Danimarka pişmanlıktır!
Danimarka’nın Ankara Büyükelçiliği, Schengen vizesi dosyası hakkında e-posta gönderen başvuru sahiplerine otomatik yanıtla dönüş yapıyor. Mesajda yoğunluk nedeniyle 15 günlük normal sürenin aşılabileceği, başvuru formunu imzalayan kişilerin güncel işlem sürelerini kabul etmiş sayıldığı ve bireysel dosya bilgisi verilemeyeceği yazıyor. Transit Haber’in AB Vize Kodu, Avrupa Komisyonu rehberi ve Danimarka hukuk kaynakları üzerinden yaptığı inceleme, bu ifadelerin bir bölümünün hukuki açıdan tartışmalı olduğunu ortaya koyuyor.
AB Vize Kodu’na göre kabul edilebilir Schengen vizesi başvurularında genel karar süresi 15 takvim günü. Dosya ek inceleme istiyorsa süre 45 takvim gününe kadar uzayabiliyor. Ancak genel iş yükü, bütün başvuruların otomatik biçimde belirsiz bir takvime alınması için açık bir gerekçe sayılmıyor. Danimarka’nın kendi vize sayfası da normal sürenin 15 gün olduğunu, ek araştırma veya Göçmenlik Servisi incelemesi halinde 45 günlük üst sınırın devreye girebileceğini kabul ediyor.
Otomatik yanıttaki en tartışmalı ifade, başvuru formunu imzalayan kişilerin işlem sürelerindeki gecikmeyi kabul etmiş sayılması. Standart Schengen formunda yasal sürelerden feragat edildiğine dair bir beyan yok. Veri koruma gerekçesiyle kimliği doğrulanmamış kişilere dosya ayrıntısı verilmemesi anlaşılabilir; buna rağmen başvuru sahibinin kendi kişisel verilerine erişim hakkı tamamen ortadan kalkmıyor. Süre 45 günü aşarsa dosya olumlu sonuçlanmış sayılmaz, fakat başvuru sahibi yazılı açıklama, idari şikâyet ve hukuki denetim yollarını değerlendirebilir.
Başvuru formunun imzalanması, başvuru sahibinin verdiği bilgilerin doğruluğunu ve formdaki standart beyanları kabul ettiğini kayda geçirir. Formda bulunmayan bir süre feragati sonradan otomatik e-postayla kurulamaz. Yine de her gecikme tek başına tazminat veya vize hakkı doğurmaz. Dosyanın kabul edilebilir sayıldığı tarih, ek belge talebi, başka bir makamla istişare ve kişiye yapılan bildirimler süre hesabında incelenir. Başvuru sahibinin “randevuya gittiği gün” ile konsolosluğun dosyayı teslim aldığı gün aynı olmayabilir.
Yazılı başvuruda duygusal tepki yerine dosya numarası, teslim tarihi, seyahat tarihi, geçen takvim günü ve daha önce alınan yanıtlar açık biçimde sıralanabilir. Kişisel veriler üçüncü kişiye verilmese de vekâlet, kimlik doğrulama ve veri erişimi yolları ayrı değerlendirilir. Aracı merkez karar makamı olmadığı için şikâyetin yalnız hizmet sağlayıcıya gönderilmesi sonuç vermeyebilir. Danimarka Dışişleri, ilgili büyükelçilik, ulusal denetim yolları ve AB hukukundaki şikâyet kanalları dosyanın niteliğine göre araştırılabilir. Yeni bilet almak ya da başvuruyu geri çekmek, sürmekte olan dosyanın sonuçlarını etkileyebileceğinden işlem öncesinde yazılı bilgi alınmalı. Otomatik e-postadaki genel ifade, kişinin kendi dosyasındaki gerçek gecikme gerekçesinin yerine geçmez.