İsviçre’deki Türkler

İsviçre’de Türk çalışanların maaşından kesilen vergi nasıl hesaplanıyor?

Quellensteuer İsviçre’de birçok yabancı çalışanın maaşından doğrudan kesiliyor. 2026 kanton tarifeleri, 120 bin frank eşiği ve 31 Mart 2027 düzeltme takvimi açıklandı.

Quellensteuer hesabı için İsviçre’de çalışan kişinin ücret bordrosunun incelenmesi
Quellensteuer kesintisi, İsviçre’de ilgili yabancı çalışanların brüt ücretleri ve kanton tarifelerine göre bordrolarında hesaplanıyor.
Haberi dinleSesli okuma
Yazı boyutu
Google'da Transit Haber'i takip etTercih ettiğin haber kaynaklarına ekle

B veya L oturum izniyle İsviçre’de ücretli çalışan birçok Türk vatandaşının gelir vergisi, Quellensteuer adıyla doğrudan brüt maaşı üzerinden hesaplanıp işveren tarafından kesiliyor. Kesinti oranı kişinin çalıştığı ülkenin tamamında tek bir yüzdeye bağlı değil; yaşadığı kanton, medeni durum ve çocuk bilgilerini kapsayan kanton tarifesiyle birlikte belirleniyor. Vergi yılı sonunda bazı çalışanların ayrıca beyanname vermesi gerekiyor.

Federal Vergi İdaresinin Quellensteuer açıklamasına göre işveren bu vergiyi çalışanın ücretinden keserek yetkili kanton idaresine aktarıyor. 2026 tarifelerinin kapsamı kantonlarca yayımlanıyor; Zürih ve Basel-Stadt bu dosyaları kendi portallarında erişime açmış durumda. Kesinti, bordroda ayrı bir vergi kalemi olarak görülebiliyor.

2026 vergi yılı için düzenlenen kanton tarife tabloları ile vergi düzeltme başvuruları farklı takvimlere bağlanmış durumda. Yeni işe girenler, evlenenler, çocuk sahibi olanlar veya yıl içinde gelir düzeyi değişenler kendi tarife kodunu kontrol edebilir.

Quellensteuer kimlerden kesiliyor?

Ülkede yerleşik olup C yerleşim izni bulunmayan yabancı çalışanlar, çoğunlukla B ya da L izniyle çalışanlar, kaynakta gelir vergisi sistemine giriyor. Sınır ötesinde oturup İsviçre’de ücret kazanan bazı kişiler için de özel Quellensteuer kuralları uygulanıyor. İşveren, ücret ödemeden önce çalışanın oturum belgesini ve aile bilgilerini kayıt altına alıyor.

Kalıcı C iznine geçenler veya İsviçre vatandaşı olanlar genel olarak olağan gelir vergisi değerlendirmesine geçiyor. Zürih’in açıklamasında, aynı hanede yaşayan İsviçre vatandaşı ya da C izinli kişiyle evlilik de kaynakta vergi yükümlülüğünün değiştiği durumlardan biri. C izni ve İsviçre vatandaşlığı için başvuru şartları farklı statüler için gerekli ikamet sürelerini içeriyor. Sınır işçilerinin vergilendirilmesi, kişinin yaşadığı ülke ile İsviçre arasında geçerli olan anlaşmaya göre farklılaşıyor. Almanya ve Fransa’da ikamet ederek İsviçre’de çalışanların bordrolarında ayrı sınır çalışanı tarifeleri bulunabiliyor. İşverenin kayıtlı tarife kodu ve kantonun sınır işçileri sayfası bu kişilerin başlangıç noktasıdır.

Quellensteuer hesaplamasında hangi bilgiler kullanılıyor?

Çalışanların ücret vergisi tarifini Zürih Vergi Dairesi harf, çocuk sayısı ve kilise vergisi koduyla tanımlıyor. Örneğin tarife kodundaki A, B, C veya H harfi aile durumuna; sayı, indirime uygun çocuk sayısına; Y/N ise ilgili kilise vergisi durumuna karşılık geliyor. Kantonun yayımladığı 2026 tarife tabloları her brüt ücret aralığı için ayrı değerler içeriyor.

A kodu genellikle bekâr çalışanlar için; H, belirli koşullarda çocukların bakımını üstlenen tek ebeveynler için kullanılıyor. Evli çiftlerde tek gelir bulunan durumlara B, her iki eşin de gelir elde ettiği durumlara C uygulanıyor. Eşin yurt dışında elde ettiği istihdam veya bazı yerine geçen gelirleri de tarife seçiminde dikkate alınabiliyor. Çocukların başka ülkede yaşaması, uygunluk koşullarının ayrıca incelenmesini gerektiriyor.

