Yunan basını: Atina, İsrail anlaşmasının ardından Ege için yeni adım hazırlığında

Yunanistan’da yayımlanan Proto Thema gazetesi, 21 Eylül tarihli yazısında Atina’nın İsrail ile imzaladığı savunma anlaşmasının ardından Ege’de yeni bir adım için hazırlık yaptığını yazdı. Gazeteye göre hazırlık, Yunanistan, Kıbrıs ve İsrail’i deniz altından birbirine bağlaması planlanan Great Sea Interconnector hattının döşenmesine ilişkin yeni bir NAVTEX ilanı üzerinde yoğunlaşıyor. Gazete, adaların savunulmasına ilişkin tezler ile deniz altı kablo projesini aynı haber içinde verdi.

Proto Thema, bu hazırlığı enerji ve güvenlik başlıklarıyla birlikte sundu. Türkiye ile Yunanistan arasında adaların askerî statüsü ve deniz yetki alanlarına ilişkin tartışmalar da aynı çerçevede anıldı. Eylül ayı boyunca Yunan basınında yazılan Meis, İsrail savunma işbirliği ve Great Sea Interconnector başlıklı gelişmeler, bu kez yeni NAVTEX hazırlığıyla bağlantılandırıldı.

Achilles Shield anlaşması Tel Aviv’de imzalandı

Yunanistan Savunma Bakanlığının 31 Ağustos tarihli resmî duyurusuna göre, “Achilles Shield” adı verilen anlaşma Tel Aviv’de imzalandı. Açıklamada programın hava savunma, balistik füze savunması ve drone karşı tedbir kapasitesini kapsadığı; komuta ve kontrol yapısının ise tek ve bütünleşik bir sistem halinde kurulacağı duyuruldu. Yunan makamları, imzayla birlikte programın uygulanmasının derhal başlayacağını bildirdi. Açıklamada, Yunan tarafı adına anlaşmaya Savunma Teçhizat ve Yatırımlar Genel Müdürü Tümgeneral İoannis Bouras’ın imza attığı kaydedildi.

Aynı resmî açıklamaya göre programın toplam bütçesi 3 milyar 35 milyon avro olarak açıklandı. Yunan Savunma Bakanlığı, projeye 19 Yunan şirketinin katıldığını ve yerli savunma ile teknoloji ekosisteminin payının 750 milyon avroyu aştığını duyurdu. Bakanlık, Yunanistan’da üretim altyapısı kurulmasının ve bunun ihracat imkânı doğurmasının planlandığını da bildirdi. Böylece Atina, İsrail ile yaptığı savunma anlaşmasını yalnız tedarik başlığıyla değil, ülke içindeki savunma sanayisi katılımıyla birlikte duyurdu.

Reuters’ın 31 Ağustos tarihli haberinde, anlaşmanın İsrail’in Yunanistan ile imzaladığı 3,5 milyar dolarlık bir hava savunma paketi olduğu aktarıldı. Reuters, sistemin David’s Sling, SPYDER ve BARAK MX unsurlarını, çok amaçlı radarları ve ulusal komuta-kontrol yapısını içereceğini yazdı. Reuters ayrıca, stratejik alanların drone saldırılarına karşı korunması için Drone Dome sistemlerini kapsayan 26 milyon avroluk ek bir sözleşmeden söz etti. Aynı kaynak, anlaşmayı Atina’nın 2036’ya kadar uzanan daha geniş askerî modernizasyon programının parçası olarak verdi.

Great Sea Interconnector hattında hazırlık hangi aşamada?

Great Sea Interconnector’un resmî internet sitesi, projeyi Yunanistan, Kıbrıs ve daha sonra İsrail arasında iki yönlü deniz altı elektrik bağlantısı olarak tanımlıyor. Sayfa, iletim kapasitesini 1.000 megavat, toplam uzunluğu 1.208 kilometre, azami derinliği 3.000 metre ve tahmini bütçeyi 1,9 milyar avro olarak veriyor. Aynı sayfada Kıbrıs ile Girit arasındaki 898 kilometrelik bölümün yapım aşamasında olduğu, projenin Avrupa Birliği’nin Connecting Europe Facility programından 657 milyon avro destek aldığı ve kablo işlerinin Nexans’a verildiği bilgisi bulunuyor.

