Yunan akademisyenden Türkiye uyarısı: İsrail’le askerî işbirliği sürmeli

Yunanistan İsrail savunma işbirliği hakkında yazan Manos Karagiannis, iki ülkenin Türkiye’ye ilişkin ortak kaygıları olduğunu savundu. Yazara göre Ankara ve Tel Aviv yeniden yakınlaşsa bile savunma alanında eski ilişki kurulmasına izin verilmemeli.

Haberi dinle Sesli okuma hazır
Yazı boyutu Mobil okuma için
Bu haberde

Yunanistan İsrail savunma işbirliği, eKathimerini gazetesinde 21 Kasım 2026’da yayımlanan Manos Karagiannis imzalı köşe yazısında Türkiye merkezli yeni bir tartışmaya konu oldu. Makedonya Üniversitesi ve King’s College London’da görev yapan uluslararası ilişkiler profesörü Karagiannis, İsrail’in Gazze ve Lübnan’daki askerî politikaları nedeniyle artan diplomatik yalnızlığına rağmen Atina’nın Tel Aviv ile savunma ilişkilerini koruması gerektiğini savundu.

Yazısında Türkiye ile İsrail’in gelecekte yeniden yakınlaşması ihtimaline özel bir yer ayırdı.

Yunan akademisyenin değerlendirmesinde ölçüt, İsrail yönetiminin politikalarına duyulan siyasal veya ahlaki yakınlıktan ziyade savunma kapasitesine yapılan katkı.

Yunan akademisyen, Ankara ile Tel Aviv arasında yeniden normalleşme yaşanırsa bunun savunma işbirliğine uzanmasını istemiyor.

Yunanistan İsrail savunma işbirliği Türkiye’ye karşı neden savunuluyor?

Yazar, 1990’lı yıllarda Türkiye ile İsrail arasındaki yakın savunma ilişkilerinin Atina’da Ege’deki güç dengesi bakımından kaygı yarattığını hatırlatıyor. Mavi Marmara gemisinde Türk aktivistlerin yaşamını yitirdiği Mayıs 2010 olayından sonra Ankara ile Tel Aviv arasındaki ilişkilerin bozulması, Karagiannis’e göre Yunanistan için diplomatik bir fırsat açtı.

Atina’daki farklı hükümetler döneminde İsrail’le ilişkilerin gelişmesini bu tarihsel dönüşüm üzerinden aktarıyor.

Makaledeki değerlendirmeye göre Yunanistan’ın yerli savunma teknolojisi geliştirmede eksikleri bulunuyor. İsrail’in hava savunmasıyla siber güvenlik alanlarındaki bilgi ve teknolojisi Atina’ya önemli katkı sağlayabilir. Yazıda İsrail’le stratejik yakınlaşmanın Türkiye’ye karşı bir denge oluşturduğu ileri sürülüyor. Türkiye için kullanılan “revizyonizm” ve “yayılmacılık” gibi nitelemeler yazarın değerlendirmeleri olarak aktarılıyor.

Yunanistan İsrail savunma işbirliği kapsamında Türkiye’ye karşı denge arayışı, somut tedarik projeleriyle aynı dönemde ele alındı. Yunanistan Millî Savunma Bakanlığı, 31 Ağustos 2026’da İsrail ile çok katmanlı Aşil Kalkanı hava savunma sisteminin kurulmasına ilişkin anlaşmayı duyurdu.

Reuters da anlaşmanın değerini yaklaşık üç milyar avro olarak bildirdi. Bu mevcut sözleşme, Karagiannis’in 21 Kasım’daki yazısından önce imzalandı; köşe yazısındaki yeni önerinin hayata geçirilmiş hali olarak gösterilmiyor.

Türkiye ile İsrail normalleşirse Yunan akademisyen ne istiyor?

