İsviçre çalışma izni olan Türkler yurt dışında kaç gün kalabilir?
İsviçre’de L tipi çalışma ve oturum izni bulunan Türkler ülke dışında üç ayı, B veya C izni bulunanlar ise altı ayı aşarsa oturumlarını kaybedebilir. İsviçre çalışma izni için Türklerin yurt dışında kalış süresi Schengen’den çıkışa değil, İsviçre’den ayrılışa göre hesaplanıyor.
- Schengen’in 90/180 kuralının İsviçre oturumuna etkisi başka
- L izni olanlar için sınır üç ay
- B izni olanlar İsviçre dışında altı ayı aşmamalı
- Kısa süreli dönüşle süre sıfırlanır mı
- Kesin ayrılış bildirimi yapılırsa üç veya altı ay beklenmiyor
- C izni dört yıla kadar korunabilir
- B izninde 4 yıllık koruma genel bir hak değil
- İş sözleşmesinin devam etmesi tek başına yeterli değil
- İşten ayrılan kişinin izni aynı gün sona erer mi
- Türkiye’de 5 ay kalmak mümkün mü
- Süre Schengen’den değil İsviçre’den çıkışla başlıyor
- Dönüşte hangi belgeler taşınmalı
- İzin türüne göre temel süreler
İsviçre’de çalışma ve oturum izni bulunan Türk vatandaşlarının Türkiye’de veya başka bir ülkede ne kadar kalabileceği, Schengen’in 90/180 gün hesabıyla belirlenmiyor. Burada esas alınan, kişinin elindeki İsviçre izninin türü ve İsviçre dışında geçirdiği kesintisiz süre. İsviçre Yabancılar ve Entegrasyon Yasası’nın 61’inci maddesi, kısa süreli L izinlerinin üç ay; B ve C izinlerinin ise altı ay sonra sona erebileceğini düzenliyor.
Kişi Fransa, Almanya veya İtalya’da bulunsa bile İsviçre dışında sayılıyor. Türkiye’de geçirilen süre de aynı şekilde İsviçre dışı kalış süresine dahil ediliyor.
Schengen’in 90/180 kuralının İsviçre oturumuna etkisi başka
90/180 kuralı, Schengen bölgesinde kısa süreli ziyaretçi olarak bulunan kişilerin kalışını düzenliyor. Geçerli bir İsviçre oturum kartı bulunan kişi, İsviçre’de bu oturum hakkına dayanarak yaşıyor. İsviçre’de geçirdiği günler kısa süreli ziyaret hesabına eklenmiyor.
Buna karşılık, İsviçre oturum kartıyla diğer Schengen ülkelerine yapılan kısa ziyaretler kural olarak 180 gün içinde 90 günle sınırlı. İsviçre’de oturum sahibi olmak, Fransa veya Almanya’da süresiz kalma hakkı vermiyor.
İsviçre Göç Sekreterliği, Türk vatandaşlarını AB/EFTA dışındaki üçüncü ülke vatandaşları arasında değerlendiriyor. L, B ve C kartları farklı oturum statülerini gösteriyor; her birinin yurt dışında kalış bakımından sonucu aynı değil.
L izni olanlar için sınır üç ay
L izni, belirli süreli iş veya ikamet amacıyla verilen kısa süreli oturum izni. Kişi İsviçre’den ayrılış bildirimi yapmadan ülke dışında kalırsa L izni üç ayın sonunda sona erebiliyor.
Kartın üzerinde daha ileri bir son kullanma tarihi bulunması bu süreyi uzatmıyor. Örneğin kartı sekiz ay daha geçerli görünen bir kişi, İsviçre dışında kesintisiz dört ay kalırsa kartın basılı süresi devam etse bile oturum hakkını kaybetme riskiyle karşılaşabilir.
L izni çoğu zaman belirli bir iş sözleşmesine bağlı. İşin sona ermesi, işverenle ilişkinin kesilmesi veya iznin veriliş amacının ortadan kalkması ayrıca değerlendirilir. Bu nedenle yalnız kart tarihine bakmak yeterli değil.
B izni olanlar İsviçre dışında altı ayı aşmamalı
B tipi oturum izninde genel sınır altı ay. Ayrılış bildirimi yapılmadan İsviçre dışında kesintisiz altı aydan fazla kalınırsa oturum izni sona erebilir.
Cenevre kantonunun güncel açıklaması, B veya C izni bulunanların altı aydan uzun; L izni bulunanların ise üç aydan uzun ayrılıklarda çıkış bildirimi yapmasını istiyor. Kesin ayrılış bildirimi yapılması halinde L, B ve C izinlerinden doğan hakların ayrılıştan sonraki gün sona ereceğini belirtiyor.
