YUPASS sistemi, sağlık hükümleri uygulanan sosyal güvenlik sözleşmeli bir ülkede sigortalı olup Türkiye’de sağlık yardımı kullanacak kişiler için SGK’nın provizyon sistemindeki kayıt numarasıdır. Sosyal Güvenlik Kurumunun Yurt Dışı Sağlık İşlemleri açıklamasına göre yabancı ülkenin sigorta kurumu veya hastalık kasasından alınan sağlık yardım belgesi, Türkiye’de bulunulan ya da ikamet edilen yerdeki sosyal güvenlik il müdürlüğüne veya sosyal güvenlik merkezine veriliyor. Belge kayda alındıktan sonra oluşturulan YUPASS numarası, SGK ile anlaşmalı sağlık hizmet sunucularında sağlık hak sahipliği ve provizyon işlemlerinde kullanılıyor.
YUPASS nasıl alınır?
İlk adım, kişinin sigortalı olduğu yabancı ülkedeki kurumdan Türkiye’de sağlık yardımı kullanma hakkını gösteren sözleşme belgesini almak. Belgenin adı ve geçerlilik süresi ülkeye ve kişinin Türkiye’ye geliş nedenine göre değişebiliyor. Türkiye’ye geldikten sonra belge SGİM veya SGM’ye sunuluyor; SGK belgedeki hak süresini ve kişi bilgilerini kayda geçirerek YUPASS numarası oluşturuyor. Hastane başvurusunda sağlık hak sahipliği SGK’da açılmış YUPASS kaydı üzerinden sorgulanıyor.
Yurt dışındaki çalışma geçmişi emeklilik bakımından da Türkiye ile bağlantı kurabiliyor. Transit Haber’in ülke değiştiren Türkler için emeklilik ve sosyal güvenlik hakları rehberi, Türkiye’nin 35 sosyal güvenlik sözleşmesinin emeklilik ve hizmet birleştirme tarafını karşılaştırıyor. Sağlık alanında ise SGK’nın ayrı listesi kullanılıyor ve YUPASS işlemi sağlık hükmü fiilen uygulanan sözleşmelere dayanıyor.
Sağlık yardımı hangi ülkelerde uygulanıyor?
Sağlık yardımı listesinde 19 sosyal güvenlik sözleşmesi bulunuyor. SGK’nın güncel sağlık işlemleri sayfası bu ülkeleri Almanya; Arnavutluk; Avusturya; Azerbaycan; Belçika; Bosna Hersek; Çekya; Fransa; Hırvatistan; Hollanda; İtalya; Karadağ; KKTC; Kuzey Makedonya; Lüksemburg; Macaristan; Romanya; Sırbistan ve Tunus olarak sıralıyor. Kurum, Azerbaycan ile İtalya’da ve Tunus’ta sağlık yardımı uygulamasının henüz başlamadığını ayrıca kaydediyor. YUPASS kaydı için ilgili sosyal güvenlik sözleşmesinin sağlık hükmünün fiilen uygulanması gerekiyor. SGK’nın sosyal güvenlik sözleşmeleri tablosu ise 35 ülkeyle yürürlükteki sözleşmeleri sigorta kollarına göre ayırıyor. Almanya ile Fransa; Hollanda ile Belçika; Avusturya da sağlık ve emeklilik başlıklarını birlikte taşıyor. Transit Haber’in 6 Avrupa ülkesinde Türklerin emeklilik hakları karşılaştırması, bu ülkelerde emeklilik yaşını ve süre birleştirmeyi ayrı bir kullanıcı görevi olarak inceliyor.
Türkiye’ye tatil için gelenler hangi sağlık hizmetlerini kullanabilir?
Kişinin Türkiye’de kullanabileceği sağlık hizmetinin kapsamını geliş nedeni belirliyor. SGK, Fransa sigortalıları hariç turistik amaçla Türkiye’de bulunan sözleşmeli ülke sigortalılarının sağlık yardım belgesiyle acil müdahale gereken hallerde hizmet alabildiğini yazıyor. Geçici görev, tedavi amacı, iş kazası veya meslek hastalığı nedeniyle Türkiye’de bulunanlar ile Türkiye’de daimi ikamet edenler için kapsam sözleşmedeki statüye göre genişliyor. Türkiye’de geçici olarak bulunan Fransa sigortalıları için de GSS kapsamında belirlenen sağlık hizmetleri uygulanıyor.
