Yeni Zelanda 36 işyerini denetledi: Göçmen çalışanların ücretleri incelendi
Yeni Zelanda işyeri denetimi kapsamında Gisborne’da 36 işletmenin asgari ücret, sözleşme, izin ve ücret kesintisi kayıtları incelendi. MBIE, inceleme sonuçlarını henüz açıklamadı.

Yeni Zelanda işyeri denetimi kapsamında Gisborne bölgesindeki 36 işletme, 9–15 Kasım 2026 haftasında çalışma ve göçmenlik mevzuatı açısından kontrol edildi. İş, İnovasyon ve İstihdam Bakanlığı (MBIE), Operation Teacake adı verilen denetimi 17 Kasım’da duyurdu.
Konaklama ve yeme-içme işletmeleri, perakende mağazaları ve bahçecilik sektöründeki işyerlerinde iş sözleşmeleri, asgari ücret ödemeleri, izin hakları ve maaş kesintileri incelendi. İşçi hakları denetçilerine göçmenlik uyum ve soruşturma ekipleri de eşlik etti.
Yeni Zelanda işyeri denetimi neden Gisborne’da yapıldı?
MBIE’nin 17 Kasım tarihli resmî açıklamasına göre Gisborne, kuruma ulaşan şikâyetler, saha istihbaratı ve diğer kamu kuruluşlarından gelen bilgiler dikkate alınarak seçildi. Çalışma müfettişleri, ziyaret edilen işletmelerin yasal asgari istihdam koşullarını yerine getirip getirmediğini incelemek üzere belgeleri kontrol etti. Bakanlık, toplanan bilgileri denetim planlamasında kullanacağını belirtti.
Operation Teacake, Çalışma Müfettişliği (Labour Inspectorate) tarafından yürütüldü. Göçmenlik denetim ve soruşturma ekipleriyle tahsilat biriminden görevliler operasyona destek verdi. Göçmenlik Soruşturmaları Ulusal Yöneticisi Jason Perry, ekiplerin olası göçmenlik suistimallerini değerlendirmek üzere işyerlerine gittiğini ve müfettişlere teknik destek sağladığını anlattı. Çalışma Müfettişliğinin orta bölge uyum yöneticisi Margaret Meafua, denetimlerde işverenlerle doğrudan temas kurulduğunu ve bazı işletmelerin yükümlülükleri hakkında uygulamalı bilgi istediğini aktardı. Meafua’ya göre sahada toplanan veriler, gelecekte hangi alanlara daha fazla denetim kaynağı ayrılacağına karar verilmesine yardımcı olacak. İnsan kaynakları alanındaki HRD New Zealand yayını da 17 Kasım tarihli haberinde 36 işyeri ziyaretini ve Bakanlığın devam eden incelemesini doğruladı.
Müfettişler maaş ve iş sözleşmelerinde neleri kontrol etti?
İncelemede çalışanlara yazılı iş sözleşmesi verilmesi ve ücretlerin doğru hesaplanması kontrol edildi. Çalışma sürelerinin kayda geçirilmesi de denetlendi. Müfettişler ücret kesintilerinin dayanağını kontrol etti. Çalışanların yıllık izin kayıtları ayrıca incelendi. Yeni Zelanda işyeri denetimi, bu temel yükümlülüklerin özellikle yabancı işçi çalıştıran sektörlerde nasıl uygulandığına ilişkin bilgi topladı.
Employment New Zealand’ın ücret kurallarına göre 1 Nisan 2026’dan itibaren yetişkin çalışanlar için genel saatlik asgari ücret brüt 23,95 Yeni Zelanda doları. İşverenin çalışılan her saati en az geçerli asgari ücret üzerinden ödemesi gerekiyor; ücretin sezon boyunca ortalamaya vurulması, saatlik eksik ödemenin yerini tutmuyor. Çalışma saatleriyle ödenen tutarlar kayıt altına alınmalı. Kayıtlar, maaş bordrosu veya banka hareketiyle karşılaştırıldığında eksik ödemelerin anlaşılmasını sağlıyor.
İzinler de denetimin bir başka bölümünü oluşturdu. Ülkedeki genel düzenlemeye göre sürekli olarak 12 ay çalışan kişi yılda en az dört hafta ücretli yıllık izin hakkı kazanıyor. İşverenin yıllık izin, hastalık izni ve çalışma saatlerine ilişkin kayıtları doğru tutma yükümlülüğü bulunuyor. Employment New Zealand, ücret ve izin kayıtlarının çalışanın işten ayrılmasından sonra da altı yıl saklanmasını istiyor.
Maaş kesintilerine ayrı kurallar uygulanıyor. Genel olarak kesintinin kanunen gerekli olması veya çalışanın yazılı onayına dayanması gerekiyor. Kurum, ücret kesintilerine ilişkin açıklamasında yazılı onay verilen kesintilerin de hukuka uygun ve makul olmasını şart koşuyor. İşverenin konaklama veya başka gerekçelerle yaptığı kesintilerde de yazılı onay ve hukuka uygunluk koşullarına bakılıyor.
