Yunan Bakan Türkiye ile sıcak çatışmadan korkuyor mu?
Gerapetritis Türkiye açıklaması sırasında Yunanistan Dışişleri Bakanına çok doğrudan bir soru yöneltildi: “Türkiye ile sıcak çatışmadan korkuyor musunuz?” Giorgos Gerapetritis’in ilk yanıtı netti: “Korkmuyorum.” Ancak açıklamanın devamı en az bu cümle kadar önemli. Bakan, Yunanistan’ın her ihtimale hazır olduğunu söylerken sıcak çatışmayı istemediklerini ve böyle bir çatışma beklemediklerini de özellikle vurguladı. Açıklamayı yalnız “Korkmuyorum” cümlesiyle okumak eksik kalıyor. Gerapetritis caydırıcılık mesajı verdi, Yunanistan’ın farklı senaryolar için hazırlık yaptığını söyledi ve ülkesinin gerektiğinde karşılık verebilecek kapasiteye sahip olduğunu savundu. Aynı zamanda Türkiye ile iletişim kanallarının açık tutulmasını güvenlik açısından önemli gördüğünü belirtti.
Röportajda 12 mil konusu da gündeme geldi. Gerapetritis, Yunanistan’ın karasularını 12 deniz miline çıkarma hakkına sahip olduğu yönündeki Atina tezini yeniden dile getirdi. Fakat yeni bir uygulama tarihi veya genişletme kararı açıklamadı. Yunanistan’ın bu hakkı uygun gördüğü zamanda kullanabileceğini savunması ile Türkiye’nin Ege’de 12 mil seçeneğine karşı çıkması, iki ülke arasındaki en hassas başlıklardan biri olmayı sürdürüyor.
Ege’de son dönemde savaş uçakları ve insansız hava araçlarıyla ilgili karşılıklı açıklamalar da arttı. Atina bazı uçuşları hava sahası ihlali olarak kayda geçirirken Ankara, Yunanistan’ın 10 millik hava sahası yaklaşımını kabul etmiyor. Deniz parkları, enerji projeleri ve deniz yetki alanları da aynı dönemde diplomatik gündemin parçası. Gerapetritis Türkiye açıklaması içinde İsrail’le savunma işbirliğine de değindi. Yunanistan’ın ittifak tercihlerini başka ülkelerin tepkilerine göre belirlemeyeceğini söyledi ve İsrail ile savunma ve teknoloji işbirliğinin süreceğini belirtti. Atina bu işbirliğini kendi savunma kapasitesini güçlendiren unsurlardan biri olarak sunuyor.
Buna rağmen Gerapetritis Türkiye ile diyalog kapısının kapatılmasını savunmuyor. Tarihsel anlaşmazlıkları bulunan komşuların konuşmaya devam etmesi gerektiğini söylüyor. Bu yaklaşım son açıklamanın iki yönünü birlikte yansıtıyor: Yunanistan hazırlıklı ve caydırıcı görünmek istiyor, fakat sıcak çatışmayı beklediği mesajını vermiyor.
Açıklamanın bağlamı da önemli. Türkiye ile Yunanistan arasındaki gerilim bazı askerî ve diplomatik dosyalarda yükselse de tarafların iletişim mekanizmaları tamamen kapanmış değil. Gerapetritis bu kanalların açık tutulmasını yanlış hesap riskini azaltan unsurlardan biri olarak sunuyor. Yunan Bakanın sözleri yeni bir savaş uyarısı değil. “Hazırız” ve “korkmuyorum” ifadeleri sert; fakat aynı açıklamada “istemiyoruz, beklemiyoruz ve iletişimi sürdüreceğiz” mesajı da var. Mevcut resmî çizgi, tırmanmaya hazırlıklı olmakla çatışmayı kaçınılmaz görmek arasında açık bir ayrım kuruyor. Tek cümlelik başlıklar yerine açıklamanın tamamını birlikte okumak gerekiyor.