Malezya 1.476 kişiyi Myanmar’a gönderdi: İlk kafilede 27 çocuk var

29 Eylül’de Malezya Myanmar geri gönderme programının ilk kafilesindeki 1.476 kişi, Perak eyaletinin Lumut bölgesinden deniz yoluyla ülkesine gönderildi. Malezya resmî haber ajansı Bernama’ya açıklama yapan İçişleri Bakanlığı Genel Sekreter Yardımcısı Makhzan Mahyuddin, ilk aşamanın tamamının Myanmar donanmasına ait üç gemiyle yürütüldüğünü bildirdi. Geçen ay duyurulan 5.000 kişilik planın ilk aşaması, Associated Press’in olay yerinden haberinde de doğrulandı.

Bakanlığın açıkladığı dökümde 1.370 erkek, 79 kadın, 20 erkek çocuk ve yedi kız çocuk bulunuyor. Sekiz ile 60 yaş aralığındaki grubun listesi Myanmar hükümetinin 13 Ağustos tarihli diplomatik notuyla Malezya’ya iletildi. Hükümet geri dönüşleri gönüllü olarak tanımlarken Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (UNHCR) ve insan hakları kuruluşları Myanmar’daki çatışmalar nedeniyle güvenlik kaygılarını sürdürüyor.

Malezya Myanmar geri gönderme operasyonu nasıl gerçekleşti?

29 Eylül sabahı göçmenleri taşıyan otobüsler güvenlik araçları eşliğinde Lumut Deniz Üssü yakınındaki toplanma alanına ulaştı. Reuters muhabirlerinin sahadan aktardığına göre daha sonra limana götürülen otobüslerin yolcuları, Myanmar donanmasına ait iki savaş gemisi ve bir hastane gemisiyle sevk edildi. Limandaki gemi hazırlıkları ve otobüs konvoyu, Malezya’nın 27 Ağustos’ta ilan ettiği operasyon takvimine uygun biçimde yürütüldü.

İçişleri Bakanlığının 29 Eylül açıklamasında, sevkin Myanmar makamlarıyla koordineli yürütüldüğü belirtildi. Bakanlık, katılımcıların kimliklerinin doğrulandığını ve geri dönüşe rıza gösterdiklerini bildirdi.

Geri gönderilen 1.476 kişi kimlerden oluşuyor?

İçişleri Bakanlığı yetkilisi Makhzan Mahyuddin’in Bernama’ya verdiği sayılara göre kafilede 1.370 erkek, 79 kadın, 20 erkek çocuk ve yedi kız çocuk bulunuyor. Grubun yaş aralığı sekiz ile 60. Ülke genelindeki 14 göçmenlik merkezinden getirilen kişilerin en kalabalık bölümleri Kedah eyaletindeki Belantik ve Kelantan eyaletindeki Tanah Merah merkezlerinden seçildi. Söz konusu kişilerin tamamının etnik kimliklerine ilişkin ayrıntılı bir liste açıklanmadı. Bakanlığın bu dökümü, olay günü ilan edilen sevk listesine ilişkin yaş ve cinsiyet dağılımını da ortaya koydu. Myanmar hükümetinin 13 Ağustos’taki diplomatik bildirimiyle kabul ettiği kafile, Başbakanın açıkladığı daha geniş grubun ilk bölümünü oluşturuyor.

Temmuzdaki planı açıklayan Başbakan Enver İbrahim, Myanmar’ın Rohingya nüfusundan 5.000 kişiyi kabul edeceğini söylemişti. Buna karşılık Myanmar makamları dönüş yapacakların vatandaşlığını doğrulama koşulunu öne çıkardı. AP’nin 29 Eylül haberinde, ilk grubun içinde kaç Rohingya bulunduğuna ilişkin kesin bir döküm bulunmadığı belirtildi. Malezya’nın göçmenlik merkezlerinde bulunan 10.388 Myanmar vatandaşı verisi ise İçişleri Bakanlığının 15 Ağustos tarihli envanterinden geliyor.

UNHCR hangi güvenlik uyarısını yaptı?

UNHCR, Myanmar’da 2021 askerî darbesinden beri süren silahlı çatışmalar nedeniyle güvenlik kaygılarını dile getirdi. Reuters, kurumun programa katılmadığını ve hak örgütlerinin bireysel koruma incelemesi talep ettiğini aktardı.

UNHCR Malezya’nın gönüllü dönüş rehberi, geri dönmeyi düşünen mültecilere menşe ülkelerindeki koşullar hakkında danışmanlık verilmesini ve güvenli dönüş işlemlerinin açıklanmasını öngörüyor. Malezya İçişleri Bakanlığı ise 29 Eylül tarihli açıklamasında ikili mutabakat çerçevesinde kimlik doğrulaması yaptığını, rızaya dayalı aşamalı bir uygulama yürüttüğünü savundu. İnsan hakları kuruluşlarının itirazları, bu resmî açıklamanın ardından da devam etti. Kurumun rehberinde dönüşü düşünen kayıtlı mültecilerin önce gönüllü dönüş formuyla UNHCR’ye başvurması isteniyor. Ardından danışmanlık görüşmesinde menşe ülkelerindeki durum ve Malezya’dan çıkış işlemleri hakkında bilgi veriliyor. Dönüş kararı sürdürülürse verilen VRF belgesi, ülkeden çıkış izni başvurusunda kullanılıyor.

İlk kafileden sonra 5.000 kişilik programda ne olacak?

15 Ağustos tarihli bakanlık verilerine göre göçmenlik merkezlerindeki 10.388 Myanmar vatandaşının kimlik, statü ve güvenlik incelemeleri yürütüldü. 29 Eylül açıklaması, sonraki kafilelerin evrak ve ulaşım hazırlıkları tamamlandıkça gönderileceğini belirtti.

Hükümet aynı dönemde Refugee Registration Document (DPP) adı verilen biyometrik kayıt sistemini de devreye alıyor. İlk duyurularda yaklaşık 4.008 kişinin ağırlıklı olarak Rohingya nüfustan oluşan kayıt grubunda değerlendirilmesi planlanmıştı. Bu kayıt çalışması, 29 Eylül’de uygulanan deniz yoluyla geri gönderme programıyla farklı işlemler üzerinden yürütülüyor. Geri dönüş programına ilişkin Ağustos ayındaki karar ve ilk sevk takvimi, Transit Haber’in 3 Eylül’de yayımladığı önceki haberin konusuydu.

İlk sevkin tamamlanmasıyla hükümetin 27 Ağustos’ta açıkladığı takvimdeki ilk tarih gerçekleşti. İçişleri Bakanlığının sonraki kafileye ilişkin yeni bir gün vermemesi nedeniyle 5.000 kişilik toplam sevk programının bitiş takvimi henüz açıklanmadı. Malezya’nın aynı ay yürüttüğü farklı göçmenlik denetimleri, 31 Endonezyalı işçiyle ilgili soruşturma haberinde; yabancı ziyaretçiler için giriş koşulları ise çok girişli vize düzenlemesinde ele alındı.

Bu haberler de ilginizi çekebilir

Kübalı göçmeni Meksika sınırına götürdüler: Adına atılan sahte imzaya itiraz etti, geri döndü

ABD’nin kasım Green Card sırası ilerledi: EB-2 üç ay, EB-3 bir ay

Meksika’da göçmen kafilesi Escuintla’ya ulaştı: Sıradaki durak Mapastepec

Güney Afrika’da 50 kişinin saldırdığı yabancı öldü: 5 kişi sorgulandı