36 işyerindeki denetimin sonucu açıklandı mı?
MBIE, Gisborne’da yapılan kontroller sonucunda elde edilen bilgileri değerlendirmeye devam ettiğini bildirdi. Bakanlığın 17 Kasım duyurusunda hangi işletmenin mevzuata aykırı davrandığına, idari yaptırım uygulanıp uygulanmadığına veya dosyaların soruşturmaya dönüşüp dönüşmediğine ilişkin sayı yayımlanmadı. İşletme adları da açıklanmadı. HRD New Zealand ve 19 Kasım tarihli Asian Insider haberi, sonuçların henüz kamuoyuna sunulmadığını aktardı.
Bakanlığın açıklamasında, ziyaret edilen işletmelerin çoğunun müfettişlerle iş birliği yaptığı ve yükümlülükleri hakkında bilgi almaya istekli olduğu anlatıldı. Saha ziyaretleri sonrası hangi işlemlerin yapılacağı, toplanan belgelere ilişkin MBIE değerlendirmesine bağlı olacak.
Yeni Zelanda’da çalışan Türk vatandaşlarının hangi hakları var?
Ülkede yasal olarak çalışan Türk vatandaşları, diğer çalışanlarla aynı temel iş hukuku haklarından yararlanıyor. Yeni Zelanda işyeri denetimi, bu hakların uygulanmasına ilişkin işveren kayıtlarını da kapsıyor. Çalışanlar kendi saat kayıtlarını ve aldıkları ücretleri sözleşmedeki koşullarla karşılaştırabiliyor. Ücretlerin geciktirilmesi, iş için işverene para ödetilmesi veya çalışana vizesi üzerinden baskı yapılması gibi durumlar Employment New Zealand’a bildirilebiliyor.
İstismar şüphesini bildirmek isteyen çalışanlar, Employment New Zealand’ın göçmen işçi istismarı sayfasındaki başvuru yollarını kullanabiliyor. Kurum, şikâyeti desteklemek için çalışma çizelgelerinin, iş sözleşmesinin, banka ödemelerinin ve işverenle yapılan yazışmaların saklanmasını öneriyor.
İşveren adına düzenlenmiş çalışma vizesi bulunan ve istismara ilişkin bildirimi olumlu ön değerlendirmeden geçen kişiler için Migrant Exploitation Protection Work Visa adlı ayrı bir koruma izni de bulunuyor. Bu izin için başvuru koşulları ve azami altı aylık süre, Göç İdaresinin resmî vize sayfasında açıklanıyor.
Gisborne denetimindeki ücret ve çalışma saati başlıkları, ülkede daha önce mahkeme kararına dönüşen olaylarla da ilgili. Transit Haber’in Christchurch’te motelde çalışan dört işçinin haklarına ilişkin davasında uzun çalışma süreleri ve eksik ücret ödemeleri ele alınmıştı. Ayrı bir göçmen işçinin vize tehdidiyle karşılaşmasına ilişkin karar da işverenin ücret kesintileri ve iş hukuku yükümlülüklerini konu ediniyordu.
Türkiye’den yeni iş teklifi alan kişilerin vize türüne göre ayrıca çalışma koşullarını kontrol etmesi gerekiyor. İşverene bağlı Accredited Employer Work Visa başvurularının mevcut süreleri, çalışma vizesi işlem takvimine ilişkin rehberde bulunuyor. Gisborne’daki 36 işyerinden alınan belgeler ise Yeni Zelanda işyeri denetimi kapsamında MBIE’nin değerlendirmesinde bulunuyor.
Kaynaklar
- Employment New Zealand / MBIE — MBIE operation targets employment and immigration risks in Gisborne, 17 Kasım 2026
- Immigration New Zealand — MBIE operation targets employment and immigration risks in Gisborne, 17 Kasım 2026
- HRD New Zealand — Gisborne workplaces targeted in compliance inspections, Dexter Tilo, 17 Kasım 2026
- Asian Insider — MBIE checked 36 Gisborne workplaces, 19 Kasım 2026
- Employment New Zealand — Minimum wage rates and types, 1 Nisan 2026
- Employment New Zealand — Record-keeping ve migrant exploitation rehberleri
- Immigration New Zealand — Migrant Exploitation Protection Work Visa başvuru koşulları
WhatsApp kanalımızda yalnızca önemli uyarıları, Telegram kanalımızda ise tüm haber akışını paylaşıyoruz.
Kısa alıntılar; içerik değiştirilmeden, “Transit Haber” kaynak olarak belirtilerek ve bu habere aktif bağlantı verilerek kullanılabilir. İçeriğin tamamının izinsiz yeniden yayımlanmasına izin verilmez.
Sıradaki haber
Türklerin Schengen sorunları Ankara’da masada: Çalışma grubu oluşturulduHaber otomatik yüklenemezse normal bağlantısından okuyabilirsiniz.
Haber yükleniyor…