Yunan Bakan’dan açıklama: Türkiye engellerse karşısında bizi bulacak

Yunanistan Dışişleri Bakanı Yorgos Gerapetritis, 4 Kasım 2026’da ANT1 televizyonuna verdiği röportajda GSI kablo projesi için beklenen araştırma izninin önümüzdeki günlerde değerlendirileceğini açıkladı. Türkiye’nin deniz çalışmalarını engellemeye çalışması durumunda Yunanistan’ın karşılık vermeye hazır olduğunu söyleyen bakan, Atina’nın farklı ihtimallere ilişkin planlar hazırladığını bildirdi. Açıklama, Fransız araştırma gemisinin Girit’te yeni denizcilik duyurusunu beklediği sırada geldi.

Gerapetritis, GSI kablo projesi için araştırma ve deniz altı kablo döşeme başvurularını inceleyen yetkili komitenin karar aşamasına yaklaştığını söyledi. Geopolitiki’nin 4 Kasım tarihli haberine göre bakan, komitenin olumlu görüş vermesi halinde çalışmalara devam edileceğini ifade etti. Yunan televizyonu ANT1’deki “Kalimera Ellada” programında, işlemlerin tamamlanmasını beklediğini ve projenin ilerletilmesi gerektiğini savundu.

GSI kablo projesi için Yunan Bakan Türkiye hakkında ne söyledi?

Bakan, Türkiye’nin kablo güzergâhındaki deniz araştırmalarına müdahale etmesi ihtimaline ilişkin soruyu yanıtlarken, böyle bir girişimin karşısında Yunanistan’ı bulacağını söyledi. 2024’tekine benzer şekilde Türk savaş gemileriyle karşı karşıya gelinmesini beklemediğini de ifade etti. Gerapetritis bu sözleri, gazetecinin 2024’te Kaşot (Kasos) yakınlarında yaşanan olayları hatırlatması üzerine söyledi.

Yunan Dışişleri Bakanı, Fransız kablo üreticisi ve Fransa hükümetinin de kendi hazırlıkları bulunduğunu düşündüğünü söyledi. Gerapetritis, GSI kablo projesinin Avrupa Birliği tarafından desteklenmesini gerekçe göstererek olası bir engelleme girişiminin Avrupa boyutu da olacağını savundu.

Araştırma izni hangi aşamada?

4 Kasım röportajında Gerapetritis, yaklaşık iki hafta önce çalışma izninin uzatılmasına yönelik bir başvuru yapıldığını ve dosyanın değerlendirme aşamasında olduğunu anlattı. Kararın yetkili komiteden çıkmasının ardından araştırma programı için diğer denizcilik işlemleri yürütülecek. Ekim ortasında yapılan ilk başvuru, geminin çalışabileceği sahaya ve gerekli teknik ölçümlere ilişkin hazırlıkların bir parçasıydı. GSI kablo projesi için Yunanistan Dışişleri Bakanlığı, 21 Ekim’de yayımladığı önceki röportaj metninde de başvurunun bakanlıklar arası komitede inceleneceğini açıklamıştı.

Yunanistan Dışişleri Bakanlığının 21 Ekim tarihli söyleşisinde Gerapetritis, ruhsatlandırma yetkisinin Atina’da olduğunu savundu. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın araştırma gemilerinin faaliyet sahasını ve koordinatlarını önceden yazılı bildirmesi yönündeki talebi de o görüşmede ele alındı. Bu görüş ayrılığı, 21 Ekim’deki Fidan–Gerapetritis açıklamalarında yazılı bildirim ile ruhsatlandırma yetkisi başlıklarında somutlaştı.

Fransız Abeille Marengo gemisi neden İraklio’da bekliyor?

INK’in 4 Kasım saat 03.45’te yayımladığı habere göre Fransız bayraklı Abeille Marengo, 27 Ekim’den beri Girit’teki İraklio Limanı’nda bulunuyor. Gazete, araştırma öncesi hazırlıkların tamamlandığını ve yeni NAVTEX denizcilik duyurusunun beklendiğini yazdı. İzin değerlendirmesinin ardından Hidrografi Servisi, araştırma alanını ve çalışma takvimini ilgili denizcilik duyurusuyla ilan edecek. INK, duyuru için resmen açıklanmış kesin bir tarih vermedi.

