AB ve İngiltere 200 bin genç için anlaştı: Üç yıla kadar çalışma ve oturum
AB-İngiltere gençlik programı için 20 Kasım’da uzlaşmaya varıldı: Her yıl 200 bin kişilik toplam kontenjan, 18–31 yaş sınırı ve üç yıla kadar izin kararlaştırıldı. İlk katılımcılar için hedef Ocak 2030.

AB-İngiltere gençlik programı için yürütülen müzakereler 20 Kasım 2026’da Brüksel’de tamamlandı. Avrupa Birliği ve Birleşik Krallık, Youth Experience Scheme adıyla kurulacak düzenlemede her yıl iki yönde toplam 200 bin kişilik kontenjan üzerinde uzlaştı. Katılımcılar üç yıla kadar karşı tarafta yaşayabilecek; çalışabilecek, eğitim görebilecek veya seyahat edebilecek. Programın ilk izin süresi iki yıl, isteğe bağlı uzatma süresi ise bir yıl olarak belirlendi. Uygulamanın başlaması için anlaşmanın yürürlüğe girme aşamalarının tamamlanması gerekiyor.
Birleşik Krallık hükümetinin 20 Kasım tarihli resmî açıklamasına göre yıllık kontenjanın 100 bini AB vatandaşlarına, 100 bini İngiltere vatandaşlarına ayrılacak. AB-İngiltere gençlik programı kapsamında AB içindeki kontenjanların dağıtımında üye ülkelerin nüfusları esas alınacak. Her iki yönde açıklanan 100 bin rakamı, yıllık üst sınırı gösteriyor. Katılımcı ülkeler ve başvuru dönemlerinin ayrıntıları uygulama öncesinde açıklanacak.
AB-İngiltere gençlik programı için kimler başvurabilecek?
Düzenlemenin yararlanıcıları, İngiltere vatandaşları ile programa katılan AB üyesi ülkelerin vatandaşları olacak. Yaş koşulu, vizenin başladığı tarihte 18–31 yaş aralığında bulunmak. Birleşik Krallık hükümeti, yaş hesabında vizenin başlangıç tarihini esas alıyor. Başvuru, ilgili ülkenin vize veya oturum izni sistemi üzerinden yürütülecek.
Türkiye vatandaşları bakımından belirleyici unsur pasaport ve vatandaşlık statüsü. Hem Türk hem de programa katılan bir AB ülkesinin vatandaşlığını taşıyan kişi, AB vatandaşlığı üzerinden yaş ve diğer şartları karşıladığında programa başvurabilecek. Yalnızca İspanya, Almanya veya başka bir AB ülkesinde oturum kartı bulunan Türk vatandaşının statüsü, programın aradığı AB vatandaşlığıyla aynı değil. İngiliz vatandaşlığı da taşıyan çifte vatandaşlar içinse İngiltere vatandaşlarına ayrılan başvuru kanalı kullanılacak. Bu vatandaşlık ayrımı, Türkiye’de yaşayan veya Avrupa’da oturum hakkı bulunan okurların başvuru seçeneğini belirliyor.
Üç yıllık çalışma ve oturum hakkı nasıl işleyecek?
İlk vize veya oturum izni iki yıl için düzenlenecek; şartları karşılayan katılımcı üçüncü yıl için uzatma isteyebilecek. AB-İngiltere gençlik programı çalışma, üniversite veya başka bir eğitim, çocuk bakıcılığı (au pair), gönüllülük ve seyahat gibi faaliyetleri kapsıyor. Katılımcıların başvuru sırasında tek bir iş veya eğitim amacıyla sınırlanması öngörülmüyor. Açıklanan model, izin sahiplerinin belli bir işte çalışma veya belirli bir eğitim programına kayıt yaptırma yükümlülüğüne bağlı olmadan seyahat edebilmesine olanak sağlayacak.
İngiltere ve katılımcı AB ülkeleri, kendi işgücü piyasalarında çalışmaya ilişkin bazı sınırlar koyabilecek. Birleşik Krallık hükümeti, tarafların geniş çalışma erişimi sunmak istediğini, ayrıntılı koşulların ise anlaşma imzalanmadan önce duyurulacağını bildirdi. İngiltere vatandaşları, ilk başvuruda belirledikleri AB ülkesinden başka bir katılımcı ülkeye geçebilecek. Toplam üç yıl içinde en fazla üç ülkede kalmalarına, bir ülkeden ayrılıp diğerine geçmeden önce en az 12 ay ikamet etmeleri koşuluyla izin verilecek.
Başvuru ücreti, sağlık sigortası ve aile koşulları
Başvuru sahibi İngiltere’ye veya programa katılan ilgili AB ülkesine müracaat edecek. Başvurular, hedef ülkenin dışından yapılabileceği gibi o ülkede hâlihazırda yasal olarak ikamet edenler tarafından içeriden de yapılabilecek. İçeriden başvuru, ilgili ülkenin ulusal mevzuatına tabi olacak. Resmî açıklamada henüz başvuruların açıldığı bir tarih ya da ülke bazında ücret tarifesi ilan edilmedi.
