Yabancı işçi kapısını yeniden açıyorlar: İlk 10 bin kişiden uçak ve göç masrafı alınmayacak
Malezya yabancı işçi alımı, Bangladeş hükümetinin 28 Ağustos açıklamasıyla yeniden başlıyor; ilk 10 bin Bangladeşli işçinin uçak bileti dahil göç masrafları alınmayacak, ancak ayrıntılı gönderim prosedürü henüz tamamlanmadı.
- İlk 10 bin kişi hangi masrafları ödemeyecek?
- Bakanlık neden ödeme yapmayın dedi?
- 338 acente nasıl devreye girecek?
- Sıfır maliyetli 10 bin kişilik programda kimler başvurabilecek?
- Geçmişteki yüksek işe alım ücretleri neden yeniden tartışılıyor?
- Sağlık muayenesi için hangi merkezler yetkili olacak?
- BOESL için 8 Ekim hedefi neden açıklandı?
- Özel işe alım şirketleri hangi yoldan işçi gönderebilecek?
- Malezya tarafında yabancı işçi süreci nasıl işliyor?
- Malezya tarafında 10 bin kişilik anlaşma ayrıca duyuruldu mu?
- Türkiye’den bu 10 bin kişilik programa başvuru yapılabilir mi?
Malezya’nın Bangladeş’ten yabancı işçi alımında 28 Ağustos’ta duyurulan 10 bin kişilik plan, 15 Ekim’de yeni bir aşamaya geçti. Bangladeş Yurt Dışı İstihdam ve Göçmen Refahı Bakanlığı, işe alım sürecinin başladığını ve 338 kuruluşun sisteme dahil edildiğini açıkladı. Bangladeş devlet haber ajansı BSS’nin 15 Ekim tarihli haberinde bu kuruluşların görevleri de ayrıntılandırıldı.
İlk 10.000 Bangladeşli işçinin işe alınması için sıfır göç maliyeti üzerinde prensipte anlaşmaya varıldığı, 28 Ağustos’taki bakanlık açıklamasında duyurulmuştu. Bu grup için uçak biletinin de işçilere yüklenmemesi ve BOESL aracılığıyla özel seferler düzenlenmesi planlanıyor. 15 Ekim duyurusu işe alım prosedürünü başlattı; ilk uçuşun günü ve sıfır maliyetli programın kesin başvuru takvimi henüz açıklanmadı.
Bakanlık 28 Ağustos’ta, başvuru takvimi belirlenmeden aracılara para verilmemesi, pasaport teslim edilmemesi ve yetkisiz sağlık kontrollerine gidilmemesi yönünde uyarıda bulunmuştu. 15 Ekim’de işe alım işlemlerinin başlaması açıklansa da adayların hangi tarihten itibaren başvurabileceği ve ilk grubun ne zaman yola çıkacağı henüz duyurulmadı. Sağlık kontrollerinde hangi merkezlerin kullanılacağına ilişkin çalışmalar da sürüyor.
İlk 10 bin kişi hangi masrafları ödemeyecek?
Bangladeş hükümetinin kullandığı “zero-cost” ifadesi, ilk 10.000 kişi için yalnız işe yerleştirme komisyonunun kaldırılması anlamına gelmiyor. The Business Standard, bakanlık açıklamasına dayanarak uçak bileti ile diğer göç bağlantılı masrafların da işçilerden alınmayacağını bildirdi. İlk sevkiyatın BOESL tarafından özel charter uçuşlarıyla yapılması planlanıyor.
Açıklamada ilk uçuşun tarihi, 10.000 kişinin hangi mesleklerden seçileceği, başvurunun hangi gün açılacağı veya kişilerin hangi işverenlere yerleştirileceği henüz ilan edilmedi. “10 bin kişilik ücretsiz kontenjan açıldı” şeklinde dolaşıma girebilecek ilanlar şu aşamada resmî başvuru çağrısı sayılmıyor.
