Schengen A, C, D vize tipleri: Farkları ve kullanım alanları

Schengen vize tipleri — Schegen vize tipleri A, C ve D olarak geçiyor. Peki B tipi vizeye ne oldu

Schengen başvurularında vize tipleri farklı farklıdır. A tipi, C tipi ve D tipi vize aynı hakkı vermez. A tipi yalnız havalimanı transit alanı, C tipi kısa süreli Schengen seyahati, D tipi ise ulusal uzun kalış ve oturum yolu için kullanılır. Peki B tipi vize nedir ve neden günümüzde yok

Yazı boyutu Mobil okuma için

Yazan: Mehmet Sercan Tezcanoğlu

Yayın tarihi: 3 Temmuz 2026 19:03

Güncelleme tarihi: 3 Temmuz 2026 19:36

Haberi dinle Sesli okuma hazır

Bu haberde

Schengen vize tiplerinin anlamları
A tipi vize: Transit alandan çıkmadan aktarma
C tipi vize: Kısa süreli Schengen seyahati
D tipi vize: Uzun kalış ve oturum yolu
B tipi vize neden listelerde görünmüyor
Hangi vizeye başvurulmalı
Kısa karşılaştırma

Schengen başvurularında en çok karıştırılan ayrım, seyahat amacından önce vizenin harf kodudur. A tipi, C tipi ve D tipi vize aynı kapıyı açmaz; biri yalnız havalimanı transit alanı için, biri kısa süreli Schengen seyahati için, biri de belirli bir ülkeye uzun süreli yerleşim, eğitim, çalışma veya aile yanına gidiş için kullanılır. Avrupa Komisyonu Schengen ortak vize politikasını, üçüncü ülke vatandaşlarının 29 Schengen ülkesine 90 güne kadar kısa ziyaretleri için ortak kurallar olarak tanımlar. 90 günü aşan kalışlarda ise işlem ortak Schengen vizesi değil, ilgili ülkenin ulusal vize ve oturum prosedürüdür.

Türkiye’den başvuru yapanlar için vize tipleri ayrımı pratik bir soruya döner: Uçaktan inip sadece transit alanda mı kalacaksınız, Schengen içinde kısa seyahat mi yapacaksınız, yoksa eğitim, iş veya aile sebebiyle uzun kalış mı planlıyorsunuz. EEAS Türkiye Schengen vizesiyle izin verilen kalışın 180 günlük dönem içinde en fazla 90 gün olduğunu hatırlatıyor. Çok girişli ve uzun geçerlilikli bir C vizesi alınsa bile bu sınır değişmez.

Schengen vize tiplerinin anlamları

Sistemde A tipi vize, havalimanı transit vizesidir. Yolcu, Schengen ülkesindeki havalimanından başka bir ülkeye geçerken uluslararası transit alandan çıkmayacaksa bu kategori gündeme gelir. EUR-Lex’te yayımlanan Visa Code havalimanı transit vizesini, üye devletlerden birinin veya birkaçının havalimanlarındaki uluslararası transit alanlarından geçişe geçerli vize olarak tanımlar. Bu vize, yolcuya Schengen ülkesine giriş, şehir merkezine çıkış veya başka bir bölge ülkesine kara/hava iç hat aktarması yapma hakkı vermez.

Vize tipleri içinde C tipi, klasik kısa süreli Schengen vizesidir. Turistik gezi, aile veya arkadaş ziyareti, fuar, iş toplantısı, kısa kurs, kültürel etkinlik ya da tıbbi ziyaret gibi kısa kalışlarda kullanılır. Avrupa Komisyonu’nun başvuru rehberi bu belgeyi, AB dışı yolcuların 180 günlük herhangi bir dönem içinde 90 güne kadar kısa ve geçici ziyaretleri için verilen giriş izni olarak açıklar. C tipi vizenin tek girişli, çift girişli veya çok girişli düzenlenmesi mümkündür; fakat giriş sayısı ne olursa olsun 90/180 kuralı korunur. D tipi vize ise ulusal uzun süreli vizedir. Etiketler karıştırılsa da karar, başvuru yapılan ülkenin ulusal hukukuna göre verilir. Üniversite eğitimi, uzun süreli çalışma, aile birleşimi, araştırma, staj, mesleki eğitim veya oturum iznine geçiş gibi konular bu sınıfa girer. Almanya Federal Dışişleri Bakanlığı 90 güne kadar kalışlarda Schengen vizesine, daha uzun kalışlarda ise ulusal vizeye başvurulduğunu belirtir.

A tipi vize: Transit alandan çıkmadan aktarma

A tipi vizeyi en dar kapsamlı kategori gibi okumak gerekir. Örneğin İstanbul’dan Paris aktarmalı olarak Latin Amerika’daki bir ülkeye uçan yolcu, pasaport kontrolünden geçmeden uluslararası transit alanda bekleyecekse havalimanı transit kuralına bakar. Fakat yolcu bagajını alacaksa, terminal değiştirmek için sınır kontrolünden geçecekse, geceyi şehirde geçirecekse veya bölge içi ikinci bir uçuşa binecekse, A tipi yeterli olmayabilir. Böyle bir senaryoda C tipi Schengen vizesine ihtiyaç duyulur. Her Türk vatandaşının her aktarmada A tipi vize alması gerektiği söylenemez. Havalimanı, rota, pasaport türü, mevcut vize/oturum kartı ve taşıyıcı uygulaması sonucu değiştirir. Visa Code bazı üçüncü ülke vatandaşları için havalimanı transit vizesi yükümlülüğü ve bazı muafiyetler öngörür. Yolcu planı değişirse, örneğin transit alandan çıkış doğarsa, başvuru tipi de değişebilir.