B izni sahibi bir kişinin 5 ay Türkiye’de kalması federal yasadaki 6 aylık sınırın altında. Ancak kartın dönüş tarihinde geçerli olması, iş ilişkisinin sürmesi ve kişinin İsviçre’deki ikametini fiilen koruması gerekiyor.
Kısa süreli dönüşle süre sıfırlanır mı
Kanundaki süre İsviçre dışında geçirilen kesintisiz zaman üzerinden hesaplanıyor. Buna rağmen yalnız birkaç günlüğüne ülkeye girip tekrar aylarca ayrılmanın her durumda yeni bir süre başlatacağı düşünülmemeli.
Göç makamları kişinin gerçek yaşam merkezine de bakabilir. İsviçre’deki evin kapatılması, belediye kaydının silinmesi, sağlık sigortasının iptal edilmesi, işin sona ermesi veya hayatın başka bir ülkeye taşınması oturumun fiilen terk edildiği yönünde değerlendirmeye yol açabilir.
Uzun bir ayrılık planlayan kişinin, bağlı bulunduğu kanton göç makamından yola çıkmadan önce yazılı görüş alması en güvenli yol. Sınırda yapılmış kısa bir giriş, oturumun her koşulda korunacağına dair güvence sayılmıyor.
Kesin ayrılış bildirimi yapılırsa üç veya altı ay beklenmiyor
L, B veya C izni sahibi kişi İsviçre’den kesin olarak ayrıldığını belediyeye ya da kanton makamına bildirirse kartın üzerindeki geçerlilik tarihi önemini kaybedebilir. Oturum hakkı ayrılış bildirimiyle sona erer.
Kartın kişinin elinde kalması, sistemde geçerli olduğu anlamına gelmez. Hava yolu şirketi, sınır polisi veya göç makamı kartın idari kayıtlarda sona erdiğini görebilir.
C izni dört yıla kadar korunabilir
C yerleşim izni daha güçlü bir statü olsa da sınırsız değil. Ayrılış bildirimi yapılmadan İsviçre dışında altı aydan fazla kalınırsa C izni de sona erebilir.
Bununla birlikte C izni sahipleri, izinlerinin yurt dışında en fazla dört yıl korunması için kanton makamına başvurabiliyor. Cenevre’nin C izni için ayrılık izni sayfası, başvurunun tercihen ayrılıştan 30 gün önce, en geç ayrılışı izleyen altı ay içinde yapılmasını istiyor. Verilen toplam koruma süresi dört yılı geçemiyor.
Bu koruma otomatik değil. Başvuru yapılması ve kanton makamının kabul kararı vermesi gerekiyor. İzin dört yıldan daha kısa bir süre için de verilebilir.
B izninde 4 yıllık koruma genel bir hak değil
C iznindeki dört yıllık koruma imkânı bütün B izni sahiplerine uygulanmıyor. B kartıyla uzun süre yurt dışında yaşayan bir kişinin aynı kartla yeniden İsviçre’ye dönme konusunda otomatik hakkı bulunmuyor.
Bazı kantonlar işveren görevlendirmesi veya mesleki eğitim gibi özel durumlarda dönüş güvencesi verebiliyor. Cenevre’deki B izni dönüş düzenlemesi, AB/EFTA dışı ülke vatandaşlarının işverenleri adına geçici olarak yurt dışına gönderilmeleri veya mesleki gelişim amacıyla ayrılmaları halinde başvuru yapmasına imkân tanıyor.
Bu işlem için işverenin ayrılığın nedenini açıklaması ve çalışanın dönüşte yeniden istihdam edileceğini garanti etmesi gerekiyor. Başvuru ayrılmadan önce yapılmalı. Düzenleme, kişisel nedenlerle uzun süre Türkiye’de kalmak isteyen bütün B izni sahiplerini kapsamıyor.
İş sözleşmesinin devam etmesi tek başına yeterli değil
İsviçre’deki iş sözleşmesinin sürmesi önemli; ancak üç veya altı aylık yasal süreyi ortadan kaldırmıyor. İşverenin Türkiye’den uzaktan çalışmaya izin vermesi, göç makamının uzun süreli yurt dışı ikametini de kabul ettiği anlamına gelmez.
Aylarca Türkiye’den çalışan bir kişi için oturumun yanı sıra vergi, sosyal güvenlik, iş hukuku ve sağlık sigortası sonuçları da doğabilir. Bu konular işverenle ve gerektiğinde uzmanla ayrılmadan önce değerlendirilmelidir.
İşten ayrılan kişinin izni aynı gün sona erer mi
İşten ayrılma halinde bütün izinler aynı gün otomatik olarak sona ermiyor. Sonuç; izin türüne, karar üzerindeki şartlara, işten ayrılma nedenine ve kanton makamının değerlendirmesine bağlı.
