Ankara Anlaşması ret dosyalarında aynı gerekçe: İşletmenin gerçekliği

Ankara Anlaşması kapsamında İngiltere’de süresiz oturum almak isteyen Türk iş insanlarının dosyalarında, işletmenin gerçek faaliyet yürütüp yürütmediği tartışması büyüyor. Londra merkezli Point B Legal’ın 45’ten fazla uzatma ve süresiz oturum ret kararını incelediği çalışmada, dosyaların yaklaşık dörtte üçünde işletmenin gerçekliği sorgulandı. Hukuk danışmanı Burcu Köroğlu, 16 Ekim 2026’da Electronic Immigration Network’te (EIN) yayımladığı araştırmada, aynı işletme için yıllarca verilen oturum uzatmalarının ardından farklı değerlendirmelerin yapıldığını aktardı.

Çalışmada oturum uzatması ve süresiz oturum talebi reddedilmiş dosyalar birlikte ele alındı. Rapor, seçilen 45’i aşkın ret kararında hangi gerekçelerin tekrarlandığını sayıyor. Köroğlu, dosyaların hangi ölçütlerle seçildiğini açıklayan ayrıntılı bir yöntem dökümü yayımlamadı. İngiltere İçişleri Bakanlığı da 19 Ekim tarihli parlamento yanıtında açık istatistik tablolarının reddedilen veya itirazı süren ECAA süresiz oturum dosyalarının istenen ayrıntılı dökümünü vermediğini bildirdi. Buna karşılık bakanlık, sonuçlanan dosya sayısının yeni başvurulardan daha hızlı arttığını açıkladı.

Ankara Anlaşması ret dosyalarında hangi gerekçeler kullanıldı?

Point B Legal’ın incelediği ret kararlarının yaklaşık üçte ikisinde fatura ile banka hareketi arasındaki ilişki sorgulandı. Hizmetin aynı tanımla farklı fiyatlara fatura edilmesi, ödemelerin kişisel hesaplara gelmesi veya faturadaki bedelin banka kaydında bulunamaması kararlardaki sorunlar arasında sayıldı. Köroğlu’nun değerlendirmesine göre başvuranlar, müşteri faturalarını ilgili banka girişleriyle eşleştirerek aynı tarihlerde hangi işi yaptıklarını açıklamak durumunda kalıyor. Belgelerdeki eksik eşleştirmeler işin geçmişte nasıl yürütüldüğü konusunda şüphe yaratabiliyor. İncelemede yaklaşık her iki karardan birinde işletmenin web sitesi ya da sosyal medya görünürlüğüne ilişkin eleştiriler yer aldı. Dosyaların yaklaşık beşte ikisinde nakit işlemleri ve kaynağı açıklanamayan tutarlar; benzer bir bölümünde ise bağlantılı şirketler veya akrabalarla ticaret gerekçe olarak gösterildi.

Yaklaşık üçte birinde tek müşteriden elde edilen gelirin yüksekliği, kişinin gerçekte bağımsız işletmeci olup olmadığı tartışmasına yol açtı. İşletmenin sürdürülebilirliği ve iş sahibinin kişisel gelir çekişleri dörtte bir kadar dosyada, kesintisiz ikamet sorunu ise yaklaşık altıda birinde incelendi.

Köroğlu’nun dosya incelemesinde bir müşterinin cironun yaklaşık yüzde 40’ını oluşturması, bazı değerlendirmelerde örtülü ücretli çalışma şüphesine dayanak yapılmış. Yazarın dosya incelemesinde fatura, fiyatı belirleme yetkisi ve başka müşterilere verilen hizmetlerin kayıtları birlikte ele alınıyor. 19 Ekim’de EIN’de yayımlanan ikinci yazısında avukat İbrahim Aytaç da faturalar, nakit tahsilatlar ve reklam eksikliği üzerinden işletme faaliyetinin sorgulandığı başvurularla karşılaştığını bildirdi.

Daha önce uzatılan oturum süresiz oturum aşamasında neden sorgulanıyor?

Appendix ECAA Settlement’ın Ankara Anlaşması iş insanlarına yönelik 4. bölümünde iş insanlarının gerçekten kurulmuş veya işletilmiş, faaliyeti süren ve geçimini sağlayabilecek durumda bir işletmeye dayanmaları şartı bulunuyor. İçişleri Bakanlığı her başvuruda güncel kanıtları inceleyebiliyor. Avukatların eleştirisi, önceki uzatmalarda kabul edilen aynı iş düzeninin süresiz oturum kararı sırasında yeni belgeli bir değişiklik gösterilmeden farklı yorumlanmasına yöneliyor.

