İsrail araştırması Brezilya’daki kripto ağlarını inceledi: İran ve Hizbullah bağlantısı iddiası

İsrail merkezli INSS’nin Brezilya Hizbullah kripto bağlantılarına ilişkin yeni araştırması, İsrail merkezli Ulusal Güvenlik Çalışmaları Enstitüsünün (INSS) 26 Ekim 2026’da yayımladığı incelemede ele alındı.

Araştırmacılar Danny Citrinowicz ve Charlotte Cobb, Brezilya’daki Braiscompany dolandırıcılık dosyasında adı geçen kripto para cüzdanlarının işlem geçmişiyle İran ve Hizbullah bağlantılı olduğu değerlendirilen finansal kümeler arasındaki ilişkileri aktardı. İncelemenin dijital varlıklarla ilgili bulguları, NOMINIS adlı blokzincir istihbarat platformunun analizine dayanıyor.

Çalışma, Brezilya’daki dinî ve kültürel faaliyetleri, diaspora ilişkilerini, diplomatik temasları ve dijital para transferlerini farklı başlıklarda inceliyor. INSS araştırmacıları bu alanların birbiriyle kesişebildiğini savunuyor. Kripto varlık incelemesinin merkezinde ise 2025’te sonuçlanan bir finansal suç davası var. Brezilya’daki seçim sürecinin ardından yayımlanan bu araştırma, ülkede daha önce yürütülmüş güvenlik soruşturmalarını ve ABD yaptırım kayıtlarını da yeniden değerlendiriyor.

Brezilya Hizbullah finans araştırmasında hangi cüzdanlar incelendi?

Çalışmaya temel oluşturan NOMINIS’in Hizbullah finans ilişkilerine yönelik incelemesinde Braiscompany bağlantılı Joel Ferreira de Souza adına mahkeme dosyalarında tespit edilen iki cüzdan başlangıç noktası olarak kullanıldı. Araştırmacılar, halka açık blokzincir işlem kayıtlarını, yaptırım listelerindeki adres eşleştirmelerini ve Brezilya yargı belgelerini bir araya getirerek cüzdanların daha geniş bir işlem ağına erişimini değerlendirdi. NOMINIS, iki cüzdanın işlem grafiğinde Hizbullah bağlantılı olduğu belirtilen finansal hizmetlerle doğrudan ilişkiler, İran Devrim Muhafızlarıyla bağlantılı bir altyapıya ait cüzdanla da üç transfer adımına kadar uzanan bağlantılar belirlediğini ileri sürüyor.

Blokzincir analizinde “bir adım”, bir dijital cüzdandan diğerine yapılan doğrudan işlemi; “üç adım” ise işlemlerin araya başka adresler girerek ilerlediği zinciri ifade ediyor.

Çalışmada adı geçen adreslerden birinin Brezilya’da faaliyet gösteren PagCripto adlı tezgâh üstü kripto para işlem hizmetiyle temasına da yer veriliyor. INSS, bu şirketin PagFinance adı altında faaliyet gösterdiğini yazıyor. Tezgâh üstü alım satım kuruluşları, alıcılar ve satıcılar arasında borsa emir defteri dışında büyük işlemlerin gerçekleştirilmesine aracılık edebiliyor. Araştırmada tespit edilen işlem bağlantısı PagCripto/PagFinance hakkında mahkeme kararı veya resmî suçlama olarak sunulmuyor.

Bu platformun bu çalışmadaki görevi, açık blokzincir kayıtlarıyla daha önce yayımlanmış yaptırım ve mahkeme bilgilerini aynı işlem grafiğinde birleştirmek. Bu yöntem, cüzdan adresleri arasındaki para akışını haritalıyor; kişilerin transferleri neden gerçekleştirdiğine ilişkin gerekçeler ise ayrıca araştırılıyor.

Braiscompany davasında hangi cezalar verildi?

The Block’un 18 Nisan 2025 tarihli haberine göre Joel Ferreira de Souza, Braiscompany adlı kripto para yatırım girişimine ait dolandırıcılık gelirlerinin paravan şirketler ve başkaları adına açılan hesaplar üzerinden aklanmasıyla ilgili davada 128 yılı aşan hapis cezasına çarptırıldı. Haberde, sistemin 20 binden fazla yatırımcıyı etkilediği ve yaklaşık 1,1 milyar Brezilya reali tutarında zarardan söz edildiği bildirildi. Aynı haber üç sanık için toplam cezayı yaklaşık 170 yıl olarak veriyor.

İki araştırmacı, ceza dosyasında Ferreira ile Braiscompany kurucuları arasındaki para hareketlerine odaklanıldığını, daha geniş cüzdan ağının işlem ilişkilerinin ise kendi araştırmalarında ayrıca incelendiğini yazıyor. Braiscompany dosyasında verilen mahkûmiyetlerin konusu finansal dolandırıcılık ve kara para aklama suçları.

