İngiltere yapay zekâ yeteneği yarışında geriliyor: Nitelikli göç yüzde 12 düştü

Londra’daki teknoloji merkezinde çalışan yapay zekâ uzmanları, veri ekranları ve İngiltere’de nitelikli göçü simgeleyen pasaport belgeleri — İngiltere güçlü üniversiteleri ve teknoloji ekosistemine rağmen yüksek yaşam maliyetleri, vize masrafları ve değişken göç politikaları nedeniyle yapay zekâ uzmanlarını rakip ülkelere kaptırıyor.

İngiltere yapay zekâ yeteneği yarışı açısından hâlâ dünyanın en güçlü teknoloji ve araştırma merkezlerinden biri. Ancak yeni veriler, ülkenin yabancı yetenekleri çekme gücünün rakiplerine karşı zayıfladığını gösteriyor. Yapay zekâ uzmanları, araştırmacılar ve yüksek nitelikli göç eden çalışanlar daha az hareket ederken, hareket edenlerin rotasında da dikkat çekici bir değişim yaşanıyor. Türkler dahil birçok milletten yeteneklerin İngiltere’ye olan ilgisinin azalmasının nedenini inceledik.

Yazan: Mehmet Sercan Tezcanoğlu

Yayın tarihi: 20 Haziran 2026 20:00

Güncelleme tarihi: 20 Haziran 2026 20:00

Haberi dinle Sesli okuma hazır

Bu haberde

İngiltere yapay zekâ yeteneği yarışında neden zayıflıyor?
Çalışma vizesi başvurularındaki düşüş de tabloya eşlik ediyor
Türk profesyoneller için ne anlama geliyor?
Yapay zekâ yeteneği neden ülkeler için stratejik hâle geldi?

Boston Consulting Group (BCG) tarafından 16 Haziran’da yayımlanan Top Talent Tracker güncellemesine göre, ülkeler arasında taşınan yüksek nitelikli çalışan sayısı 2024’teki 3,7 milyondan 2025’te 3,3 milyona indi. Yüzde 11,6’lık bu düşüş, yaklaşık 430 bin daha az profesyonelin başka bir ülkede çalışmak üzere yer değiştirdiği anlamına geliyor.

İngiltere yapay zekâ yeteneği yarışında neden zayıflıyor?

BCG verileri, küresel daralmanın uzman gruplarında daha sert olduğunu ortaya koydu. STEM çalışanlarının uluslararası hareketliliği yüzde 13, yapay zekâ uzmanlarının hareketliliği yüzde 12, doktora düzeyindeki araştırmacıların hareketliliği ise yüzde 19 geriledi.

İngiltere; yüksek nitelikli göç için çalışan, yapay zekâ ve araştırma yeteneğinde hâlâ ilk üç hedef ülke arasında. Buna karşın ülkenin payı incelenen bütün gruplarda azaldı. BAE, yüksek nitelikli çalışan ve yapay zekâ uzmanlarında İngiltere’ye yaklaşırken Fransa ile İspanya da bütün yetenek kategorilerinde pay kazandı.

“BAE, yüksek nitelikli çalışan ve yapay zekâ yeteneğinde İngiltere’ye hızla yaklaşıyor.” — BCG Top Talent Tracker, Q2 2026

Çalışma vizesi başvurularındaki düşüş de tabloya eşlik ediyor

Yetenek hareketliliğindeki gerileme, İngiltere’nin çalışma vizesi verilerinde görülen daralmayla aynı döneme denk geldi. İngiltere İçişleri Bakanlığı, Nisan 2026’da sona eren bir yıllık dönemde ana başvuru sahiplerinden 33 bin 100 Skilled Worker başvurusu alındığını ve sayının önceki yıla göre yüzde 40 düştüğünü açıkladı.

Oxford Üniversitesi Migration Observatory ise 2025’te yaklaşık 46 bin Skilled Worker vizesi verildiğini, bunun bir yılda yüzde 46 ve iki yılda yüzde 78 düşüş anlamına geldiğini belirtti. Kurumun verilerine göre 2026’nın ilk çeyreğindeki 7 bin 500 vize de geçen yılın aynı döneminin yüzde 42 altında kaldı.

Türk profesyoneller için ne anlama geliyor?

Rakamlar, İngiltere’nin kapılarını tamamen kapattığını göstermiyor. Ülke hâlâ teknoloji, araştırma ve yapay zekâ alanlarında güçlü bir iş piyasasına sahip. Buna karşılık sponsor bulma, meslek uygunluğu ve maaş eşiği gibi başlıkların daha erken kontrol edilmesi gerekiyor.

İş teklifinin lisanslı bir sponsor tarafından verilmesi kontrol edilmeli.
Pozisyonun güncel uygun meslek kodu ve maaş şartı doğrulanmalı.
Başvuru maliyeti kadar taşınma, konut ve aile giderleri de hesaplanmalı.
İngiltere dışındaki alternatif teknoloji merkezleri de karşılaştırılmalı.

BCG’nin araştırması bir vize istatistiği değil; profesyonellerin fiilî uluslararası hareketini izliyor. Bu nedenle sonuç, tek başına İngiltere vizesinin zorlaştığını kanıtlamıyor. Ancak çalışma vizesi başvurularındaki sert düşüşle birlikte okunduğunda, ülkenin yetenek rekabetinde daha kırılgan bir döneme girdiğine işaret ediyor.

Yapay zekâ yeteneği neden ülkeler için stratejik hâle geldi?

Yapay zekâ yeteneği yalnızca yazılım geliştiricileri ifade etmiyor. Makine öğrenmesi mühendisleri, veri bilimciler, araştırmacılar, ürün yöneticileri, siber güvenlik uzmanları, çip tasarımcıları ve yapay zekâyı sağlık, finans veya savunma gibi sektörlere uygulayan profesyoneller de bu grubun içinde değerlendiriliyor.

Ülkeler bu yapay zeka yeteneği kabul edilen çalışanları çekmek istiyor çünkü yapay zekâ yatırımlarının ekonomik değere dönüşmesi yalnızca veri merkezi ve sermayeyle mümkün değil. Yeni ürün geliştirecek, şirket kuracak, patent üretecek ve yerel çalışanları eğitecek nitelikli insan kaynağı gerekiyor. Bu nedenle hızlı vize, vergi avantajı, araştırma fonu ve aile üyelerine çalışma hakkı gibi araçlar küresel rekabetin parçası hâline geldi.

İngiltere güçlü üniversitelere, Londra merkezli teknoloji ekosistemine ve önemli yatırım fonlarına sahip olmasına rağmen yüksek yaşam maliyeti, vize ücretleri, sağlık harcı ve göç kurallarındaki sık değişiklikler nedeniyle bazı adaylar için cazibesini kaybediyor. BAE, Fransa, İspanya ve Kanada gibi rakipler daha öngörülebilir veya hızlı süreçler sunduğunda uzmanlar rotalarını değiştirebiliyor. Nitelikli göçteki kayıp, yalnızca açık pozisyonların dolmaması değil; gelecekteki girişimlerin, yatırımların ve vergi gelirlerinin başka ülkelere gitmesi anlamına geliyor. Bu yüzden yetenek rekabeti artık göç politikasının yanında doğrudan sanayi, eğitim ve ulusal güvenlik politikası olarak görülüyor.