AfD, sığınma statüsündekilerin vatandaşlığını sınırlamak istiyor: Önerge komisyonda

AfD’nin vatandaşlık önergesi 13 Kasım’da Bundestag’da görüşüldü. Sığınma ve geçici koruma sürelerini vatandaşlık hesabından çıkarmayı ve bazı başvuruları durdurmayı isteyen metin İçişleri Komisyonuna gönderildi.

Haberi dinle Sesli okuma hazır
Yazı boyutu Mobil okuma için
Bu haberde

Almanya’da AfD’nin sunduğu vatandaşlık önergesi, sığınma veya geçici koruma statüsüyle ülkede geçirilen sürelerin vatandaşlık hesabından çıkarılmasını ve bazı başvuruların durdurulmasını istiyor. 10 Kasım 2026 tarihli önerge, 13 Kasım Cuma günü Federal Mecliste görüşüldü. Milletvekilleri metni oylama sonunda yasalaştırmak yerine ayrıntılı inceleme için İçişleri Komisyonuna gönderdi. Girişim, geçici koruma altında yaşayıp daha sonra başka bir oturum iznine geçenleri de ilgilendiren bir değişiklik talep ediyor.

Bundestag’ın 13 Kasım tarihli oturum özetine göre AfD’nin 21/9077 sayılı metni ilk görüşmenin ardından İçişleri Komisyonuna sevk edildi. Önergenin adı Almanca “Schutz auf Zeit statt Einbürgerung” ve geçici koruma ile vatandaşlık arasındaki ilişkiye odaklanıyor. AfD, hükümetten mevcut vatandaşlık kanununda değişiklik yapacak bir yasa tasarısı hazırlamasını istiyor. Parlamento kaydındaki sonuç komisyona havale kararı; hükümetin hazırlayıp kabul ettirdiği yeni bir vatandaşlık yasası değil.

AfD’nin vatandaşlık önergesi hangi değişiklikleri istiyor?

Altı maddelik taleplerin merkezinde, geçici koruma statüsündeki kişilerin Alman vatandaşlığına geçiş yolunun kaldırılması bulunuyor. Parti, Oturum Yasası’nın 24. maddesine göre geçici koruma sağlayan izinler veya bunlara benzeyen koruma statülerinde geçirilen zamanın, vatandaşlık için gereken önceki ikamet süresine dahil edilmemesini talep ediyor. İstediği değişiklik yalnızca henüz vatandaşlığa başvurmamış kişilerle sınırlı tutulmuyor.

Önergedeki idari moratoryum talebi, güncel veya geçmişte geçici koruma statüsü taşıyanların devam eden vatandaşlık başvurularına derhal idari moratoryum uygulanmasını öneriyor. Metne göre durdurma, yeni düzenleme yürürlüğe girene kadar sürecek. Parti ayrıca geçmişteki koruma kayıtlarının nasıl ele alınacağına ilişkin geçiş veya bekleme hükümleri ve hükümetin düzenli uygulama raporu hazırlaması üzerinde duruyor. Önerge bu adımları açıkça sıralıyor. Önerge, geri dönüş ve yeniden uyum programlarının artırılmasını da kapsıyor. AfD, özellikle Ukraynalılara yönelik mali geri dönüş teşvikleri ve ülkelerine dönüp sonra yeniden giriş yapabilecekleri mekanizmaları geliştirmek istiyor. Parti bu talepleri, Ukrayna’dan 2022’den itibaren Almanya’ya gelenlerin 2027’de beş yıllık ikamet eşiğine yaklaşmasıyla ilişkilendiriyor. Metindeki bu demografik gerekçeler AfD’nin siyasi değerlendirmesi olarak sunuluyor.

