Harvard ve MIT dahil 9 üniversiteye J-1 vizesi soruşturması: Celpler gönderildi

ABD Çalışma Bakanlığı Müfettişlik Ofisi (DOL-OIG), Harvard ve Massachusetts Teknoloji Enstitüsü (MIT) dahil dokuz üniversitenin yabancı araştırmacı istihdamını araştırıyor. J-1 vizesi soruşturması, 8 Ekim 2026’da Beyaz Saray’daki toplantıda duyuruldu; 9 Ekim tarihli resmî açıklamada bütün kurumlara bilgi ve belge sunulmasını isteyen celpler gönderildiği bildirildi. Müfettişlik, J-1 değişim ziyaretçisi programının federal araştırma hibeleriyle bağlantılı istihdamda hangi amaçlarla kullanıldığını inceleyecek.

Soruşturmayı açıklayan Başmüfettiş Anthony P. D’Esposito, denetimin program kurallarına aykırı sınıflandırma ve olası suistimal iddialarını kapsadığını belirtti. Açıklamada üniversitelerin federal kaynaklardan milyarlarca dolar tutarında araştırma desteği aldığı kaydedildi. İnceleme halen sürüyor; kurumların bilgi taleplerine yanıtları ve araştırmacıların istihdam kayıtları soruşturmanın dosyasını oluşturuyor.

J-1 vizesi soruşturması hangi dokuz üniversiteyi kapsıyor?

J-1 vizesi soruşturması için Çalışma Bakanlığının 9 Ekim tarihli duyurusunda sıralanan üniversiteler Harvard University, Massachusetts Institute of Technology (MIT), Yale University, Stanford University, Brown University, California Institute of Technology (Caltech), Arizona State University, University of California, Davis (UC Davis) ve University of Pittsburgh (Pitt). Dokuz kurum da bakanlığın aynı açıklamasında tek tek adlandırıldı.

Inside Higher Ed’in 9 Ekim tarihli haberine göre üniversitelere gönderilen celpler, yabancı araştırmacıların işe alınmasında kullanılan program kayıtlarını konu alıyor. Gazete, 8 Ekim’deki toplantıda ABD Başkan Yardımcısı JD Vance’in iş gücü ücretleri ve J-1 kullanımına ilişkin iddialarını aktardı. Üniversitelerden gelen ilk açıklamalar da aynı haberde yer aldı.

Bakanlığın açıkladığı yüzde 61 ve yüzde 38 neyi ölçüyor?

J-1 vizesi soruşturması için yayımlanan resmî duyuruya göre dokuz üniversitede federal hibelerle desteklenen doktora sonrası çalışan ve araştırmacıların yaklaşık yüzde 61’i yabancı uyruklu. Bakanlık, diğer üniversitelerdeki karşılaştırma oranını yüzde 38 olarak açıkladı. Karşılaştırma, söz konusu personel grubunun iki farklı üniversite kümesindeki yabancı uyruklu payına dayanıyor.

Başkan Yardımcısı Vance, 8 Ekim’deki konuşmasında bazı üniversitelerin J-1 programını ABD’li araştırmacıların ücretlerini aşağı çekmek için kullandığını ileri sürdü. Vance ayrıca J-1 statüsündeki araştırmacılar ile ABD’li çalışanların ücretleri arasında yıllık yaklaşık 20 bin dolarlık fark bulunduğunu iddia etti. Inside Higher Ed, ücret farkı hesabını Vance’in 8 Ekim’deki açıklamasına dayandırdı.

Harvard, MIT, Brown ve Stanford nasıl yanıt verdi?

J-1 vizesi soruşturması kapsamında The Harvard Crimson’ın üniversiteden aldığı açıklamaya göre Harvard sözcüsü Jason A. Newton, kuruma soruşturma celbinin ulaştığını doğruladı ve belgeleri incelediklerini söyledi. Harvard, 2025 yılında J-1 programıyla ilgili başka bir federal belge talebiyle de karşılaşmıştı. Üniversite gazetesi, önceki sürecin ABD Dışişleri Bakanlığı tarafından başlatıldığını aktarıyor.

Inside Higher Ed’e konuşan Brown Üniversitesi sözcüsü de federal makamların yabancı iş gücü programlarına ilişkin kayıtlara erişmek istediğini ve üniversitenin talebe yanıt vereceğini söyledi. Arizona State University, bilim ve teknoloji alanlarındaki istihdam uygulamalarının yürürlükteki ABD mevzuatına uygun olduğunu savundu. Stanford, vize kurallarına uyduğunu ve soruşturmayla iş birliği yapacağını bildirdi. MIT adına konuşan medya ilişkileri yöneticisi Kimberly Allen ise Çalışma Bakanlığının kapsamlı belge talebini incelediklerini belirtti. MIT açıklamasında uluslararası araştırmacıların üniversitedeki bilimsel faaliyetlere katkısına değinildi. Bu açıklamalar, soruşturmaya ilişkin ilk kurumsal yanıtlar olarak 8 ve 9 Ekim’de yayımlandı.

