesel dosyalarını içeriyor. Netanyahu’nun Türkiye ve Suriye hakkındaki açıklamaları ise aynı dönemde Suudi Arabistan bağlamındaki farklı güvenlik gündemini ele alıyor. Suriye gerilimi, Ankara ve Şam temaslarının güvenlik başlıkları arasında yer aldı.

Bu haberler de ilginizi çekebilir

Mekke Anlaşması için iki isimden Meclis uyarısı: Türk askeri hangi yetkiyle gidecek?

Yunan muhalefetinden Miçotakis’e ABD eleştirisi: Milyarlar harcanıyor, destek yok

Suudi Arabistan, Türkiye ve Pakistan’dan ne istiyor, ABD’nin rolü ne?