Yabancı ülke sigortasına bağlı sağlık yardımında SGK, kişinin Türkiye’de genel sağlık sigortalısı veya bir sigortalının bakmakla yükümlüsü olarak kayıtlı olup olmadığını da kontrol ediyor. YUPASS kaydı, yabancı kurumun düzenlediği belgedeki statü ve hak süresi üzerinden açılıyor.
Devlet hastanesinde YUPASS ile kayıt nasıl açılıyor?
Kayıt SGK’da tamamlandıktan sonra devlet hastanesindeki başvuru Medula üzerinden doğrulanıyor. Sağlık Bakanlığına bağlı Akyazı Devlet Hastanesinin 30 Nisan 2026 tarihli hasta rehberi, sağlık hak sahipliğinin T.C. kimlik numarası veya YUPASS numarasıyla sorgulandığını ve ardından hasta takip numarası ya da provizyon alındığını belirtiyor. YUPASS bu aşamada hastane kayıt biriminin SGK hak sahipliğini sistemden görmesini sağlıyor. Hastanenin istediği kimlik ve varsa önceki tahlil sonuçlarıyla ilaç ve epikriz belgeleri de tıbbi kayıt için ayrıca kullanılabiliyor. SGK’nın sağlık işlemleri açıklamasına göre aktif YUPASS provizyonu bulunan kişi, Kurumla anlaşmalı sağlık hizmet sunucularından genel sağlık sigortalıları için geçerli kurallar çerçevesinde yararlanabiliyor; yasal katkı ve katılım paylarını kendisi ödüyor. Devlet hastanesi başvurusunda kayıt birimi provizyonu sistemden açıyor. Akyazı Devlet Hastanesi rehberi, SGK sağlık hak sahipliği bulunmayan kişinin kendi isteğiyle ücretli tedavi olabileceğini de belirtiyor.
SGK anlaşmalı özel hastanede ücret çıkabilir mi?
Alman yasal sağlık sigortalarının uluslararası irtibat kurumu DVKA, Türkiye’de hastane kullanacak sigortalılara ilişkin rehberinde mümkün olduğunda devlet hastanesini kontrol etmeyi öneriyor. SGK ile sözleşmeli özel hastane veya sağlık kuruluşu da kullanılabiliyor; DVKA, özel kuruluşta ek ücret doğabileceği için tesisin ve planlanan tedavinin SGK sözleşmesi kapsamında olup olmadığının başvurudan önce teyit edilmesini istiyor.
Anlaşmasız bir sağlık hizmet sunucusuna başvuru, SGK açıklamasında anlaşmalı sağlık hizmet sunucusunun sevkine bağlanıyor. Doğrudan gidilen acil vakalarda SGK tıbbi belgeleri inceleyerek ödeme dosyası hakkında karar veriyor; masrafı kendi ödeyen kişi rapor ve faturalarla SGİM veya SGM’ye başvurabiliyor.
Sağlık yardım belgesinin süresi biterse YUPASS kaydı nasıl yenilenir?
Geçerli YUPASS kaydının dayanağı yabancı sigorta kurumunun düzenlediği sağlık yardım belgesi. SGK, bu belgenin süresi dolduğunda Kurum üzerinden sağlık yardımının devamı için yeni belgenin SGİM veya SGM’ye sunulmasını istiyor. Yeni belgeyi sigortalı doğrudan temin edebiliyor; kişi başvurduğunda SGİM veya SGM de ilgili yabancı sigorta kurumundan yeni belge talep edebiliyor. Daimi ikamet eden emeklilerde hak süresi, yabancı kurumun düzenlediği belgedeki kayıt ve varsa hakkın sona erdiğine ilişkin bildirim üzerinden izleniyor. Belge alınmadan veya belge SGK’ya kaydettirilmeden Türkiye’de tedavi masrafını kendi ödeyen sözleşmeli ülke sigortalısı, geri ödeme talebini tabi olduğu yabancı sigorta kurumuna yöneltebiliyor. SGK’nın açıklamasına göre ödemeye ilişkin kararı yabancı kurum kendi mevzuatına göre veriyor.