13 Kasım’daki Bundestag görüşmesinde ne karar alındı?

Federal Meclisin 109. birleşiminde önerge için yaklaşık yarım saatlik görüşme ayrıldı. AfD adına Christopher Drößler konuşurken CDU/CSU, SPD, Yeşiller ve Sol Parti temsilcileri de söz aldı. Görüşmelerde vatandaşlığa kabulün koşulları, koruma statüsünün amacı ve göçmenlerin Almanya’da kurduğu yaşam üzerine farklı görüşler aktarıldı. Federal Meclis resmî tutanağında 21/9077 sayılı önerge için kaydedilen işlem, İçişleri Komisyonuna sevk kararı. Parlamento oturumlarını belgeleyen Polyfact video arşivi de 13 Kasım oturumundaki konuşmaları sıralıyor. Aynı gündem maddesinde CDU/CSU, SPD, Yeşiller ve Sol Parti milletvekillerinin AfD yaklaşımına farklı gerekçelerle itiraz ettiği görülüyor. Komisyon incelemesinde önergenin aynen benimsenmesi, değiştirilmesi ya da reddedilmesi gibi sonraki aşamalar gündeme gelebilecek. Bu tarihte alınmış kesin karar, önergenin görüşme için komisyona gönderilmesi.

Geçici koruma oturumu ile vatandaşlığa uygun izin arasında ne fark var?

Alman Vatandaşlık Kanunu’nun 10. maddesi, olağan vatandaşlık başvuruları için genel olarak beş yıllık yasal ikamet, kimlik ve vatandaşlık bilgisinin açıklığa kavuşması, geçim ve dil gibi ek koşullar öngörüyor. Vatandaşlık başvurusu sırasında kullanılan oturum izninin niteliği de belirleyici. §24 kapsamındaki geçici koruma oturumu, doğrudan vatandaşlık hakkı sağlayan izin türleri arasında bulunmuyor.

İlgili kişi daha sonra vatandaşlık bakımından uygun bir çalışma veya başka oturum iznine geçtiğinde, Almanya’da daha önce yasal olarak geçirdiği sürenin hesaba katılması gündeme gelebiliyor. Migrando’nun 12 Kasım tarihli hukuki incelemesi bu iki aşamayı ayırıyor: §24 statüsündeyken doğrudan başvuru ile sonraki uygun izne geçip geçmiş ikamet süresini kullanmak farklı prosedürler. AfD’nin vatandaşlık önergesi özellikle bu geçmiş sürelerin sayılmasını kaldırmak istiyor. Avrupa Mülteci ve Sürgün Konseyi bünyesindeki AIDA ülke raporu, tanınmış mülteci ve ikincil koruma statüsündekilerin vatandaşlık başvurularında genel kanun koşullarına tabi olduğunu belirtiyor. İltica prosedüründe geçirilen dönemin hesaplanması, başvuranın daha sonra aldığı koruma kararına bağlı olabiliyor. Geçici koruma, tanınmış mültecilik, ikincil koruma ve çalışma oturumu için yasal dayanaklar ve başvuru şartları farklı.

Almanya’da yaşayan Türk vatandaşlarının hangi dosyaları ilgileniyor?

Türkleri de ilgilendirebilecek vatandaşlık önergesi, ikamet statüsü esaslı bir değişiklik istiyor. Almanya’da Türk pasaportuyla yaşayan bir kişinin etkilenip etkilenmeyeceği, yalnızca milliyetine bakılarak belirlenemez. Belirleyici belgeler mevcut oturum türü, geçmişte kullanılan sığınma veya koruma statüsü ve vatandaşlık başvurusunun hangi hukuki temele dayandığı. Önergedeki süre kısıtlaması, koruma statüsünden çalışma oturumuna geçen kişinin geçmiş ikamet dönemlerini doğrudan hedefliyor.

Çalışma, aile birleşimi veya nitelikli istihdam izniyle Almanya’da bulunan ve geçmişinde geçici koruma statüsü taşımayan kişiler, önergenin tanımladığı gruptan ayrı değerlendirilir. Bu kişiler için vatandaşlık süresi ve başvuru şartlarına ilişkin genel mevzuat esas alınır. Transit Haber’in Avrupa ülkelerinde vatandaşlık bekleme süreleri karşılaştırmasında Almanya’daki beş yıllık genel eşik de bulunuyor. İltica başvurusu yapan Türk vatandaşlarının dosyasında koruma kararı ve ardından verilen oturum türü, vatandaşlık hesabını belirliyor. Transit Haber’in Avrupa’da Türklerin iltica başvurularındaki değişimi anlatan haberi başvuru sayılarının eğilimini ele alıyor. Vatandaşlığa geçişte ise istatistikten çok kişinin dosyasında kayıtlı izin ve ikamet süreleri esas alınıyor. AfD’nin önerdiği moratoryum halen geçerli bir idari uygulama olarak yürütülmüyor.

