Londra 50 bin genç için kota istiyor: İngiltere–AB anlaşması Kasım’a yetişmeyebilir

İngiltere ile Avrupa Birliği arasında görüşülen gençlik mobilite vizesi için yıllık kontenjan anlaşmazlığı 20 Kasım 2026’da Brüksel’de yapılacak zirve öncesinde sürüyor. The Guardian’ın 23 Ekim’de diplomatik kaynaklara dayandırdığı habere göre Londra, AB vatandaşlarına yılda yaklaşık 50 bin kişilik katılım sınırı isterken bazı üye ülkeler 100 binden 500 bine uzanan daha yüksek rakamları savunuyor. Görüşmelerin ertelenmesi de diplomatların değerlendirdiği seçeneklerden biri.

Gençlik programı, Brexit sonrasında İngiliz ve AB vatandaşı gençlerin karşılıklı olarak belirli süre çalışmasına, eğitim almasına ve seyahat etmesine yönelik hazırlanıyor. İngiltere hükümeti ile Avrupa Komisyonunun 19 Mayıs 2025 ortak anlayış belgesi özel bir vize yolu, sınırlı kalış ve katılımcı sayısının iki tarafça kabul edilmesi ilkelerini ortaya koymuştu. Bunların nasıl uygulanacağına ilişkin ayrıntılar bir yılı aşkın süredir görüşülüyor.

Londra 50 bin kişilik kota istiyor, üye ülkeler bölündü

Londra yönetimi daha önce de katılımcı sayısına üst sınır konulmasını savunuyordu. 24 Mart 2026 tarihli İngiliz Parlamentosu yanıtında hükümet, programın vizeye tabi, süreli ve kontenjanlı olacağını açıklamış; sayı ve diğer şartları müzakereye bırakmıştı. Financial Times’ın ekim başındaki haberinde İngiltere’nin başlangıçta yıllık 50 bin kişilik teklif yaptığı, AB tarafının ise 150 bin kişiyi tartıştığı aktarılmıştı.

17 Ekim’de The Independent tarafından yayımlanan araştırma Londra’nın 50 binin altında bir sınır istediğini, AB tarafının daha geniş katılım üzerinde durduğunu bildirdi. Guardian’ın 23 Ekim haberindeki 100 bin–500 bin aralığı, farklı AB ülkelerinin diplomatik kaynaklarca anlatılan taleplerine ilişkin. Tek bir ortak AB kontenjanı henüz belirlenmiş değil; hükümetlerin vereceği izin sayısı ilerideki anlaşmada netleşecek. Kontenjanın üye ülkelere ayrı ayrı dağıtılması da görüşülen modeller arasında. Guardian’a konuşan kaynaklar, ülke başına sınır önerisinin masada bulunduğunu; bunun hangi hesaplama yöntemiyle uygulanacağının belirlenmediğini aktardı. Öneri özellikle çalışan gençlerin hangi ülkelerden geleceği ve toplam katılımın nasıl yönetileceğiyle ilgili tartışmaların parçası.

20 Kasım zirvesinde hangi anlaşma ertelenebilir?

Diplomatik kaynaklar, gençlik hareketliliği için öngörülen anlaşma takviminin yaklaşık altı ay ileri alınabileceğini söyledi. 23 Ekim tarihli Guardian haberinde bu ihtimal, 20 Kasım’daki İngiltere–AB liderler toplantısında gıda ticareti ve emisyon ticareti gibi diğer dosyalarda ilerleme sağlanmasıyla ilişkilendiriliyor. İki tarafın gençlik programını erteleme konusunda aldığı kesin bir ortak karar ise açıklanmadı.

Ayrı bir müzakere önerisi üniversite öğrenim ücretleri hakkında. The Guardian’ın 23 Ekim’de diplomatlara dayanarak aktardığına göre Avrupa Komisyonu, AB öğrencilerinin İngiltere üniversitelerinde hangi tarifeyi ödeyeceğine ilişkin anlaşmazlığın zirve sonrasına bırakılmasını teklif etti. Bu öneride öğrenci ücretleri için Mayıs 2027’ye kadar ek müzakere süresi bulunuyor.