Profesör Karagiannis, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Türkiye’yi Müslüman dünyasında öncü güç haline getirme arayışının Atina ile Tel Aviv’de benzer kaygılar doğurduğunu öne sürüyor. Türkiye’nin Suriye ve Libya’daki askerî varlığını da bu okumanın parçası olarak ortaya koyuyor. Yazar bu gerekçelerle iki ülkenin geçmişteki askerî yakınlık düzeyine dönmesini düşük ihtimal olarak değerlendiriyor.

Daha önce 2013–2016 ve 2021–2022 dönemlerinde denendiği gibi yeni bir normalleşme gerçekleşebileceği ihtimalini ele alıyor. Böyle bir süreç başlarsa askerî işbirliğinin dışında kalması gerektiğini yazıyor ve Atina’nın bunu İsrail yönetimine açıkça anlatmasını istiyor. İsrail siyasetinde Türkiye ile eski yakınlığı olumlu hatırlayan kişilerin bulunmasını da kaygısının gerekçesi olarak aktarıyor.

Bu öneri kapsamında Türkiye ile İsrail arasında sürmekte olan müzakerelere ilişkin doğrulanmış bir savunma anlaşmasına dayanmıyor. Karagiannis’in dikkat çektiği durum, gelecekte ortaya çıkabilecek diplomatik yakınlaşmanın Yunanistan’ın güvenlik çıkarları üzerindeki muhtemel sonuçları. Yunanistan İsrail savunma işbirliği hakkında yapılacak değerlendirmelerde makalenin gelecek senaryolarıyla imzalanmış askerî sözleşmelerini birbirinden ayırmak gerekiyor.

Netanyahu hükümetinin politikalarını nasıl değerlendiriyor?

Yazı, Netanyahu hükümetinin askerî tercihlerinin İsrail’i diplomatik açıdan ciddi biçimde yalnızlaştırdığını kabul ederek başlıyor. Karagiannis, Gazze’deki sivil kayıplarına yönelik ABD ve Avrupa’daki eleştirilerin büyüdüğünü belirtiyor. Yunanistan içinde İsrail’le stratejik ortaklığın sonlandırılmasını isteyenlerin de daha görünür hale geldiğini yazıyor.

Ancak yazarın vardığı sonuç ortaklığın bitirilmesi değil. İsrail’in mevcut hükümetine yönelik eleştirilerle Atina’nın savunma ihtiyaçlarını ayrı ele almayı öneriyor. Teknoloji transferiyle hava savunmasını öncelikli görüyor. Böylece kendi görüşünde ahlaki ve siyasi itirazlarla güvenlik çıkarları arasında farklı değerlendirme ölçütleri kuruyor.

Aynı dönemde Yunanistan İsrail savunma işbirliği için yeni tedarik görüşmeleri de gündemde. Aynı gün eKathimerini’nin bir başka haberinde iki ülke arasında elektronik harp sistemleri, uzun menzilli füzeler ve Yunanistan’daki hava eğitim merkezinin genişletilmesi için yeni görüşmeler yürütüldüğü yazıldı. Gazete, olası anlaşmaların toplam değerinin bir milyar avroya ulaşabileceğini aktardı. Bunlar görüşme safhasındaki tedarik başlıkları; Karagiannis’in siyasi tavsiyesinden ve daha önce imzalanan hava savunma anlaşmasından farklı aşamalar.

Suriye ve Lübnan ile Filistinli Hristiyanlar konusunda ne söylüyor?

Karagiannis iki ülkenin çıkarlarının her dosyada örtüşmediğini de belirtiyor. İsrail’in Suriye ile Lübnan’a yaklaşımını eleştirirken Atina’nın her iki ülkede istikrar ve egemen devlet yapılarının güçlendirilmesini desteklediğini savunuyor. Kudüs’teki Rum Ortodoks Patrikhanesinin kutsal yerlerdeki konumunu Yunanistan açısından tarihî ve dinî bakımdan önemli görüyor.