Araştırma gemisinin görevi, kablonun döşeneceği deniz tabanını ölçerek güzergâhın jeolojik özelliklerini tespit etmek. İtalyan Next Geosolutions Europe, Fransız kablo üreticisi Nexans adına ölçüm çalışmalarını yürütecek. Derinlik ölçümleri ve örnekler, kablonun güzergâhı ile korunmasına ilişkin teknik kararlarda kullanılacak.

NAVTEX için beklenen takvim nasıl değişti?

Nexans, GSI kablo projesi için 8 Ekim’de Yunanistan Dışişleri Bakanlığına araştırma izni başvurusu yaptı. 15 Ekim’deki Nexans izin başvurusu, Fransız gemisinin araştırma görevini ve gerekli idari onayları kapsıyordu. Reuters, başvurunun bakanlıklar arası komite ile sahil güvenlik birimlerinin onaylarına bağlı olduğunu aktardı.

Gemi 27 Ekim’de İraklio’ya ulaştıktan sonra araştırmaların başlangıcı için beklenen NAVTEX yayımlanmadı. 2 Kasım’da Abeille Marengo’nun limandaki bekleyişi sürerken Kathimerini, Fransa–Türkiye temaslarının denizcilik takvimine etkisini değerlendirmişti. INK’in 4 Kasım haberinde ise izin işlemlerinin önümüzdeki günlerde tamamlanabileceği belirtilirken geminin limandaki hazırlıklarının sona erdiği bildirildi.

2024’te Kaşot çevresinde ne olmuştu?

Deniz tabanı araştırmaları Temmuz 2024’te Kaşot Adası yakınlarında Türkiye ve Yunanistan arasında deniz yetki alanı tartışmasına yol açmıştı. Ankara, araştırma güzergâhının Türkiye’nin hak iddia ettiği deniz alanlarına uzandığını bildirmiş, Atina ise kendi yetki alanına ilişkin farklı bir hukuki görüş savunmuştu. INK, yeni çalışma planının o dönemde kesilen araştırmaların bulunduğu bölgeye yeniden yönelmesini öngördüğünü yazıyor. Reuters’ın 15 Ekim haberinde GSI kablo projesi için Türkiye’nin, 2019 Türkiye–Libya deniz yetki alanı mutabakatıyla ilişkilendirdiği bölgede çalışma yapılması için iki ülke arasında önceden koordinasyon istediği aktarılmıştı.

Yunan hükümeti bu yoruma itiraz ediyor ve izin sürecini kendi kurumları üzerinden yürütüyor. Gerapetritis’in 4 Kasım’daki sözleri, deniz araştırmaları başlamadan önce iki başkent arasında süren bu görüş ayrılığının ardından geldi.

Avrupa Birliği elektrik bağlantısını ne kadar finanse ediyor?

Great Sea Interconnector, Yunanistan elektrik şebekesi üzerinden Kıbrıs Rum Kesimi’ni Avrupa’nın elektrik sistemiyle birleştirmeyi amaçlıyor. Avrupa Komisyonunun resmî proje açıklamasına göre GSI’nin yapımına Avrupa’yı Birleştirme Mekanizması kapsamında 658 milyon avro destek ayrıldı. Komisyonun 2025 enerji altyapısı açıklamasına göre yaklaşık 900 kilometrelik deniz altı bağlantısı, Kıbrıs Rum Kesimi’nin AB elektrik şebekesiyle bağlantısını sağlamayı hedefliyor.

Reuters, GSI kablo projesinin toplam maliyetini yaklaşık 1,9 milyar avro olarak aktardı. Uygulayıcı tarafta Yunanistan elektrik iletim sistemi işletmecisi IPTO/ADMIE, kablo tedarikinde ise Fransız Nexans bulunuyor. Ön hazırlıkların odağında deniz tabanı verilerinin tamamlanması var.

Bu haberler de ilginizi çekebilir

Girit’te Fransız gemisi hala NAVTEX bekliyor: Yunanistan neden NAVTEX ilan edemedi?

Bakanlık, Hakan Fidan’ın Yunan gazetesine röportaj vermediğini açıkladı

Yunanistan, Mısır’la deniz sınırı görüşmelerinde teknik aşamaya geçiyor

Estia’dan Türkiye–Libya uyarısı: Yunan donanması Akdeniz’e yönelmeli