Aytaç, temizlikçi ve kuaför gibi küçük işletmelerin basit fatura ve nakit tahsilat yöntemlerini örnek veriyor. Hukukçunun üzerinde durduğu nokta, bu işlerin gerçekliği değerlendirilirken banka kayıtlarıyla birlikte vergi beyannameleri, müşteri yazışmaları, tedarikçi faturaları ve faaliyet geçmişinin okunması. Belgelerde ciddi bir tutarsızlık varsa dosyanın kendine özgü işlemlerinin araştırılması gerekiyor.

Karagül ve Özmen davaları başvurucuların hangi haklarını ilgilendiriyor?

İngiltere Yüksek Mahkemesinin 2019 tarihli Karagul kararında, bazı Türk başvurucuların ticari niyetlerinin gerçekliğinden şüphe duyulurken buna yanıt verebilecekleri adil bir süreç sağlanması ele alındı. 2023 tarihli Ozmen kararında ise seyyar kuaförlük işi için müşteri adresine ulaşım süresinin yanlış takvimle hesaplanması ve karşı kanıtların yeterince değerlendirilmemesi yargı denetimine konu oldu.

Özmen dosyasında geçici pandemi otobüs tarifesine göre 75 dakika hesaplanan yolculuğun olağan koşullarda yaklaşık 30 dakika sürdüğü belirtilmişti. Başvuran, yolculuk süresinin yanlış esas alındığını idari incelemede bildirmiş, ancak bu karşı açıklama kararın düzeltilmesine yol açmamıştı. Temyiz Mahkemesi, dosyadaki delillerin birlikte değerlendirilmediğini belirterek kararı kaldırdı. Aynı mahkeme, işin sürdürülebilirliğiyle dürüstlük iddiaları arasında usul bakımından farklılık bulunduğunu da değerlendirdi. Bu kararlar, belge eksikliğiyle sahtecilik şüphesinin hangi hukuki zeminde ele alınacağını anlamak bakımından Ankara Anlaşması dosyalarında yeniden tartışılıyor.

Süresiz oturum için hangi belgeler gerekiyor?

İngiltere hükümetinin ECAA süresiz oturum koşullarında beş yıllık uygun ve kesintisiz ikamet, gerekli İngilizce bilgisi, Life in the UK sınavı ve işletmenin faaliyetini sürdürmesi aranıyor. İş insanları için resmî belge listesinde yapılan işe ait faturalar, iş hesabı dökümleri, uygun durumlarda National Insurance kayıtları, reklam belgeleri ve işyeri kullanımını gösteren kayıtlar örnek olarak sayılıyor.

İçişleri Bakanlığının 11 Haziran’da güncellediği delil esnekliği rehberi, eksik veya açıklama gerektiren belgeler için başvuru sahibinden uygun ek kanıtların istenebileceği durumları düzenliyor. Köroğlu’nun aktardığı bir dosyada okunaksız bulunan belgeler yeniden iletildikten sonra aynı gün ret kararı verilmiş. Başvuranın gönderdiği her belge ile kurumun ek belge taleplerinin tarihli kayıtları, sonraki hukuki incelemede kullanılabiliyor.

Ret kararı alanlar için idari inceleme süresi ne kadar?

3 Ağustos 2026’dan itibaren İngiltere, Ankara Anlaşması kapsamındaki ECAA Settlement retlerini yeniden idari inceleme kapsamına aldı. İçişleri Bakanlığının 16 Ekim’de güncellediği resmî rehbere göre Birleşik Krallık içinden yapılan uygun başvurularda süre, ret bildiriminin alınmasından itibaren 14 takvim günü; gözaltındaki başvuranlar için yedi takvim günü. Ret mektubunda başvurunun incelemeye uygunluğu ve başvuru yolu yazıyor.

İdari incelemeyi ilk karardan bağımsız bir ekip işlem hatası yönünden yürütüyor. Resmî rehber, başvuru ücretini 80 sterlin olarak belirliyor; kararın düzeltilerek izin verilmesi gibi belirli sonuçlarda ücret iade ediliyor. Transit Haber’in Ankara Anlaşması dosyalarında idari inceleme hakkının geri verilmesine ilişkin önceki haberinde bu değişikliğin geçmişi açıklanıyor. Başvuru sahiplerinin ret yazısındaki süreyi ve izin durumunu, dosyaya özgü belgelerle birlikte değerlendirmeleri gerekiyor.

Bu haberler de ilginizi çekebilir

İngiltere, EUSS’de 2020 sonrası kazanılan çocukların oturum haklarını yeniden düzenledi

İngiltere’de vize başvurusunu değiştirenlere biyometri süresi uyarısı

İngiltere Filistinli mülteci programında Gazze’den doğrudan başvuruya izin yok

İngiltere Başbakanı serbest dolaşımı yeniden tartışmaya açtı