Yazar ayrıca Gazze ve Batı Şeria’daki Filistinli Hristiyanların hem ahlaki hem de pratik destek görmesi gerektiğini belirtiyor.

Bu bölüm, Atina’nın Tel Aviv’le ilişkisinin koşulsuz bir siyasi birliktelik olarak düşünülmemesi gerektiği yönündeki önerisini tamamlıyor. Yunanistan İsrail savunma işbirliği sürdürülürken farklı bölgesel konularda ayrı diplomatik tutum benimsenebileceğini savunuyor.

Yunan basınındaki tartışma hangi gelişmelerle örtüşüyor?

Kasım ayında Yunanistan ile İsrail arasındaki savunma ilişkileri başka haberlerde de gündemde. eKathimerini, 21 Kasım’da Doğu Akdeniz’deki müşterek deniz ve hava faaliyetlerini aktardı. Bu faaliyetler ve ağustosta imzalanan Aşil Kalkanı anlaşması, iki ülkenin askerî bağlarının güncel zeminini oluşturuyor. Karagiannis’in yazısı ise bu zeminin Türkiye ile İsrail’in gelecekteki diplomatik temaslarından etkilenmemesi gerektiğini savunan bir görüş yazısı.

Transit Haber daha önce Yunanistan ve İsrail’in savunma işbirliğine ilişkin farklı bir analizi yayımlamıştı. Aşil Kalkanı hakkında Yunan basınındaki tartışma ile Türkiye–İsrail yakınlaşması ihtimalinin Atina’daki yansımaları da konunun başka yönlerini ele alıyor. Karagiannis’in yeni yazısındaki belirgin öneri kapsamında normalleşmenin ileride askerî alana genişlemesine karşı çıkılması.

Makalenin sonunda Yunanistan’ın kalıcı dostlardan veya düşmanlardan ziyade kendi ulusal çıkarlarını gözetmesi gerektiği görüşü savunuluyor. Bu yaklaşım, yazarın İsrail’le savunma ortaklığını koruma çağrısını ve Lübnan ve Suriye ile Filistinli Hristiyanlara ilişkin farklı tutum önerilerini aynı stratejik çerçevede birleştiriyor.

Kaynaklar

Manos Karagiannis, The Importance of Strategic Convergence, eKathimerini, 21 Kasım 2026.

Yunanistan Millî Savunma Bakanlığı, Aşil Kalkanı anlaşması açıklaması, 31 Ağustos 2026.

Reuters’ın Yunanistan ile İsrail arasındaki hava savunma anlaşması haberi, 31 Ağustos 2026.

eKathimerini, New weapons deals with Israel under discussion, 21 Kasım 2026.

eKathimerini, Greece, Israel, Cyprus project strategic reach, 21 Kasım 2026.

Bu haberi yapay zekaya sor

Kritik vize ve seyahat gelişmelerini kaçırmayın

WhatsApp kanalımızda yalnızca önemli uyarıları, Telegram kanalımızda ise tüm haber akışını paylaşıyoruz.

Bu içerikten yararlanabilirsiniz

Kısa alıntılar; içerik değiştirilmeden, “Transit Haber” kaynak olarak belirtilerek ve bu habere aktif bağlantı verilerek kullanılabilir. İçeriğin tamamının izinsiz yeniden yayımlanmasına izin verilmez.

Yorum yapın

Yorumunuz yayımlanmadan önce incelenir. Yorum kaydına e-posta, website, IP adresi veya tarayıcı bilgisi eklenmez. Görünen ad alanında takma ad kullanabilirsiniz; yorumunuza kişisel veya özel nitelikli bilgi yazmayın. KVKK Aydınlatma Metni

Haberi paylaş

Sıradaki haber

Yunan basınında Fidan’ın CAATSA çıkışı: İsrail ve Yunan lobilerini suçladı

Haber otomatik yüklenemezse normal bağlantısından okuyabilirsiniz.