AB’den 9 Schengen ülkesine sınır kontrollerini azaltma çağrısı
Avrupa Komisyonu, Schengen Bölgesi içinde uzun süredir uygulanan geçici iç sınır kontrollerinin kademeli olarak kaldırılması için 9 ülkeye çağrıda bulundu. Komisyon, Avusturya, Danimarka, Fransa, Almanya, İtalya, Hollanda, Norveç, Slovenya ve İsveç tarafından sürdürülen kontroller hakkında resmi görüş yayımladı.
Komisyonun 2 Haziran 2026 tarihli değerlendirmesine göre, söz konusu ülkeler iç sınır kontrollerinin hâlâ gerekli ve orantılı olduğunu yeterince ortaya koyamadı. AB hukukuna göre Schengen içinde geçici sınır kontrolleri, kamu düzeni veya iç güvenliğe yönelik ciddi bir tehdit bulunması halinde uygulanabiliyor. Ancak bu önlemlerin istisnai, geçici ve orantılı olması gerekiyor.
Kontroller istisna olmaktan çıkmamalı
Sistemin temelinde, üye ülkeler arasında iç sınır kontrollerinin kaldırılması yer alıyor. Avrupa Komisyonu, geçici kontrollerin bazı olağanüstü durumlarda mümkün olduğunu ancak bunların kalıcı bir uygulamaya dönüşmemesi gerektiğini vurguluyor.
Komisyonun görüşüne göre, birçok ülkede kontroller uzun süreli hale geldi ve Schengen’in serbest dolaşım ilkesini zayıflatma riski taşıyor. Bu nedenle Brüksel, ülkelerden iç sınır kontrollerini aşamalı şekilde azaltmalarını ve mümkün olan yerlerde tamamen kaldırmalarını istiyor.
AB Komisyonu, iç sınır kontrollerinin yalnızca sınır geçişlerinde bekleme sürelerini artırmadığını, aynı zamanda sınır bölgelerinde yaşayanlar, turizm, lojistik, iş seyahatleri ve günlük ekonomik faaliyetler üzerinde de olumsuz etki yarattığını belirtiyor.
Avusturya’nın komşularıyla sınırları gündemde
Çağrının merkezindeki ülkelerden biri Avusturya oldu. Avusturya, son yıllarda özellikle Macaristan, Slovenya, Slovakya ve Çekya sınırlarında geçici kontroller uyguluyor. Bu kontroller, düzensiz göç ve güvenlik gerekçeleriyle uzatılmıştı.
Avusturya’nın resmi bilgilendirme portalına göre, Slovakya, Çekya, Slovenya ve Macaristan ile kara ve su sınırları 15 Haziran 2026’ya kadar yalnızca belirlenmiş sınır geçiş noktalarından geçilebiliyor. Almanya-Avusturya sınırında ise rastgele kontroller uygulanabiliyor.
Avrupa Komisyonu, bu tür kontrollerin süreklilik kazanması halinde serbest dolaşım sisteminin işleyişine zarar verebileceği görüşünde. Brüksel’e göre üye ülkeler, sınır kontrolleri yerine daha hedefli ve daha az kısıtlayıcı yöntemlere yönelmeli.
Alternatif önlemler önerildi
Komisyon, iç sınır kontrollerinin yerine mobil polis devriyeleri, risk analizine dayalı kontroller, bilgi paylaşımı ve sınır ötesi polis iş birliği gibi araçların daha etkili kullanılabileceğini belirtiyor.
Brüksel’e göre bu yöntemler, hem güvenlik kaygılarını karşılayabilir hem de Schengen içinde serbest dolaşımın gereksiz yere kısıtlanmasının önüne geçebilir. Komisyon ayrıca yeni dijital sınır araçlarının ve AB genelindeki göç yönetimi reformlarının üye ülkelere daha güçlü denetim imkânı sunduğunu savunuyor.
Bu kapsamda AB’nin Giriş/Çıkış Sistemi, yani EES, önemli araçlardan biri olarak öne çıkıyor. Sistem, kısa süreli seyahat eden AB dışı ülke vatandaşlarının bölgeye giriş ve çıkışlarını dijital olarak kaydediyor. Böylece pasaport damgalama sistemi yerini biyometrik veriler ve elektronik kayıtlarla çalışan daha merkezi bir denetim modeline bırakıyor.
Schengen’in geleceği açısından kritik karar
Avrupa Komisyonu’nun çağrısı, Schengen’in geleceği açısından önemli bir döneme denk geliyor. Son yıllarda düzensiz göç, terör tehdidi, organize suç ve güvenlik kaygıları nedeniyle birçok ülke iç sınır kontrollerini yeniden devreye almıştı.
Ancak Komisyon, bu uygulamaların uzun süre devam etmesinin sistemin temel mantığıyla çeliştiğini düşünüyor. AB’ye göre amaç, güvenlik ihtiyacını serbest dolaşımı ortadan kaldırmadan karşılayabilmek.
Bu nedenle Komisyon, 9 ülkeden iç sınır kontrollerini kademeli olarak azaltmalarını, alternatif önlemleri daha fazla kullanmalarını ve sınır ötesi iş birliğini güçlendirmelerini istedi.
Seyahat edenler için ne anlama geliyor?
Karar, kısa vadede sınır kontrollerinin hemen kaldırılacağı anlamına gelmiyor. Üye ülkeler, güvenlik ve göç gerekçelerini öne sürerek kontrolleri bir süre daha sürdürebilir. Ancak Avrupa Komisyonu’nun resmi görüşü, bu uygulamaların artık daha sıkı denetleneceğini ve ülkelerden daha güçlü gerekçeler isteneceğini gösteriyor.
Schengen içinde karayoluyla seyahat edenler, özellikle Avusturya, Almanya, Fransa, İtalya, Slovenya, Danimarka ve Hollanda gibi ülkelerde geçici kontrollere denk gelebilir. Bu nedenle pasaport, oturum kartı, vize veya seyahat belgelerinin yolculuk sırasında hazır bulundurulması önemini koruyor.
Bununla birlikte Komisyonun hedefi, bölge içinde seyahatin yeniden daha öngörülebilir hale gelmesi. İç sınır kontrollerinin azaltılması, özellikle sınır bölgelerinde yaşayanlar, taşımacılık sektörü, turizm ve iş seyahatleri açısından daha akıcı bir hareketlilik anlamına gelebilir.
Kaynaklar
- European Commission – “Commission issues opinions on temporary internal border controls in nine Schengen states”
https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/ip_26_1223 - European Commission – Daily News, 2 June 2026
https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/mex_26_1229 - European Commission – Temporary Reintroduction of Border Control
https://home-affairs.ec.europa.eu/policies/schengen/schengen-area/temporary-reintroduction-border-control_en - European Commission – Entry/Exit System becomes fully operational
https://home-affairs.ec.europa.eu/news/entryexit-system-ees-fully-operational-2026-04-10_en - Austria Official Portal – Schengen Agreement / Border controls note
https://www.oesterreich.gv.at/en/themen/eu_und_international/oesterreich_in_der_eu/Seite.249203 - VisaHQ – “EU tells Austria and eight peers to start rolling back Schengen internal border checks”
https://www.visahq.com/