J-1 araştırmacı programının işleyişi nasıl?

ABD Dışişleri Bakanlığının BridgeUSA araştırmacı programı rehberinde J-1 Research Scholar kategorisi, araştırma yapmak, bilimsel çalışmaları gözlemlemek veya araştırma projelerinde danışmanlık yürütmek üzere ülkeye gelen yabancılar için tanımlanıyor. Programın uygulanabildiği kurumlar arasında üniversiteler, araştırma merkezleri, şirket laboratuvarları, müzeler ve kütüphaneler bulunuyor. Araştırmacının görevlendirmesi geçici nitelikte; sponsor kurumun izni ve program koşulları doğrultusunda ders verme faaliyeti de mümkün. Dışişleri Bakanlığı, sponsor kuruluşların katılımcıların akademik ve mesleki yeterliliklerini incelemesini, program boyunca faaliyetlerini izlemesini ve uluslararası değişim hedeflerinin yürütülmesini sağlamasını öngörüyor. J-1 şemsiyesi içinde üniversite öğrencisi, profesör, kısa süreli akademisyen ve araştırmacı gibi birbirinden farklı kategorileri kapsıyor. Çalışma Bakanlığının yeni soruşturmasındaki kayıt talepleri, özellikle üniversitelerin yabancı araştırmacıları hangi program ve istihdam koşullarıyla kabul ettiğine odaklanıyor.

ABD soruşturmasında bundan sonra hangi kurumlar çalışacak?

J-1 vizesi soruşturması sırasında DOL-OIG, 9 Ekim açıklamasında Visa Fraud Strike Team adlı kurumlar arası soruşturma birimini de duyurdu. Birim H-1B ve J-1 programlarındaki olası dolandırıcılık ve usulsüzlük dosyalarına odaklanacak. Çalışmaya Çalışma Bakanlığı, Adalet Bakanlığı, İç Güvenlik Bakanlığı, ABD Vatandaşlık ve Göçmenlik Hizmetleri (USCIS), Homeland Security Investigations ve Dışişleri Bakanlığının Diplomatik Güvenlik Servisinden personel katılacak.

Müfettişlik Ofisi, araştırmacıların yanlış vize sınıfına kaydedilip kaydedilmediği, federal araştırma kaynaklarının kullanımı ve ABD’li çalışanların istihdam koşullarının nasıl etkilendiği gibi başlıkları inceleyeceğini duyurdu. Başmüfettiş D’Esposito, soruşturma sürecinde belge ve mali kayıtların izleneceğini belirtti. Celplere verilen yanıtlar ve federal kurumların sonraki açıklamaları, dosyanın ilerleyen aşamalarına ilişkin bilgi sağlayacak.

ABD’nin diğer vize dosyalarıyla aynı haftaya denk geldi

Üniversitelere yönelik J-1 incelemesi, ABD yönetiminin aynı hafta yabancı çalışanların göçmenlik dosyalarıyla ilgili farklı işlemler duyurduğu sırada başladı. Microsoft ve yedi başka teknoloji şirketinin işveren sponsorluğundaki kalıcı çalışma sertifikası başvurularını konu alan PERM işlemleri kararı, 8 Ekim’de açıklandı. Bu işlem şirketlerin Green Card sponsorluğu dosyalarını kapsıyor.

Yine 8 Ekim’de yabancı üniversite mezunlarının çalışma izni süreciyle ilgili OPT ücreti teklifine ilişkin gelişme gündemdeydi. Dışişleri Bakanlığının J-1 statüsündeki sonlandırma ve uzatma hükümleri üzerine daha önce hazırladığı ayrı kural değişikliği dosyası ise programın düzenleyici çerçevesine odaklanıyor. Çalışma Bakanlığının 9 Ekim duyurusu dokuz üniversitenin araştırmacı istihdamına ilişkin celp ve inceleme aşamasını kayıt altına aldı.

Bu haberler de ilginizi çekebilir

ABD’de yabancı öğrencilerin çalışma iznine 70 bin dolarlık teklif: Parayı üniversite ödeyecek

ABD’de Green Card kavgası mahkemeye taşındı: İki kuralın iptali istendi

Trump döneminde 250 binden fazla ABD vizesi iptal edildi: 2.300 dosyada doğum turizmi

ABD gazeteci vizesinde sosyal medya incelemesi bugün başladı