Limes’in ‘karanlık’ Ege öngörüsü: Türkiye ve İsrail karşı karşıya gelecek

İtalyan jeopolitik dergisi Limes’in yazarı Daniele Santoro, 8 Ekim 2026 tarihli “O Ankara o Gerusalemme” makalesinde Ege Denizi’nin gelecek on yılda, belki daha kısa sürede, Türkiye ile İsrail arasındaki rekabetin odağına dönüşebileceğini savundu. Gerekçe olarak Türkiye ile Yunanistan arasındaki denizin coğrafi konumunu ve Ankara–İsrail ilişkilerinde giderek doğrudan hale geldiğini düşündüğü rekabeti gösterdi. Santoro’nun 3 Ağustos tarihli ayrı analizi, Ankara’nın donanmasındaki genişlemeye, Yunanistan’ın İsrail’le savunma işbirliğine ve İtalya’nın konumuna odaklanıyor. 8 Ekim makalesinin yayımlanan özetinde ayrıca Kıbrıs ve Gazze hakkındaki görüşler bulunuyor.

Limes’in 10 yıllık Ege Denizi öngörüsünde hangi güçler var?

Yazarın 3 Ağustos tarihli önceki yazısında Türkiye’nin donanmasının gelişimi ve İsrail’in Yunanistan’la askerî ilişkisi aynı çerçevede ele alınıyor. Santoro, klasik Türk Boğazları yerine Ege Denizi’ni Türkiye’nin deniz jeopolitiğinde belirleyici alan sayıyor. Limes’in 1 Eylül değerlendirmesi ise Atina’nın İsrail’den aldığı savunma sistemlerini Türkiye’yi dengeleme hedefiyle yorumluyor.

İsrail-Yunanistan kalkanı Ege Denizi açısından ne içeriyor?

31 Ağustos tarihli Yunanistan Savunma Bakanlığı duyurusuna göre Tel Aviv’de imzalanan hükümetler arası anlaşma, “Aşil Kalkanı” adı verilen birleşik bir hava, balistik füze ve insansız hava aracı savunma sistemi kurmayı öngörüyor. Tek komuta-kontrol yapısına sahip programın toplam bütçesi 3 milyar 35 milyon avro. Bakanlık, uygulamanın anlaşmayla birlikte başlatılacağını bildirdi. Resmî metin, programa 19 Yunan şirketinin katıldığını; yerli sanayinin payının yüzde 25’i aşmasının ve yaklaşık 750 milyon avroluk iş hacmine ulaşmasının planlandığını kaydediyor. Reuters’ın 31 Ağustos tarihli haberinde David’s Sling sisteminin tedarikine ilişkin ayrıntılar bulunuyor. SPYDER ve BARAK MX de aynı programın parçaları; radarlar ayrıca sipariş edilecek.

Türkiye’nin donanması neden Santoro’nun anlatısında?

Santoro’nun Ağustos analizinin erişilebilir bölümünde Türk donanmasının son yıllardaki gelişimi, Ankara’nın deniz aşırı faaliyet kapasitesini artırması üzerinden ele alınıyor. Türkiye’nin 10 Nisan 2023’te hizmete aldığı TCG Anadolu Türk deniz kuvvetlerinin kapasitesine ilişkin tarihli bir örnek. Millî Savunma Bakanlığının kaydında geminin Deniz Kuvvetlerine teslim edildiği ve aynı gün yeni MİLGEM fırkateynleri için sac kesim işlemlerinin yapıldığı kaydediliyor. Santoro, deniz kuvvetlerinin büyümesini İtalya’nın Akdeniz’deki seçenekleriyle birlikte yorumluyor.

Ege Denizi’ndeki askerî alan ihtilafları Türkiye ile Yunanistan arasında uzun süredir devam eden ayrı bir konu. Türkiye Dışişleri Bakanlığının siyasi ilişkiler sayfası iki ülkenin Ege’de çözülmemiş meseleleri bulunduğunu ve siyasi diyaloğun sürdüğünü kaydediyor. Transit Haber’in 3 Ekim’de yayımladığı NOTAM haberi de tatbikat duyurularıyla ilgili son gelişmeleri içeriyor.

