Şili düzensiz göçte yeni yol hazırlıyor: Gönüllü çıkana yasal dönüş ve geçici oturum planı

Şili gönüllü çıkış düzenlemesi, 1 Ekim’de Şili Ulusal Göç Servisi Direktörü Frank Sauerbaum’ın açıkladığı yeni yasa tasarısıyla gündeme geldi. T13’te yayımlanan röportajda Sauerbaum, hükümetin “önümüzdeki günlerde” parlamentoya sunmayı planladığı düzenlemenin yetkisiz sınır geçişiyle ülkeye girmiş bazı yabancıları kapsayacağını söyledi. Taslak yürürlükte değil; başvuru sistemi de henüz açılmış değil.

Sauerbaum’ın anlattığı modele göre gönüllü çıkış yapan uygun kişiler için bugün uygulanan en az üç yıllık yeniden giriş yasağı ile para cezası kaldırılacak. Ardından kişinin yasal koşullarda Şili’ye yeniden girebilmesi için hızlandırılmış bir süreç öngörülüyor. Göç İdaresi Direktörü, dönüşte geçici vize veya oturum verilebileceğini ve bunun iş sözleşmesiyle çalışma imkânı sağlayacağını belirtti. Şili gönüllü çıkış düzenlemesi, bu çıkış ve yeniden giriş zincirini yasalaştırmayı hedefliyor.

Şili gönüllü çıkış düzenlemesi nasıl işleyecek?

Açıklanan mekanizma “önce çıkış, sonra yasal dönüş” üzerine kuruluyor. Şili’ye yetkisiz sınır noktasından girmiş kişi ülkede kalırken doğrudan statü değiştirmeyecek. Önce gönüllü çıkış yapacak; hükümetin hazırladığı yasa kabul edilirse yeniden giriş yasağı ve para cezası kaldırılabilecek. Daha sonra ayrı bir hızlı işlemle yasal giriş ve geçici oturum aşamasına geçilebilecek.

T13 röportajında Sauerbaum, yeniden gelen kişinin geçici statüyle iş sözleşmesi üzerinden çalışabileceğini ve gerekli koşulları karşılaması hâlinde ileride kalıcı oturuma geçebileceğini söyledi. Bu ayrıntılar Göç Servisi Direktörünün açıkladığı tasarım; yasa metni parlamentoya sunulmadan kapsam, uygunluk şartları ve işlem sırası kesinleşmiş sayılmıyor.

Üç yıllık yeniden giriş yasağı neden önemli?

Mevcut sistemde yetkisiz sınır geçişi, para cezası ve yeniden giriş yasağı gibi yaptırımlara yol açabiliyor. Sauerbaum, T13’e verdiği demeçte bugün en az üç yıllık yeniden giriş yasağı uygulandığını ve hazırlanan tasarıyla gönüllü çıkan uygun kişiler açısından bu yaptırımın kaldırılmasının hedeflendiğini açıkladı. Planın hukuki etkisi, tasarı metnindeki geçiş ve uygunluk hükümleri yayımlandığında netleşecek.

Gönüllü çıkış, hükümetin 2026 göç yönetiminde daha görünür kullandığı araçlardan biri. SERMIG’in resmî açıklaması, göç mevzuatındaki yasama önceliklerinin parlamentoyla birlikte ele alındığını ve kurumun düzenli, güvenli ve kurallı göç hedefiyle çalıştığını belirtiyor.

2026’da kaç kişi Şili’den gönüllü çıktı?

Emol’un 30 Eylül tarihli haberine göre 3 Ocak ile 26 Eylül arasında 10.197 kişi gönüllü çıkış yaptı. Bu kişilerin yüzde 79,13’ü Venezuela vatandaşıydı. Aynı dönemde gerçekleşen sınır dışı işlemleriyle birlikte toplam çıkış sayısı 11.961’e ulaştı. Güncel sayı, Şili gönüllü çıkış politikasının potansiyel hedef kitlesinin ölçeğini gösteriyor.

SERMIG’in kendi resmî verileri de 2026 boyunca gönüllü çıkışın göç yönetiminde önemli bir kanal hâline geldiğini gösteriyor. 13 Temmuz tarihli kurum açıklamasında sınır dışı operasyonlarıyla gönüllü çıkışların birlikte yürütüldüğü ve hükümetin düzenli göç politikasının bir parçası olarak izlendiği belirtilmişti.

Geçici oturum ve çalışma hakkı ne zaman başlayacak?

Yürürlük tarihi henüz yok. Sauerbaum, tasarının “önümüzdeki günlerde” parlamentoya sunulacağını söyledi. Şili gönüllü çıkış kapsamında yeniden giriş, geçici oturum ve çalışma hakkı ancak yasa kabul edilip uygulama kuralları yayımlanırsa kullanılabilecek.