ABD Hazine Bakanlığının Brezilya bağlantılı Hizbullah yaptırımı

9 Aralık 2010’da yayımlanan ABD Hazine Bakanlığı açıklamasında Bilal Mohsen Wehbe, Hizbullah’ın Güney Amerika’daki temsilcisi olarak tanımlandı. Bakanlık, Wehbe’nin Brezilya’da toplanan fonların Lübnan’a gönderilmesinde rol oynadığını ve Arjantin, Brezilya, Paraguay üçlü sınır bölgesinde faaliyet yürüttüğünü bildirdi. OFAC yaptırım kaydında Wehbe’nin Brezilya’daki adresine de yer veriliyor. Bu tarihli kayıt, INSS’nin 2026 tarihli kripto para bulgularına değil, 2010’daki ayrı yaptırım kararına dayanıyor.

OFAC’ın 2010 tarihli liste kaydı, Wehbe için Foz do Iguaçu kentindeki bir adresi de içeriyor. Bu şehir, Arjantin ve Paraguay sınırlarına yakın olması nedeniyle ABD Hazine Bakanlığının açıkladığı üçlü sınır bölgesinde bulunuyor. INSS çalışması yaptırım geçmişini yeni kripto para incelemesinin bölgesel arka planına yerleştiriyor.

Transit Haber’de daha önce yayımlanan ABD’nin Hizbullah finans ağına yönelik yeni yaptırım haberi Türkiye ile Suriye bağlantılı altın ticareti iddialarını ele almıştı. Brezilya çalışması ise başka aktörlerin farklı dönemdeki dijital finans hareketlerini konu alıyor. INSS, yaptırım kayıtlarını Latin Amerika’daki ağların tarihsel gelişimine ilişkin kaynaklardan biri olarak kullanıyor.

Brezilya Federal Polisinin 2023 Trapiche operasyonu

8 Kasım 2023’te Brezilya Federal Polisi Trapiche operasyonunda iki geçici gözaltı kararı ve on bir arama kararı uyguladığını açıkladı. Resmî açıklamaya göre soruşturma, ülkede aşırılık yanlısı eylemler için kişilerin devşirildiği iddiasına ve hazırlık faaliyetlerine odaklanıyordu. Associated Press de aynı gün polisin operasyonunu haberleştirerek şüphelilerin Hizbullah tarafından yönlendirildiğine ilişkin soruşturma iddialarını aktardı.

Yazarlar Trapiche operasyonunu Brezilya’da güvenlik kurumlarının geçmişte yürüttüğü soruşturmalardan biri olarak ele alıyor. Araştırmanın diplomatik ve kültürel faaliyetlerle ilgili değerlendirmeleri yazarların güvenlik analizi kapsamında kalıyor. Makaledeki dinî kurum ve topluluklara ilişkin nitelendirmeler, belirli kişiler veya kuruluşlar hakkında yeni bir Brezilya mahkemesi hükmü şeklinde aktarılmıyor.

İsrailli araştırmacılar Brezilya için hangi önlemleri önerdi?

Citrinowicz ve Cobb, Brezilya makamlarının şüpheli finans hareketleri için blokzincir işlem zincirlerini daha ayrıntılı incelemesini, farklı güvenlik birimleri arasındaki bilgi paylaşımını artırmasını ve yerel aracılarla sınır ötesi transferleri birlikte değerlendirmesini öneriyor. Ayrıca Hizbullah’ın Brezilya’daki hukuki statüsünün değiştirilmesi yönünde görüş bildiriyorlar.

Siyasi takvimde ise, Transit Haber’in Brezilya seçim sonucuna ilişkin haberi 2026 seçimlerinin son durumunu aktarıyor. INSS çalışmasının yayın günü 26 Ekim; araştırmadaki yaptırım, ceza davası ve polis operasyonu kayıtları ise farklı yıllara ait. Brezilya Hizbullah finans bağlantılarından farklı olarak, İran bağlantılı finans ve teknolojik altyapı hakkındaki önceki Starlink yaptırım girişimi haberi de ayrı bir gelişmeyi kapsıyor.

NOMINIS’in Brezilya Hizbullah kripto bağlantıları üzerine bulgusu, raporun iki cüzdandan başlayarak bağlantılı adres kümelerine ulaşması. INSS yazarları, bu tür analizlerde yaptırım listelerinin, geçmiş mahkeme kayıtlarının ve cüzdan kümelendirmelerinin birlikte değerlendirilmesini öneriyor.

Bu haberler de ilginizi çekebilir

Reuters: Hizbullah toparlandı, 3 aydır savaş hazırlığı yapıyor

İsrail’de İran operasyonu tartışması: Genelkurmay Başkanı’nın imza istediği iddiası

MİT Başkanı Kalın, Asım Münir ve Halid bin Selman Tahran’da İran’la görüştü: Dört ülkeden devam kararı

Brezilya’da Lula dördüncü kez kazandı, Flávio Bolsonaro seçim sonucunu tanımadı