Medeni durumdaki değişiklik ya da eşin çalışma durumundaki yenilik bordro birimine bildiriliyor. Çocuğun doğumu da tarife kaydını etkileyebiliyor. Zürih kurallarına göre vergi sınıfını etkileyen değişiklikler kural olarak izleyen aydan itibaren uygulanıyor. Yeni ücret hesabında hangi tarifenin kullanıldığını bordrodaki tarife koduyla eşleştirmek, geçmiş aylardaki hatayı da belirlemeyi kolaylaştırıyor. Kantonun 2026 Quellensteuer tarife sayfası ücret aralığı ve aile durumunu seçmeye yarayan hesaplayıcıyı sunuyor. Burada üretilen tarife sonucu bilgilendirme amaçlı; nihai kesinti işverenin gerçek bordro verisine ve vergi dairesinin yürürlükteki tarifesine dayanıyor. Bağımsız finans yayını Moneyland, kaynakta kesilen ücret vergisinin federal vergi ile kanton ve belediye gelir vergisini kapsadığını aktarıyor.

Aylık maaşta vergi kesintisi hangi belgede görülüyor?

Quellensteuer, işverenin ücret bordrosundaki brüt maaş üzerinden ilgili hesaplama döneminin tarifesiyle hesaplanıyor. Maaş belgesinde AHV/IV/EO sosyal sigorta, işsizlik sigortası ve mesleki emeklilik kesintileri ayrı kalemler halinde bulunuyor; kaynakta gelir vergisi bunlardan farklı bir kesinti olarak listeleniyor. Bu ayrım net ücretin neden brüt ücretten düşük olduğunu kontrol ederken kullanılıyor.

Yıl sonunda Zürih’te işverenin düzenlediği Lohnausweis belgesinde Quellensteuer kesintisinin 12 numaralı alanda gösterildiğini belirtiyor. Çalışan, yıl içindeki bordrolarıyla yıllık belgeyi karşılaştırabiliyor. İsviçre’de ücret ve işten ayrılma hakları çalışma sözleşmesinin sona ermesine ilişkin işlemleri içeriyor.

Örnek hesap: Aylık brüt ücreti 6.800 frank olan ve yılda 13 maaş alan bir kişinin yıllık brüt ücret toplamı 88.400 franktır. Bu tutar yalnız ücret üzerinden gösterilmiş bir aritmetik örnektir. Uygulanacak Quellensteuer oranı, örnekteki çalışanın kantonu ile aile bilgileri verilmeden hesaplanamaz. Vergi tutarını bulmak için yıllık toplamı tek bir sabit yüzdeyle çarpmak yerine geçerli aylık tarife ve gerçek ödeme dönemleri esas alınır.

120 bin frank sınırını aşan çalışan ne yapıyor?

Ülkede ikamet eden kaynak vergisi mükellefinin yıllık brüt ücreti 120.000 franka ulaştığında sonradan olağan vergilendirme (nachträgliche ordentliche Veranlagung, NOV) uygulanıyor. Böyle bir çalışan işveren kesintilerine ek olarak vergi beyannamesi düzenliyor. Yıl içinde kesilmiş kaynak vergisi, beyannamenin sonucunda hesaplanan olağan vergilere mahsup ediliyor.

İkinci örnekte, on iki ay boyunca aylık 10.000 frank brüt ücret alan çalışanın yıllık tutarı 120.000 franktır. Yıllık maaş eşiğine bu şekilde ulaşan İsviçre mukimi için NOV süreci zorunlu hale geliyor. Yıl ortasında İsviçre’ye taşınanlarda yıllık eşiğin hesaplanmasında belli ücretlerin on iki aya uyarlanması kuralı kullanılıyor. Zürih idaresi, evli çiftlerde 120 bin frank eşiğine bakarken eşlerin brüt ücretlerini birbirine eklemiyor.

Yalnızca ücret geliri değil, Zürih’te kaynakta vergilendirilmemiş diğer kazançlar ile vergilendirilebilir mal varlığı da NOV yükümlülüğünü doğurabiliyor. Ek gelirde 3.000 franklık bildirim eşiği bulunuyor; mal varlığı eşiği bireylerde 80.000, birlikte vergilendirilen çiftlerde 160.000 frank. Bu tutarlar kantonun bildirim yükümlülüğü bakımından güncel koşullarıdır; başka kantonda yaşayanların kendi vergi idaresinin talimatına bakması gerekiyor.

Yanlış Quellensteuer tarifesi nasıl düzeltiliyor?