Bakanlık neden ödeme yapmayın dedi?
Bangladeşli işçilerin Malezya’ya gönderilmesinde geçmişte yüksek aracılık ücretleri ve borçlandırılma şikâyetleri yaşandı. Bakanlığın 28 Ağustos’taki ödeme ve pasaport teslimi uyarısı bu deneyimlere dayanıyordu. 15 Ekim duyurusunda açıklanan 338 kuruluşlu genel işe alım modeli ile özel 10 bin kişilik sıfır maliyet girişimi ayrı süreçler. Diğer işçi alımlarında ödenecek tutarlar henüz açıklanmış değil.
Benzer riskler Malezya’daki yabancı çalışan dosyalarında da görüldü. Transit Haber’in daha önce yayımladığı Malezya’da yüksek maaş ve iş vaadiyle yabancı çalışanların hedef alındığı dosyada, yasal giriş yaptıktan sonra çalışma izni olmadan çalıştırılan kişiler ve sosyal medya üzerinden kurulan işe alım ağları ele alınmıştı. Bir iş teklifinde yalnız bilet veya konaklama sözü bulunması, geçerli çalışma statüsünün kanıtı değil.
338 acente nasıl devreye girecek?
15 Ekim’de yayımlanan bakanlık açıklamasına göre toplam 338 kuruluşun 312’si işe alım acentesi, 25’i özel işlem ve hizmet acentesi, biri de devlet kuruluşu BOESL. Böylece işçi bulma ve işe yerleştirme işiyle Malezya’daki resmî işlemleri yürütme görevi farklı kuruluşlara dağıtılıyor.
312 işe alım acentesi Malezya’da işveren bulabilecek, talep mektuplarını toplayabilecek ve Bangladeş’te uygun işçileri seçebilecek. BOESL ile 25 işlem ve hizmet acentesi Malezya makamları nezdindeki çağrı vizesi ve elektronik vize işlemlerinde rol alacak. İşe alım acenteleri, seçtikleri işçiler için BMET’in yurt dışı çalışma çıkış iznini kendi lisansları üzerinden isteyebilecek; bu aşamada işlem acenteleri gerekli itirazsızlık belgesini (NOC) düzenleyebilecek.
Acentelerin sayısının genişlemesine karşın vize işlemlerinin belirli kuruluşlar üzerinden yürütülmesi Bangladeş’te tartışılıyor. The Daily Star’ın 16 Ekim tarihli haberinde sektör temsilcileri, 312 acentenin vize ve belge işlemleri için 25 özel acenteye ve BOESL’ye bağımlı kalabileceğine dikkat çekti.
Sıfır maliyetli 10 bin kişilik programda kimler başvurabilecek?
15 Ekim’deki açıklama 10 bin kişiye ilişkin ücretsiz işe alım ilkesini yeniden teyit etti; ancak adayların nasıl seçileceği, daha önce işlemleri yarım kalan işçilerin programa girip giremeyeceği ve ilk uçuş tarihi açıklanmadı. Göç uzmanı Asif Munier, The Daily Star’a yaptığı değerlendirmede özellikle eski başvuru sahipleriyle yeni adaylar arasındaki önceliğin belirlenmesi gerektiğini söyledi.
Malezya, 31 Mayıs 2024’te Bangladeş’ten yeni işçi girişlerini durdurmuştu. The Daily Star’a göre işlemlerini tamamlamış en az 16.970 Bangladeşli işçi, o tarihteki son giriş süresine yetişemedi. 2026’daki yeni alım sürecinde işçi seçimi, sağlık kontrolü, vize ve BMET çıkış izninin hangi takvimle işleyeceği açıklanmayı bekliyor.
Geçmişteki yüksek işe alım ücretleri neden yeniden tartışılıyor?
