Ege’de gerginlik yükleniyor, NOTAM’lar çakıştı: Türk ve Yunan tatbikat sahaları üst üste geldi

Ege NOTAM gerilimi Türkiye ile Yunanistan’ın ekim ayında ilan ettiği askerî faaliyetlerin aynı bölgelere ve bazı ortak günlere denk gelmesiyle yeni bir aşamaya geçti. A3788/26 numaralı Türk NOTAM’ının ham kaydı, Türk Deniz ve Hava Kuvvetlerinin Ege’deki uluslararası sular ile hava sahasında atışlı faaliyet yapacağı dönemleri veriyor. Yunanistan’ın A3595/26 numaralı ilanı ise 12–20 Ekim arasında iki hava-deniz tatbikat bölgesi tanımlıyor. Proto Thema’nın 2 Ekim tarihli haberinde, Yunan bölgelerinin Türkiye’nin daha önce duyurduğu sahaların kuzey kesimleriyle örtüştüğü aktarılıyor.

Türkiye 1 Ekim’de A4401/26 numaralı yeni bildirimi yayımladı. Ham NOTAM metni A3788/26 ve A4388/26’nın Ankara açısından geçerli ve etkili olmaya devam ettiğini yazıyor. Aynı kaydın metni, Yunanistan’ın A3595/26 ile A3069/26 ve A3621/26 numaralı bildirimleri için Türkiye’nin “null and void” ifadesini kullanıyor.

Ege NOTAM gerilimi hangi tarihlerde çakışıyor?

A3788/26, faaliyetleri 1 Eylül–28 Ekim arasındaki belirli günlere dağıtıyor. Ekim bölümünde 5–8 ve 12–15 Ekim günleri için 05.00–12.00 UTC aralığı yazılı. Bir sonraki pencere 19–22 Ekim’de yine 05.00–12.00 UTC. 26–27 Ekim için 06.00–13.00 UTC, 28 Ekim için de 06.00–09.00 UTC aralığı yazılmış durumda. Yunanistan’ın A3595/26 numaralı programı 12–20 Ekim arasını kapsadığı için takvimler 12–15 Ekim günlerinde doğrudan aynı döneme giriyor. İkinci ortak bölüm 19 ve 20 Ekim. Proto Thema’nın yayımladığı saha bilgisi de iki Yunan bölgesinin Türk ilanındaki kuzey kesimlerle coğrafi olarak kesiştiğini aktarıyor.

Türk ilanında ilgili askerî faaliyet alanı deniz seviyesinden 6 bin feet irtifaya kadar tanımlanmış. Tatbikata katılmayan hava araçlarına aktif saatlerde bu alanın dışında kalmaları yönünde uçuş emniyeti uyarısı veriliyor. Kayıt, tatbikat uçuşları için VFR şartlarını ve pozitif radar kontrolünü de öngörüyor.

Türkiye A4401/26 ile hangi pozisyonu kayda geçirdi?

Ege NOTAM gerilimi A4401/26 ile karşı bildirim aşamasına taşındı. Belge, Yunanistan’ın üç ayrı NOTAM’ına ve Türkiye’nin iki önceki ilanına doğrudan atıf yapıyor. Ankara A3788/26 ile A4388/26’daki görüşlerinin değişmediğini kayda geçirdi ve bu iki ilanı geçerli kabul etti. A3595/26, A3069/26 ve A3621/26 için “null and void” ifadesi belgenin kendi metninde bulunuyor. A4401/26, 1 Ekim saat 13.03 UTC’den 28 Ekim saat 09.00 UTC’ye kadar geçerli.

Türkiye’nin bir önceki A4388/26 bildirimi de tatbikat sahalarının sınırları üzerinde duruyordu. Ta Nea’nın 2 Ekim tarihli haberine göre Ankara, Yunan makamlarından A3595/26’daki bölgeleri değiştirmesini istedi ve örtüşmeyi gerekçe gösterdi. Atina bu talebi kabul etmedi. Böylece her iki tarafın ekim ortası için duyurduğu askerî faaliyet programları aynı takvimde kaldı.

Atina FIR için Yunanistan’ın resmî görüşü ne?

Yunanistan Dışişleri Bakanlığının Athens FIR sayfası Atina FIR’ını, Yunanistan’ın hava trafik hizmeti sağladığı sorumluluk alanı olarak tanımlıyor. Bakanlığın açıklamasına göre bu alan Yunan ulusal hava sahasının yanında uluslararası hava sahasının bazı bölümlerini de içeriyor. Atina, FIR içindeki NOTAM yayımlama yetkisinin Yunan sivil havacılık makamlarında olduğu görüşünde. Türk A3788/26 kaydı ise faaliyetin Ege’de uluslararası sular ve hava sahasında yapılacağını yazıyor; ayrıca Türkiye’nin talep ettiği bildirimin Yunan AIS tarafından yayımlanmadığını kayda geçiriyor.

Mevcut takvimde iki ortak dönem var. İlki 12–15 Ekim, ikincisi 19–20 Ekim. Tarafların resmî kayıtlarında FIR ve NOTAM yetkisine ilişkin farklı görüşler sürerken yayımlanmış faaliyet takvimleri bu tarihlerde aynı günlere denk geliyor.

Ege’de aynı hafta hangi başka askerî dosyalar vardı?

NOTAM karşılaşmasından hemen önce Yunanistan’ın Aleksandros-26 tatbikatı 2 Ekim’e kadar sürdü. Programda hava kuvvetleri ile deniz unsurları kullanıldı ve kayalık bölgelerde gece faaliyetleri yapıldı. Türkiye tarafında ise Denizkurdu-I/2026 tatbikatı eylül sonunda tamamlandı; MSB bu faaliyetin Karadeniz’den Doğu Akdeniz’e uzanan dört denizde icra edildiğini açıklamıştı. 2 Ekim’de yayımlanan Oruç Reis NAVTEX haberi ise deniz araştırma faaliyeti üzerinden ayrı bir Türkiye–Yunanistan dosyası oluşturdu. Şimdiki Ege NOTAM gerilimi 12–20 Ekim dönemindeki hava-deniz tatbikat planları ve bunlara ilişkin karşı bildirimlerle ilgili.

Sivil hava trafiği için hangi uyarı yayımlandı?

Sivil uçuşlara ilişkin doğrudan uyarı Ege NOTAM gerilimi içindeki A3788/26 kaydında bulunuyor. A3788/26, tatbikata katılmayan uçakların faaliyetin etkin olduğu saatlerde ilan edilen sahaya girmemesini kuvvetle tavsiye ediyor. NOTAM’da koordinatlar ile irtifa sınırı ayrı ayrı veriliyor ve aktif zaman pencereleri listeleniyor. Kayıt, faaliyet saatlerini ve uygulanacak sahayı NOTAM üzerinden ayrı ayrı duyuruyor.

Bu haberler de ilginizi çekebilir

Yunanistan’ın Ege tatbikatında kayalıkları tutma ve gece geri alma senaryosu

Ta Nea Türkiye’de üç havalimanını hedef gösterdi: 24 saatlik saldırı senaryosu