Kişilerden başvuru ücreti, geçimini sağlayacak yeterli maddi kaynak, gerektiğinde biyometrik veri ve daha önce aynı programdan yararlanmamış olduklarına ilişkin beyan istenecek. Başvuru sırasında planlanan temel faaliyetin bildirilmesi de şartlar arasında. AB vatandaşlarının İngiltere için ödeyeceği Immigration Health Surcharge adlı sağlık harcı, genel tutarın yüzde 75’i oranında uygulanacak. İngiltere vatandaşlarının AB ülkelerindeki kalışları için kapsamlı sağlık güvencesi bulunması gerekecek.
AB-İngiltere gençlik programı koşullarına göre katılımcılar eş veya çocuklarını bu izin üzerinden beraberlerinde götüremeyecek. Programla ülkeye gelenler, karşı taraftaki sosyal yardım haklarına da erişemeyecek. İngiltere’de ikamet ve çocukların haklarına ilişkin diğer başvuru yolları kendi mevzuatlarına göre yürütülüyor; Transit Haber’in EUSS kapsamındaki çocukların oturum hakları hakkındaki önceki haberi ayrı bir yerleşim düzenlemesini ele alıyor.
Anlaşma ne zaman uygulanacak, başvurular ne zaman açılacak?
AB Konseyinin 20 Kasım ortak bildirisinin 39. maddesinde taraflar, Youth Experience Scheme müzakerelerinin tamamlandığını bildirdi. Hedef, anlaşmanın en geç 2028’de uygulanması ve gençlerin program kapsamındaki fırsatlara en geç Ocak 2030’da erişebilmesi. İngiltere hükümeti de ilk katılımcı seyahatlerinin Ocak 2030’dan geç olmamasını beklediğini açıkladı.
AB-İngiltere gençlik programı yanında üniversite öğrenim ücretleri için de ayrı bir tamamlayıcı anlaşma üzerinde çalışılacak. Ortak bildirinin 41. maddesinde bu görüşmelerin zirveden itibaren altı ayda sonuçlandırılması hedefleniyor. Üniversite öğrenim ücretlerinin koşulları, bu tamamlayıcı anlaşmaya ilişkin ayrı görüşmelerde belirlenecek. Birleşik Krallık’ın 2027’de Erasmus+ programına katılımına ilişkin başlık da 20 Kasım zirvesinin diğer gündemleri arasındaydı.
Brexit sonrasında hangi hareketlilik imkânı değişecek?
Brexit’in ardından İngiltere vatandaşları, Schengen bölgesine kısa ziyaretlerde genel olarak 180 günlük dönemde 90 güne kadar vizesiz seyahat edebiliyor. Daha uzun kalışlar ve çalışma için ise üye ülkelerin ulusal izin koşulları uygulanıyor. Yeni anlaşmanın hedeflediği gençlik hareketliliği, bu süreden daha uzun süreli bir ikamet ve çalışma kanalı oluşturacak. Transit Haber’de daha önce yayımlanan İngiltere–AB serbest dolaşım tartışması, müzakereler öncesinde siyasi gündeme gelen farklı bir düzenleme önerisini aktarıyordu.
Reuters, 20 Kasım’da Londra ile Brüksel’in gençlik hareketliliğinin yanı sıra gıda ve tarım ticareti ile karbon piyasaları bağlantısına ilişkin takvimlerde de uzlaştığını bildirdi. The Guardian ise anlaşmanın kapsamını ele aldığı haberinde gençlerin üç yıla kadar çalışma ve eğitim imkânını haberleştirdi. İngiltere’nin mevcut vize kararları ve işlem sayıları, Transit Haber’in İngiltere vize başvuruları hakkındaki ayrı haberinde yer alıyor.
AB-İngiltere gençlik programı için 20 Kasım’da açıklanan çerçeve; yıllık kontenjanı, vatandaşlık ve yaş koşullarını, kalış süresini ve başvuru sırasında aranacak temel güvenceleri belirliyor. Uygulamanın başlayacağı kesin tarih, katılımcı ülkelerin başvuru kanalları ve işgücü piyasası erişiminin son koşulları, anlaşmanın sonraki aşamalarında duyurulacak.
Kaynaklar
- Birleşik Krallık Hükümeti — UK-EU Summit 2026 Explainer Youth Experience Scheme, 20 Kasım 2026
- Avrupa Birliği Konseyi — EU–UK Summit Joint Statement, belge 16174/26, 20 Kasım 2026
- Reuters — UK-EU reset deal agreed, Downing Street says, 20 Kasım 2026
- The Guardian — What exactly is in the deal between the UK and the EU?, 20 Kasım 2026
- Birleşik Krallık Avam Kamarası Kütüphanesi — UK–EU reset negotiations: Youth mobility and opportunities, Kasım 2026
WhatsApp kanalımızda yalnızca önemli uyarıları, Telegram kanalımızda ise tüm haber akışını paylaşıyoruz.
Kısa alıntılar; içerik değiştirilmeden, “Transit Haber” kaynak olarak belirtilerek ve bu habere aktif bağlantı verilerek kullanılabilir. İçeriğin tamamının izinsiz yeniden yayımlanmasına izin verilmez.
Sıradaki haber
İngiltere Başbakanı serbest dolaşımı yeniden tartışmaya açtıHaber otomatik yüklenemezse normal bağlantısından okuyabilirsiniz.
Haber yükleniyor…