Bordroda yanlış medeni durum ya da çocuk sayısı kodu kullanıldığında veya vergiye esas brüt gelir hatalı hesaplandığında kanton idaresinden Quellensteuerkorrektur istenebiliyor. Bu yol, mevcut kesintinin temelindeki ücret ya da tarife yanlışını inceletmek için kullanılıyor. Zürih’te 2026 yılına ait düzeltme talebinin son tarihi 31 Mart 2027.

Düzeltme başvurusu için aylık bordrolar ve yıl sonu Lohnausweis temel belgelerdir. Oturum kartı ile aile durumunu gösteren kayıtlar da değişikliğin tarihini doğrulamakta kullanılabiliyor. Çalışan önce hangi ayda hangi yanlış kodun uygulandığını tespit edip doğru bilgiyi işverene ve gerekirse kanton vergi idaresine iletebilir. Zürih’in çevrim içi hizmeti üzerinden kaynak vergisi düzeltmesi talep edilebiliyor. Kaynak vergisi düzeltmesi ile ek kişisel harcamaları vergiden düşmek için istenen NOV birbirinden farklı usuller. İlkinde ücret ve tarife hatası incelenirken ikincisinde kişinin gelir ve varlıklarıyla uygun indirimleri içeren olağan vergi beyannamesi hesaplanıyor. Bu seçim, başvurudan sonra hangi belgelerin isteneceğini belirliyor.

NOV ile hangi giderler beyannamede gösterilebilir?

Vergi Dairesinin NOV başvuru rehberi mesleki giderler, ikinci sütun emeklilik fonuna ek yatırımlar, üçüncü sütun 3a katkıları, eğitim harcamaları ve çocuk bakım giderlerini sayıyor. Ayrıca mevzuatın izin verdiği hastalık ve engellilik giderleriyle nafaka ödemeleri ve borç faizi gibi kalemler bulunuyor. Gerçek indirim tutarı belgeye ve kişinin koşullarına göre hesaplanıyor.

Zürih’te 2026 yılı için gönüllü NOV başvurusunun son günü 31 Mart 2027. Başvuru bu tarihten sonra kabul edilmiyor; yıl içinde kesin taşınma halinde başvuru süresi daha erken, kantondan ayrılış kaydının verildiği gün sona erebiliyor. Zürih ayrıca zamanında yapılan gönüllü başvurunun geri çekilemediğini ve sonraki yıllarda da olağan beyanname sürecinin devam edeceğini bildiriyor. Sınır işçilerinin Zürih’te gönüllü NOV isteyebilmesi için dünya çapındaki aile gelirinin en az yüzde 90’ının İsviçre’de vergilendirilmesi şartı geçerli. Özellikle sınır ötesi çalışanların başvuru hesabında ikamet ülkesiyle dünya çapındaki kazançların dağılımına bakılıyor.

Vergi dosyası için hangi kayıtlar saklanmalı?

  • İşverenin her ay verdiği ücret bordrosu ve yıl sonundaki Lohnausweis belgesi; kaynak vergisi satırını ve tarife kodunu kontrol edin.
  • Geçerli B, L veya C oturum kartı ile evlilik, çocuk veya eşin gelir durumundaki değişiklikleri kanıtlayan belgeleri saklayın.
  • Üçüncü sütun 3a katkısı, mesleki eğitim, çocuk bakım gideri veya emeklilik fonuna ek ödeme için gerekli makbuzları dosyalayın.
  • Kantonun kaynak vergisi düzeltme ve NOV çevrim içi hizmetlerinden hangisine başvuracağınızı işlem nedenine göre belirleyin.
  • 2026 yılı için 31 Mart 2027 son tarihini ve yıl içinde İsviçre’den ayrılışa ilişkin daha erken bildirim gerekliliklerini kontrol edin.

Kesinti denetimi için ilk belge, işverenin aylık bordrosudur; yıl sonu vergi belgesi de yıllık toplamı gösterir. Çalışanın aile durumuyla bordro tarife kodu uyuştuğunda kesintinin nasıl belirlendiği izlenebilir. Emeklilik katkısı için yapılan düzenli ödemelerin ne olduğu İsviçre AHV ve SGK emeklilik rehberinde açıklanıyor; gelir vergisi indirimine ilişkin belgeler ise kantonun NOV işleminde değerlendirilir.

Kaynaklar

  • İsviçre Federal Vergi İdaresi (ESTV) – Schweizerische Quellensteuer QST
  • Zürih Kantonu Vergi Dairesi – Quellensteuer-Tarife, 2026
  • Zürih Kantonu Vergi Dairesi – Quellensteuerpflichtige Personen
  • Zürih Kantonu Vergi Dairesi – Nachträgliche ordentliche Veranlagung beantragen
  • Basel-Stadt Kantonu – Informationen zur Quellensteuer, 2026
  • Moneyland.ch – Swiss Tax at Source for Expats and Cross-Border Workers Explained