Beş yıllık vatandaşlık süresi ve mevcut başvuruların durumu

Vatandaşlık Kanunu’ndaki genel yasal ikamet eşiği beş yıl. Başvurulan oturum türü, kimlik belgeleri, geçim koşulları ve öteki yasal şartlar kişinin uygunluğunu belirlemeye devam ediyor. Vatandaşlık başvurusu işlemlerini yerel makamlar yürütüyor. Yasa metnindeki süre ile belediye veya eyalet idaresindeki dosya inceleme süresi birbirinden ayrı. AfD’nin vatandaşlık önergesi ise gerekli ikamet hesabına hangi geçmiş dönemlerin yazılabileceğini değiştirmeyi amaçlıyor. Başvuruların idarelerde incelenme süresi konusunda Transit Haber’in işlem bekleyişini anlatan önceki haberi ayrıca incelenebilir. Yetkili belediyelerin süreleri ve belge talepleri dosyaya göre değişirken, 13 Kasım’daki komisyon sevki mevcut başvuruların durdurulduğu yönünde bir idari karar içermiyor. Başvurusu bulunan kişi için güncel işlem, vatandaşlık makamının kendisine gönderdiği yazılı bildirimde sıralanıyor.

Önerge yasalaşırsa sonraki adımlar nasıl işleyecek?

Komisyona gönderilen vatandaşlık önergesi, hükümetten yasa hazırlanmasını isteyen bir parlamento girişimi. İçişleri Komisyonu aşamasından sonra Federal Meclisin nasıl karar vereceği ve hükümetin bir yasa tasarısı sunup sunmayacağı ayrı işlemler. Gelecekte hazırlanabilecek bir kanunun kapsama aldığı izin türleri, geçiş hükümleri ve yürürlük tarihi ancak o metin yayımlandığında kesinleşecek. 13 Kasım tarihli Meclis kaydı, önergenin komisyon gündemine sevk edildiğini belirtiyor.

Kaynaklar

  • Deutscher Bundestag — 21/9077 sayılı AfD önergesi, 10 Kasım 2026.
  • Deutscher Bundestag — Flüchtlingsstatus als Schutz auf Zeit, 13 Kasım 2026.
  • Migrando / Anna Faustmann — Keine Einbürgerung für Geflüchtete? Was steckt hinter dem Antrag der AfD?, 12 Kasım 2026.
  • Alman Vatandaşlık Kanunu — StAG §10, güncel resmî metin.
  • ECRE / AIDA — Germany: Naturalisation, 19 Haziran 2026.
  • Berlin Welcome Centre — Einbürgerung, geçerli ikamet ve statü koşulları.
  • Polyfact — Bundestag 109. birleşim, TOP 4, 13 Kasım 2026.

Bu haberi yapay zekaya sor

Kritik vize ve seyahat gelişmelerini kaçırmayın

WhatsApp kanalımızda yalnızca önemli uyarıları, Telegram kanalımızda ise tüm haber akışını paylaşıyoruz.

Bu içerikten yararlanabilirsiniz

Kısa alıntılar; içerik değiştirilmeden, “Transit Haber” kaynak olarak belirtilerek ve bu habere aktif bağlantı verilerek kullanılabilir. İçeriğin tamamının izinsiz yeniden yayımlanmasına izin verilmez.

Yorum yapın

Yorumunuz yayımlanmadan önce incelenir. Yorum kaydına e-posta, website, IP adresi veya tarayıcı bilgisi eklenmez. Görünen ad alanında takma ad kullanabilirsiniz; yorumunuza kişisel veya özel nitelikli bilgi yazmayın. KVKK Aydınlatma Metni

Haberi paylaş

Sıradaki haber

Portekiz vatandaşlığı için yeni karar: 10 yıl şartının uygulama düzenlemesi onaylandı

Haber otomatik yüklenemezse normal bağlantısından okuyabilirsiniz.