Avrupa’da uçak yakıtı açığı bekleniyor: Güney Kore’den sevkiyat arttı

Avrupa uçak yakıtı açığı, 2026 yılının son çeyreğine ilişkin yeni tedarik tahminleriyle yeniden gündeme geldi. Enerji danışmanlık şirketi Energy Aspects, Avrupa’nın ekim-aralık döneminde günlük 510 bin varillik jet yakıtı açığıyla karşılaşmasını bekliyor. Reuters’ın 21 Eylül tarihli haberine göre Güney Kore’den yapılan sevkiyatlar eylülde artarken Avrupa’nın önemli depolama merkezlerindeki stoklar düşük seviyelerde bulunuyor. Açıklanan 510 bin varil, gerçekleşmiş bir kesinti değil, gelecek çeyrek için hazırlanan arz-talep tahmini.

Kpler verilerine dayandırılan Reuters haberinde, Güney Kore’den Avrupa’ya eylül ayı boyunca yapılan jet yakıtı sevkiyatının günlük yaklaşık 129 bin varile ulaştığı belirtildi. Bu, Ekim 2022’den bu yana görülen en yüksek aylık düzey. LSEG’nin izlediği ticaret verileri de benzer miktarlara bildiriyor. Avrupa, Orta Doğu’dan gelen ürünün bir bölümünü başka pazarlardan karşılamaya çalışırken Güney Kore yeni büyük tedarikçiler arasında yer aldı.

Güney Kore sevkiyatındaki artış, Avrupa’nın tahmin edilen açığının tamamının bu ülkeden karşılanacağı anlamına gelmiyor. Günlük 129 bin varillik eylül sevkiyatı ile günlük 510 bin varillik son çeyrek açığı farklı dönemlere ait iki ayrı gösterge. Ayrıca ilk rakam belirli bir ülkeden gelen ürün akışını, ikincisi ise Avrupa’nın genel arz ve talep dengesini belirtiyor. Böylece iki sayı birbirinin yerine kullanılamıyor.

Orta Doğu’daki savaşın ardından bölgeden gelen sevkiyatın kesintiye uğraması Avrupa’nın ithalat güzergâhlarını değiştirdi. Reuters’ın aktardığı verilere göre kıta, Nijerya, ABD ve Kanada gibi ülkelerden daha fazla yakıt almaya başladı. Güney Kore’den gönderilen ürün de bu yeni ticaret akışına eklendi. Buna karşılık Amsterdam, Rotterdam ve Anvers bölgesindeki bağımsız jet yakıtı stokları, 10 Eylül haftasında son yedi yılın en düşük düzeyine geriledi.

Emtia analiz şirketi Sparta Commodities, Asya ile Avrupa arasındaki fiyat farkının uzak mesafeden yakıt taşımayı ekonomik hale getirdiğini belirtti. Şirketin değerlendirmesinde, Güney Kore’den gelen akışın artmasında iki bölgedeki fiyatların ayrışmasının rolü vurgulandı. Ancak daha uzun taşıma mesafeleri, teslim süresi ve nakliye giderleri de yakıtın Avrupa’ya ulaştırılmasında belirleyici olmaya devam ediyor.

Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği IATA’nın haziran ayındaki sektör tahmininde, 2026 genelinde jet yakıtının varil başına ortalama 152 dolar olacağı öngörüldü. Birlik, havayollarının yakıt giderlerinin toplam işletme giderleri içindeki payının yüzde 31,4’e çıkmasını beklediğini bildirdi. Bu tahminler, yakıt maliyetinin taşıyıcılar için önemli bir kalem olduğunu belirtiyor; ancak tek bir tedarik tahmininden hareketle belirli bir uçuşta ne kadar bilet zammı yapılacağı hesaplanamıyor.

Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (IATA)’nın açıklamasına göre Avrupa merkezli havayolları, kriz öncesinde 2026 yakıt ihtiyaçlarının yaklaşık yüzde 70’ini fiyat riskine karşı koruma altına almıştı. Bu sözleşmelerin bitiş zamanları şirketten şirkete değişiyor. Dolayısıyla spot piyasadaki yakıt fiyatları tüm havayollarının maliyetlerine aynı gün ve aynı oranda yansımıyor. Bilet maliyetlerinin diğer unsurları için Transit Haber’in uçak bileti fiyatları rehberi de incelenebilir.

Energy Aspects’in Reuters tarafından aktarılan tahmininde, 2026’nın dördüncü çeyreği için ABD’de günlük 18 bin varil, Asya-Pasifik bölgesinde ise günlük 419 bin varil arz fazlası öngörülüyor. Avrupa’daki açıkla diğer bölgelerdeki fazla arzın aynı anda ortaya çıkması, üretimin yanında ürünün nerede bulunduğunun ve hangi güzergâhtan taşındığının da etkiliyor. Kıtalar arasındaki fiyat farkı büyüdüğünde daha uzak rafinerilerden Avrupa’ya sevkiyatın ticari koşulları değişiyor.

Sparta Commodities’in 21 Eylül değerlendirmesi, Avrupa’nın uzak tedarikçilere yönelişini bölgesel fiyat farkı ve depolama verileriyle birlikte ele aldı. Şirket, Asya ve Avrupa piyasaları arasındaki farkın ihracatı cazip hale getirdiğini bildirdi. Ayrıca fiyat farkı, Avrupa’daki depoların yeniden dolacağı kesin bir tarih vermiyor. Sevkiyat hacmi ve varış zamanı, taşıma kapasitesi ile alıcıların taleplerine bağlı olarak değişebiliyor.

IATA’nın 11 Eylül tarihli ekonomik değerlendirmesi, jet yakıtı ile ham petrol arasındaki fiyat farkındaki yapısal risklere dikkat çekti. Bu fark, ham petrolün fiyatı aynı kalsa bile jet yakıtının rafineri çıkış maliyetinin değişebileceği anlamına geliyor. Rafineri kapasitesi, ürünün bulunduğu bölge ve nakliye imkânları da havayollarının karşılaştığı yakıt fiyatını etkiliyor. Avrupa’daki son çeyrek arz tahmini, bu maliyet baskısının hangi dönemde yoğunlaşabileceğine ilişkin bir piyasa göstergesi olarak izleniyor.

Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (IATA)’nın haziran görünümüne göre havayolu sektörünün 2026 net kâr tahmini 23 milyar dolar düzeyindeydi. Birlik, yakıt maliyetindeki yükselişin kârlılığı baskıladığını açıkladı. Avrupa için yeni arz tahmini, bu daha geniş maliyet tablosuna eylül ayında eklenen bir veri niteliğinde. Havayollarının tarifelerinde değişiklik yapıp yapmayacağı ise şirketlerin yakıt alım sözleşmeleri, uçuş ağları ve talep koşullarına bağlı.

Reuters – Europe faces Q4 jet fuel supply deficit; Sparta Commodities – Avrupa jet yakıtı piyasası değerlendirmesi; IATA – Haziran 2026 havayolu görünümü; IATA – 11 Eylül jet yakıtı maliyet analizi.

Bu haberler de ilginizi çekebilir

İngiltere’de hava trafik sistemi yine arızalandı: Binlerce yolcu etkilendi

İtalya’da 30 Eylül’de hava trafik grevi var: ENAV çalışanları 4 saat işi bırakacak

Kuzey Kore, Güney Kore’yi ABD’nin savunma merkezi olursa hedef almakla tehdit etti

İncheon Havalimanı 247 bin yolcuya hazırlanıyor