Bununla birlikte, işe bağlı L izinlerinde ve şartlı B izinlerinde iş ilişkisinin sona ermesi makamlara bildirilmek zorunda olabilir. Cenevre kantonu, L ve işe bağlı belirli B izinlerinde çalışma ilişkisinin bitişinin 14 gün içinde bildirilmesini istiyor.
Türk vatandaşları üçüncü ülke vatandaşı sayıldıkları için yeni işverene geçişte tekrar izin veya kanton onayı gerekebilir. Kişinin İsviçre dışında bulunması ve eski işinin sona ermesi, dönüş veya yenileme işlemini daha da zorlaştırabilir.
Türkiye’de 5 ay kalmak mümkün mü
Geçerli B veya C izni bulunan, kesin ayrılış bildirimi yapmayan ve İsviçre’deki ikametini gerçekten sürdüren biri için beş aylık Türkiye kalışı altı aylık federal sınırın altında.
- Oturum kartı dönüş tarihinde geçerli olmalı.
- İş sözleşmesinin ve izin dayanağının devam edip etmediği kontrol edilmeli.
- İsviçre’deki adres kaydı korunmalı.
- Sağlık sigortası ve sosyal güvenlik durumuna bakılmalı.
- Kantonun ayrıca bildirim istemediğinden emin olunmalı.
- Türkiye’den çalışılacaksa vergi ve işveren yükümlülükleri değerlendirilmelidir.
L izni bulunan biri için beş aylık kesintisiz Türkiye kalışı ise üç aylık sınırı aşar. Bu durumda kartın üzerindeki son kullanma tarihi devam etse bile izin kaybı riski bulunur.
Süre Schengen’den değil İsviçre’den çıkışla başlıyor
Kişi İsviçre’den Fransa’ya, Almanya’ya veya İtalya’ya geçtiğinde Schengen bölgesinden çıkmış olmaz; fakat İsviçre açısından ülke dışındadır. L iznindeki üç aylık, B ve C izinlerindeki altı aylık süre İsviçre’den ayrılışa göre bakılır..
Bu ayrım özellikle sınır bölgelerinde çalışanlar veya uzun süre başka bir Schengen ülkesinde kalanlar için önemli. “Schengen’den çıkmadım, izin sürem başlamadı” düşüncesi doğru değil.
Dönüşte hangi belgeler taşınmalı
Türk vatandaşlarının İsviçre’ye dönerken geçerli pasaportlarını ve geçerli oturum kartlarını birlikte göstermeleri gerekiyor. Kart yurt dışındayken sona erdiyse, kaybolduysa veya idari olarak iptal edildiyse yalnız kartın fotoğrafı ya da eski bir kopyası yeterli olmayabilir.
Uzun süre dışarıda kalanların iş sözleşmesini, İsviçre’deki adres kaydını ve kantondan alınmış yazılı izin veya teyidi yanında bulundurması yararlı olabilir. C izni koruma kararı veya B izni dönüş güvencesi alınmışsa, bu belge dönüşte gösterilmelidir.
İzin türüne göre temel süreler
- L kısa süreli oturum izni: İsviçre dışında en fazla 3 ay
- B oturum izni: İsviçre dışında en fazla 6 ay
- C yerleşim izni: İsviçre dışında en fazla 6 ay
- Koruma kararı alınmış C izni: Makamın kararına göre en fazla 4 yıl
Bu süreler kartın üzerinde yazan geçerlilik tarihinden bağımsız olarak işleyebilir. Kart daha erken sona eriyorsa, kart üzerindeki tarih geçerlidir. Kesin ayrılış bildirimi yapılmışsa üç veya altı aylık süre beklenmeden oturum sona erebilir.
İsviçre ve Schengen kurallarıyla ilgili diğer içerikler için Transit Haber’in Schengen 90/180 gün hesaplayıcısına, Oturum İzni sayfasına ve Vize Haberleri bölümüne bakılabilir.
Kaynaklar
Swiss Confederation – Fedlex – Federal Act on Foreign Nationals and Integration, Article 61
State Secretariat for Migration – Residence permits for non-EU/EFTA nationals
Canton of Geneva – Announcing departure
Canton of Geneva – Leave of absence for C permit holders
Canton of Geneva – Return authorization for B permit holders
Canton of Geneva – Reporting the end of employment linked to a permit
WhatsApp kanalımızda yalnızca önemli uyarıları, Telegram kanalımızda ise tüm haber akışını paylaşıyoruz.
Geçmiş giriş ve çıkış tarihlerinizi girerek 90/180 gün kuralına göre kalan seyahat hakkınızı hesaplayın.
Kısa alıntılar; içerik değiştirilmeden, “Transit Haber” kaynak olarak belirtilerek ve bu habere aktif bağlantı verilerek kullanılabilir. İçeriğin tamamının izinsiz yeniden yayımlanmasına izin verilmez.