C tipi vize: Kısa süreli Schengen seyahati

C tipi vize, Türkiye’den Schengen başvurularının ana gövdesini oluşturur. Tatil, aile ziyareti, iş görüşmesi, konferans, fuar, kısa eğitim ve tıbbi ziyaret başvuruları genelde bu sınıfta değerlendirilir. Vize etiketi bir ay, üç ay, altı ay, bir yıl veya daha uzun geçerlilik gösterebilir; fakat bu geçerlilik süresi, Schengen içinde kesintisiz o kadar kalınabileceği sonucuna ulaştırmaz. EEAS Türkiye uzun geçerlilikli ve çok girişli vizelerde bile 180 günlük her dönemde 90 gün sınırının aşılmaması gerektiğini yazar.

C tipi vizede iki ayrı tarih okunmalıdır: vizenin geçerli olduğu tarih aralığı ve izin verilen kalış günü. Örneğin vize bir yıl geçerli olabilir, fakat etikette 90 gün yazıyorsa yolcu 180 günlük pencerelerde toplam 90 günü aşamaz. Tek girişli vizede Schengen alanından çıkış yapıldığında vize yeniden kullanılamaz. Çok girişli vizelerde ise kalan gün ve geçerlilik süresi birlikte kontrol edilir.

D tipi vize: Uzun kalış ve oturum yolu

D tipi vize, bahsi geçen bölgede serbest kısa seyahat mantığından çok ulusal oturum mantığına yakındır. Almanya’da eğitim, Fransa’da aile birleşimi, İspanya’da uzun süreli oturum, Hollanda’da çalışma ya da benzeri uzun kalışlarda başvuru dosyası ilgili ülkenin kendi mevzuatına göre incelenir. Almanya Federal Dışişleri Bakanlığı çalışma, eğitim veya kalıcı taşınma gibi 90 günü aşan Almanya kalışlarında oturum vizesi gerektiğini açıklar. D tipi vize çoğu zaman ülkeye girişten sonra oturum kartına geçiş sürecini başlatır. Bu vizeyle verilen hak, esas olarak vizeyi düzenleyen ülkeye bağlıdır. Diğer Schengen ülkelerine kısa seyahat hakkı ise ayrı okunmalıdır; ulusal vize veya oturum izni sahipleri, genel kural olarak diğer Schengen ülkelerinde kısa süreli seyahat hakkına sahip olabilir, fakat ana ikamet ve çalışma hakkı vizeyi veren ülkenin şartlarıyla sınırlıdır.

B tipi vize neden listelerde görünmüyor

Eski kaynaklarda B tipi transit vize ifadesi görülebilir. Güncel Schengen pratiğinde bu başlık ana başvuru kategorisi gibi kullanılmamalı. Çekya Dışişleri Bakanlığı Visa Code’un uygulanmasıyla 5 Nisan 2010’dan itibaren B tipi transit vize ve D+C tipi eski uzun vize düzenlemesinin kaldırıldığını, bunun yerine C tipi veya D tipi vize verildiğini duyurmuştu. Bugün kara yolu transit, güzergâh ve kalış planına göre çoğunlukla C tipi kısa süreli Schengen vizesi başlığı altında değerlendirilir.

Hangi vizeye başvurulmalı

Sadece Schengen havalimanındaki uluslararası transit alanda kalınacaksa: A tipi havalimanı transit vizesi ihtimali kontrol edilmeli.
Bölge ülkesine kısa ziyaret, turizm, aile ziyareti, iş toplantısı veya fuar için gidilecekse: C tipi kısa süreli belge gündeme gelir.
90 günden uzun eğitim, çalışma, aile birleşimi veya yerleşim planı varsa: D tipi ulusal vize veya doğrudan oturum prosedürü incelenmeli.
Kara yolu transit, şehir çıkışı, bagaj alma, terminal değişimi veya Schengen içi aktarma varsa: A tipi yerine C tipi gerekip gerekmediği ayrıca sorulmalı.
Başvuru merkezi listesi değil, konsolosluğun güncel resmî kontrol listesi esas alınmalı.

Yanlış vize tipine başvurmak yalnız ret riskini artırmaz; doğru vize verilse bile yolcunun sınırda sorun yaşamasına yol açabilir. Kısa süreli C vizesiyle uzun süreli çalışma veya yerleşim planı yapılamaz. A tipi vizeyle Avrupa’nın serbest dolaşım alanına giriş yapılamaz. D tipi vize ise başvurulan ülke dışındaki ülkelerde sınırsız yaşama ve çalışma hakkı vermez.

Kısa karşılaştırma

A tipi: Havalimanı transit alanı. Schengen’e giriş hakkı vermez.
C tipi: Kısa süreli serbest alan ziyareti. 180 günlük dönemde en fazla 90 gün.
D tipi: Ulusal uzun kalış. Eğitim, çalışma, aile birleşimi veya oturum bağlantılı süreçler.
B tipi: Eski transit kategori. Güncel uygulamada ayrı ana başvuru tipi gibi ele alınmaz.

Türk yolcular için en güvenli yöntem, randevu almadan önce seyahat planını harf koduna çevirmektir. ‘Aktarma mı, kısa ziyaret mi, uzun kalış mı#8217; sorusunun yanıtı çoğu dosyada doğru vize tipini gösterir. Son adımda başvuru yapılacak ülkenin konsolosluk sayfası kontrol edilmeli; çünkü belge listesi, randevu kanalı ve ulusal uzun kalış şartları ülkeden ülkeye değişir.

Yazar hakkında: Mehmet Sercan Tezcanoğlu Transit Haber’de vize, oturum, göç, seyahat ve yolcu hakları başlıklarındaki içeriklerin editoryal süreçlerinde görev alır. Haberler, kaynak kontrolü ve editoryal değerlendirme sonrası yayına alınır.