Proto Thema’nın 21 Eylül tarihli yazısı, Atina’nın yeni NAVTEX hazırlığını bu hat için planlanan kablo döşeme süreciyle ilişkilendirdi. Gazete, söz konusu hattın Yunanistan, Kıbrıs ve İsrail’i birbirine bağlayan enerji projesi olduğunu vurguladı. Deniz altı kablo başlığı daha önce de Miçotakis’in Meis ziyareti, Ege ve Doğu Akdeniz’deki deniz yetki alanları tartışmaları ile birlikte gündeme gelmişti. 21 Eylül tarihli yazıda aynı başlık, İsrail ile yapılan savunma anlaşması ve Atina’nın yeni deniz duyurusu hazırlığıyla birlikte işlendi.

Yunanistan ile İsrail arasındaki savunma işbirliği hangi başlıklarda büyüyor?

Yunan makamlarının 31 Ağustos’taki resmî duyurusu ile Reuters’ın aynı tarihli haberi birlikte okunduğunda, Tel Aviv’de imzalanan programın yalnız tek bir sistem satışından ibaret olmadığı anlaşılıyor. Açıklanan yapı, hava savunma unsurlarını, balistik tehditlere karşı katmanları, drone karşı önlemleri ve bunları tek merkezde birleştirecek komuta-kontrol mimarisini içeriyor. Yunan Savunma Bakanlığı, bunun “Agenda 2030” reform programının merkezî bölümlerinden biri olduğunu duyururken; Reuters, Atina’nın programı daha geniş modernizasyon hedefleriyle ilişkilendirdiğini bildirdi.

Atina’nın İsrail ile yürüttüğü savunma işbirliği, Ege ve Doğu Akdeniz’de güvenlik gündeminin ağırlaştığı dönemde genişledi. Yunan basını bu süreci, adaların savunulması ve Türkiye ile süren başlıklarla birlikte verdi. Eylülde yayımlanan Sakis Mumtzis’in değerlendirmesine ilişkin haber, Yunan kamuoyundaki tartışmanın diplomasi ve güvenlik ekseninde sürdüğünü gösterdi. 21 Eylül tarihli yazı ise savunma anlaşması ile deniz altı kablo projesini aynı başlık altında topladı.

21 Eylül itibarıyla tablo nasıl şekillendi?

21 Eylül itibarıyla açık kaynaklarda üç başlık bir arada duruyor. Birincisi, Yunanistan Savunma Bakanlığının duyurduğu, 31 Ağustos’ta Tel Aviv’de imzalanan Achilles Shield anlaşması. İkincisi, Great Sea Interconnector projesinin resmî sayfasında yer alan Yunanistan-Kıbrıs bölümündeki yapım süreci ve hattın daha sonra İsrail’e uzanacak olması. Üçüncüsü ise Proto Thema’nın 21 Eylül tarihli yazısı; Atina’nın Ege’deki yeni adımını savunma ve enerji başlıklarıyla birlikte duyuruyor.

Atina’nın hazırlık başlığını Ege, deniz altı kablo ve savunma işbirliği dosyalarıyla aynı anda gündeme taşıması, 21 Eylül’de Yunan basınında günün dış politika başlıklarından biri oldu. İsrail ile imzalanan savunma anlaşmasının teknik ayrıntıları, Great Sea Interconnector’un resmî proje bilgileri ve yeni NAVTEX hazırlığına ilişkin gazete yazısı, aynı gün bu dosyanın başlıca unsurlarını oluşturdu.

Bu haberler de ilginizi çekebilir

Yunan medyası Meis, İsrail silahları ve Ege kablosuna takıldı kaldı

Türkiye 100 gemiyle Ege’de Denizkurdu tatbikatına başladı, Yunan basını manşete taşıdı