Tasarı kabul edilirse geçici oturumun hangi süreyle verileceği, iş sözleşmesinin başvuru öncesinde mi yoksa yeniden girişten sonra mı aranacağı ve kalıcı oturuma geçiş için hangi ek koşulların uygulanacağı yasa ve ikincil düzenlemelerde belirlenecek. Göç Servisi Direktörünün açıklaması mekanizmanın yönünü gösteriyor; başvuru şartlarını belirleyen nihai metin henüz yayımlanmış değil. Ayrıca yeniden giriş başvurusunun Şili dışından hangi konsolosluk veya dijital kanal üzerinden yürütüleceği, mevcut sınır dışı kararlarının nasıl ele alınacağı ve iş sözleşmesinin hangi aşamada ibraz edileceği gibi işlemsel ayrıntılar da henüz açıklanmadı. Bu başlıklar doğrudan yasa metni ile SERMIG’in sonradan yayımlayacağı uygulama yönergelerine bağlı.

Kimler bu yeni yoldan yararlanabilecek?

Sauerbaum açıklamasında hedef grubu, ülkeye yetkisiz sınır geçişiyle girmiş ve gönüllü çıkmayı kabul eden kişiler olarak tarif etti. Bununla birlikte tasarının suç kaydı, mevcut sınır dışı kararı, aile bağı, çalışma geçmişi veya Şili’deki ikamet süresi bakımından hangi ek filtreleri kullanacağı henüz bilinmiyor. Direktör, açıklamasında özellikle çalışan, aile kurmuş veya girişim faaliyeti bulunan kişilerden söz etti.

Düzenleme belirli bir milliyete bağlanmış değil. Bu nedenle teklif yasalaşırsa uygunluk kriterlerini karşılayan farklı ülke vatandaşları için uygulanabilir. Ancak bugün Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları için ayrı bir başvuru hakkı ilan edilmiş değil. Türk vatandaşının Şili’de bu durumda olması hâlinde yasa metni yayımlandıktan sonra kapsam ve istisnaları kontrol etmesi gerekecek.

Bu plan ülkede doğrudan oturum affı mı?

Açıklanan model, ülke içinde doğrudan oturum verilmesini öngören bir regularización sürecinden farklı. Şili’de kalmaya devam eden kişinin mevcut düzensiz statüsünü içeriden oturuma çevirmek yerine önce ülkeden çıkması gerekiyor. Yasal geri dönüş ve geçici oturum, ancak tasarı kabul edilirse ve kişi öngörülen koşulları karşılayarak yeni süreci tamamlarsa mümkün olacak.

Bu ayrım pratik açıdan önemli. Uçak bileti almak veya gönüllü çıkış yapmak tek başına gelecekte geri dönüş garantisi sağlamıyor. Tasarı yasalaşmadan önce mevcut yeniden giriş yasağı ve para cezası kuralları yürürlükte kalıyor. Başvuru veya gönüllü çıkış kararı, yayımlanacak yasa metni ve SERMIG’in uygulama talimatları görülmeden yeni mekanizmaya dayanarak verilmemeli. Mevcut kurallarla ülkeden çıkan bir kişi, gelecekte çıkabilecek yasaya güvenerek bugün için otomatik geri dönüş hakkı elde etmiyor. Özellikle aktif bir sınır dışı veya giriş yasağı bulunan dosyalarda yürürlükteki kararın ayrıca kontrol edilmesi gerekiyor.

Şili gönüllü çıkış düzenlemesi Transit Haber’deki hangi dosyalarla bağlantılı?

Transit Haber’in Şili göç verileri dosyasında SERMIG’in gönüllü çıkış, sınır dışı ve yetkisiz geçiş göstergelerini aylık izlemeye açması ele alınmıştı. Şili kalıcı oturum 2 yıl kuralı haberinde ise mevcut Residencia Definitiva statüsünün ülke dışında kalma nedeniyle düşebildiği anlatılıyor. JetSMART göç cezaları dosyası da Şili göç mevzuatındaki yaptırım uygulamalarına ilişkin ayrı bir örnek sunuyor.

Şili gönüllü çıkış düzenlemesi, bu önceki dosyalardan farklı olarak yeni bir yasal dönüş mekanizması hazırlığını konu alıyor. Sıradaki kritik aşama tasarının parlamentoya sunulması. Metin yayımlandığında yeniden giriş yasağının kaldırılma koşulları, geçici oturum süresi, çalışma hakkı ve kalıcı oturuma geçiş şartları ayrı ayrı doğrulanabilecek.

Bu haberler de ilginizi çekebilir

Suudi Arabistan bir haftada 12 bin 628 yabancıyı sınır dışı etti

Japonya kalıcı oturumda yeni iptal dönemine geçiyor: 1 Nisan 2027’de başlayacak

Eylül bitiyor, İrlanda söz verdiği Stamp 4 başvurularını hâlâ açmadı

Kolombiya’da eski oturum vizeleri için 31 Ekim uyarısı