Kıbrıs, Türkiye–İsrail rekabetinde hangi yerde duruyor?

Limes’in 8 Ekim yazısının yayımlanan tanıtımında Kıbrıs, bölgedeki güçlerin konumunu açıklayan başlıklardan biri. Santoro, 10 Ekim 2025 tarihli daha eski yazısında gelecekteki Türkiye–İsrail mücadelesinin özellikle Kıbrıs çevresinde yoğunlaşabileceğini savunmuştu. 2025 tarihli yazı Kıbrıs’ı merkeze alırken, 8 Ekim 2026 tarihli yazının giriş paragrafında Ege Denizi için on yıllık bir öngörü bulunuyor.

Santoro, Gazze ve Washington hakkında ne söylüyor?

8 Ekim yazısının açık tanıtımında Santoro, Gazze konusunda Erdoğan’ın Trump yönetimiyle temaslarını Türkiye açısından kazanım olarak yorumluyor. İsrail Başbakanı Netanyahu’nun Washington’la ilişkilerindeki konumunu değerlendirirken, İsrail’in ABD’deki etkisinin zayıfladığı görüşünü dile getiriyor.

Doğu Akdeniz’deki elektrik kablosu anlaşmazlığı nerede?

Ege Denizi ve Kıbrıs bağlantılı deniz yetki alanı tartışmalarının bir başka somut örneği, Yunanistan’ın yürüttüğü denizaltı elektrik bağlantısı projesi. Reuters’ın 8 Ekim haberine göre yaklaşık 1,9 milyar avroluk girişim Avrupa ana karasını Kıbrıs Rum Kesimi ve daha sonra İsrail ile elektrik ağı üzerinden bağlamayı amaçlıyor. Türkiye, hat güzergâhının kendi deniz yetki alanı iddialarıyla kesişen bölümünde koordinasyon istiyor; Yunanistan’ın farklı bir deniz yetki alanı görüşü bulunuyor.

Aynı Reuters haberinde ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio’nun projeye desteği ve deniz yetki alanı uyuşmazlıklarını çözmeye dönük diplomatik temasları aktarılıyor.

İtalya bu denklemde ne yapıyor?

Ağustos tarihli Limes analizinde Roma’nın Türkiye ve Yunanistan arasında izleyeceği Akdeniz siyaseti ayrıca ele alınıyor. İtalya Dışişleri Bakanlığının 2026 stratejik yönlendirme belgesi Türkiye ile diplomatik temasların sürdürülmesini ve Yunanistan’la işbirliğini resmî hedefler arasında sayıyor. Belgede deniz yetki alanları ile İtalyan şirketlerinin Doğu Akdeniz’deki faaliyetlerine de değiniliyor.

8 Eylül tarihli Yunanistan Savunma Bakanlığı açıklamasına göre Roma’da iki İtalyan FREMM fırkateyninin edinilmesine yönelik uygulama anlaşması imzalandı. İtalya’nın Türkiye ile yürütmeyi planladığı diplomatik temaslar ise ayrı bir dış politika başlığı olarak bakanlığın stratejik belgesinde bulunuyor.

2026 sonbaharında Türkiye ve Yunanistan hangi temasları yürüttü?

10 Ekim tarihli Yunanistan Savunma Bakanlığı açıklamasında Türk ve Yunan heyetlerinin bir gün önce Hanya’da güven artırıcı önlemler konusunda görüştüğü bildirildi. Taraflar 2026 faaliyetlerini değerlendirdi ve 2027 programını ele aldı. Transit Haber’in 21 Eylül tarihli Yunanistan–İsrail savunma işbirliği haberi ile 7 Ekim’de yayımladığı beş gerilim hattı dosyası daha önceki farklı gelişmelere ilişkin bilgiler içeriyor.

Bu haberler de ilginizi çekebilir

İsrailli uzman Türkiye’yi İran ile eşdeğer tehdit olarak gösterdi: İki eksenli ittifak çağrısı yaptı

Avustralya basınında Mekke Anlaşması: ABD sonrası Orta Doğu hesabı

Türkiye’nin tuhaf Libya stratejisi: Rakip kamplardan 502 asker aynı tatbikatta