Fransa’nın da aralarında bulunduğu bazı AB ülkeleri, gençlik programı ve öğrenim ücretleri dahil dosyaların birlikte sonuçlandırılmasından yana. Guardian’ın görüştüğü diplomatlar, diğer ülkelerin ise üniversite ücretlerini ayırarak zirvede daha fazla başlıkta uzlaşılmasını uygun bulduğunu aktarıyor. Bunun için AB içinde de ortak tutum oluşturulması gerekiyor.

Öğrenim ücreti ve sağlık ek ücreti anlaşmazlığı

Üniversite harçlarında İngiltere, AB vatandaşlarının uluslararası öğrenci tarifesiyle eğitim almasını istiyor. Bazı AB ülkeleri ise Britanyalı öğrencilerin Avrupa’da sahip olabileceği karşılıklılığa bağlı olarak AB öğrencilerine yerli öğrenci ücretlerinin uygulanmasını talep ediyor. Guardian’ın 23 Ekim araştırmasına göre İngiltere’de bazı üniversitelerin AB öğrencilerinden aldığı ücretler çok yüksek ve üniversiteler gelir kaybı konusunda hükümete baskı yapıyor.

Sağlık hizmetlerine katkı için alınan yıllık NHS ek ücreti de pazarlık konusu. Guardian, İngiltere tarafının gençlik programı katılımcılarından 1.035 sterlin düzeyinde ödeme istediğini ve yüzde 25 indirim seçeneğinin konuşulduğunu bildirdi.

GOV.UK sitesinde yayımlanan resmî sağlık ek ücreti tarifesi genel yetişkin başvurularında yıllık 1.035 sterlin, öğrenci ve mevcut Youth Mobility Scheme başvurularında ise 776 sterlin olarak belirtiyor. Yeni karşılıklı programın kesin tarife ve ödeme koşulları ayrıca kararlaştırılacak.

Programın kalış süresi de anlaşmanın hukuki yapısı açısından önemli. 2025 ortak metni gençlerin istihdam, öğrenim ve seyahat gibi faaliyetlerde belirli bir süre kalabilmesini esas alıyor. Üç yıllık süre daha önce AB tarafının üzerinde durduğu modellerden biri. Financial Times’ın 2026 ekim başındaki haberinde İngiltere’nin iki yıl, AB’nin üç yıl üzerinde durduğu aktarılıyordu.

İngiltere–AB gençlik mobilite vizesi kimleri kapsayacak?

Üzerinde görüşülen model, Birleşik Krallık vatandaşlarıyla Avrupa Birliği üyesi ülkelerin vatandaşları arasında karşılıklı bir katılım yolu kurmayı amaçlıyor. Türkiye bu müzakereye AB üyesi olarak katılmıyor. İngiltere İçişleri Bakanlığının mevcut Youth Mobility Scheme uygunluk listesinde Türk vatandaşlığı yer almıyor. Türk pasaportuyla yapılan mevcut iş, öğrenim ve ziyaret başvuruları kendi vize türlerinin şartlarına göre yürütülüyor.

İngiltere’de kısa süreli seyahat planlayanlar için ziyaretçi vizesinde izin verilen faaliyetler, iş sözleşmesiyle gitmek isteyenler için çalışma vizesi seçenekleri ve mezuniyet sonrası kalış arayan öğrenciler için Graduate visa uygulaması ayrı başvuru yolları. Bunların başvuru kuralları, görüşülen AB–İngiltere gençlik programından farklı yasal düzenlemelere bağlı.

Hükümet, 4 Ağustos 2026 tarihli Parlamento yanıtında gençlik programına ilişkin görüşmeleri bir sonraki AB–İngiltere zirvesine kadar sonuçlandırmayı hedeflediğini bildirmişti. 23 Ekim’de basına yansıyan kontenjan ve ücret anlaşmazlıkları, 20 Kasım öncesindeki görüşmelerin henüz tamamlanmamış başlıklarını ortaya koyuyor. Katılımcı sayısı, yaş şartları, kalış süresi ve sağlık ücreti uygulaması nihai anlaşma metniyle belirlenecek.

Bu haberler de ilginizi çekebilir

İngiltere Başbakanı serbest dolaşımı yeniden tartışmaya açtı

ABD’nin kasım Green Card sırası ilerledi: EB-2 üç ay, EB-3 bir ay

AB Büyükelçisi Orav: Türk yetkililer 6 vizesiz Avrupa kriteri için talimat aldıklarını söyledi

Merz, Ruslara verilen iş ve ziyaret vizelerini de sınırlamak istiyor