Almanya’dan gelenlerde T/A 11 ve YUPASS işlemi nasıl ilerliyor?
Almanya ile Türkiye arasında sağlık yardımı uygulanan bir sosyal güvenlik sözleşmesi bulunuyor. SGK’nın Almanya uygulama sayfası, Almanya’dan Türkiye’ye gönderilen geçici görevlinin sağlık hizmet sunucusuna gitmeden önce T/A 11 formülerini ilgili SGİM veya SGM’ye teslim etmesini ve YUPASS numarası almasını istiyor. Belge Almanya’daki hastalık kasasının tanıdığı sağlık yardım hakkını belgeliyor; Türkiye’deki SGK kaydı bu hakkı hastane provizyonunda kullanılabilir hale getiriyor.
Sağlık hükümleri bulunan Avrupa ülkeleri arasında Almanya ve Fransa; Hollanda ile Belçika; ayrıca Avusturya bulunuyor. Bu ülkelerle sosyal güvenlik ilişkisi emeklilik dosyalarında da kullanılıyor. YUPASS sağlık yardımına ilişkin provizyon kaydını yürütüyor. Transit Haber’in yurt dışı borçlanma rehberi ise yabancı çalışma veya ikamet sürelerinin prim ödeyerek Türkiye’deki emeklilik hizmetine katılması için kullanılan başvuru yolunu adım adım veriyor. Başvuru sahibi sağlık için yabancı kurumun sağlık yardım belgesini, emeklilik için ise kendi işlem türüne ait hizmet ve başvuru belgelerini kullanıyor.
Gurbetçi hastaneye gitmeden önce hangi kayıtları kontrol etmeli?
- Sigortalı olduğunuz ülkenin Türkiye ile sağlık yardımı fiilen uygulanan sosyal güvenlik sözleşmesi bulunup bulunmadığını SGK’nın güncel ülke listesinden kontrol edin.
- Yabancı sigorta kurumu veya hastalık kasasından Türkiye’deki durumunuza uygun sağlık yardım belgesini ve geçerlilik tarihini öğrenin.
- Belgeyi Türkiye’de bulunduğunuz veya ikamet ettiğiniz yerdeki SGİM ya da SGM’ye sunarak YUPASS kaydınızı açtırın.
- Hastane başvurusundan önce YUPASS kaydının aktif olduğunu ve kullanacağınız sağlık kuruluşunun SGK sözleşme durumunu kontrol edin.
- Turistik geliş, geçici görev, tedavi amacı, iş kazası veya daimi ikamet statülerinden hangisinin dosyanıza uygulandığını sağlık yardım belgesinden doğrulayın.
- Belge süresi dolacaksa yeni sağlık yardım belgesini yabancı kurumdan veya SGİM/SGM aracılığıyla yenileyin; masrafı kendiniz ödediğiniz işlemlerde rapor ve faturaları saklayın.
Hastane başvurusunda izlenecek yol, yabancı ülkedeki sigorta statüsü ile sağlık sözleşmesinin kapsamına göre kuruluyor. Sağlık hükmü uygulanan ülkede sigortalı kişi önce yetkili yabancı kurumdan sağlık yardım belgesini alıyor, belgeyi SGK’ya kaydettiriyor ve aktif YUPASS numarasıyla anlaşmalı sağlık hizmet sunucusuna başvuruyor. Hastane Medula üzerinden provizyonu doğruluyor; hizmet kapsamı ve ödeme kuralları kişinin geliş nedeni, belge süresi ve seçilen sağlık kuruluşunun statüsüne göre uygulanıyor.
Kaynaklar
- Sosyal Güvenlik Kurumu — Yurt Dışı Sağlık İşlemleri
- Sosyal Güvenlik Kurumu — Sosyal Güvenlik Sözleşmeleri
- Sosyal Güvenlik Kurumu — Almanya — sağlık yardımları ve T/A 11
- T.C. Sağlık Bakanlığı — Akyazı Devlet Hastanesi — Hasta Rehberi — Muayene için gereken evraklar ve YUPASS provizyonu
- GKV-Spitzenverband, DVKA — Hinweise für versicherte Personen zu Krankenhäusern in der Türkei