The Daily Star’ın aktardığı Verité araştırmasına göre 2022–2024 döneminde Bangladeşli işçiler Malezya’ya işe gitmek için ortalama 544 bin Bangladeş takası harcadı. Aynı dönemde hükûmetin belirlediği resmî tutar 78.990 takaydı. İki tutar arasındaki fark, yeni sistemde aracılık ücretlerinin nasıl denetleneceği tartışmasını yeniden gündeme taşıdı.
Sağlık muayenesi için hangi merkezler yetkili olacak?
28 Ağustos tarihli ilk açıklamalarda 16 sağlık merkezinin yeni işe alım sürecine dahil edilmesi öngörülüyordu. 6 Ekim’deki bakanlık bilgilendirmesine göre ise özel 10.000 kişilik program için sağlık muayenesi yapmaya henüz hiçbir merkeze onay verilmedi. Yaklaşık 49–50 merkez başvurdu; başvuruların Malezya makamlarına iletilmesi planlanıyor. 15 Ekim’deki bakanlık duyurusunda yeni sağlık merkezi listesinin henüz kesinleşmediği belirtildi. The Daily Star’ın 16 Ekim haberine göre yetkililer, ilk aşamada Malezya’nın mevcut onaylı listesindeki, geçmişte usulsüzlük iddialarıyla anılmamış merkezlerin kullanılabileceğini aktardı. Yeni listenin hazırlanması için Malezyalı yetkililerin Bangladeş’te inceleme yapması bekleniyor.
BOESL için 8 Ekim hedefi neden açıklandı?
Bangladeş Yurt Dışı İstihdam Bakanı Ariful Haque Chowdhury, 6 Ekim 2026’da Malezya’ya gönderilmesi planlanan ilk 10.000 işçinin neredeyse tamamı için işveren talebi hazırlandığını bildirdi. The Daily Star’ın aktardığı bakanlık açıklamasına göre Kuala Lumpur yönetimi, devlet kuruluşu BOESL’yi merkezi işe alım sistemine 8 Ekim’de dahil edeceğini Dakka’ya iletti. Bakan, BOESL kaydı yapıldıktan sonra devlet kanalı üzerinden gönderim sürecinin ilerleyebileceğini söyledi.
İşçilerin meslek ve deneyimlerinin Malezyalı işverenlerin ihtiyaçlarına göre belirlenmesi planlanıyor. 5 Ekim’de yayımlanan istihdam haberinde, işveren talep mektuplarının düzenlenmeye başladığı ve Malezya’dan bir heyetin seçim ölçütlerini görüşmek üzere Bangladeş’e gelmesinin beklendiği bildirildi. Bu aşamada birinci grubun kesin uçuş ve başvuru takvimi duyurulmuş değildi.
Özel işe alım şirketleri hangi yoldan işçi gönderebilecek?
Bakanın 6 Ekim açıklamasına göre özel işe alım acentelerinin Malezyalı işverenlerden getirdiği talep belgeleri, Bangladeş temsilciliğinde doğrulama işlemine alınıyor. Malezya’daki Bangladeş Yüksek Komiserliği, işveren talep belgelerini tasdik etmeye başlamıştı. NSK Trade City adlı market zinciri için 28 işçilik talebin onaylandığı bildirildi.
Devletin 10.000 kişi için hazırladığı sıfır göç maliyetli BOESL programında ise bakanlık, işçilerin seçiminin ve ödemelerin kamu kuruluşu üzerinden izlenmesini istiyor. Bakanın açıklamalarında genel acente taleplerinin incelenmesi ve 10.000 kişilik BOESL girişiminin ayrı işlemler olarak ele alındığı belirtildi. Ariful Haque Chowdhury, işçiler gönderilmeden önce gerçek iş teklifinin, ücretlerin ve diğer koşulların belirlenmesini istedi.
Malezya tarafında yabancı işçi süreci nasıl işliyor?
Ülkedeki mevcut işveren tarafı kuralları değişmiş değil. Malezya Yarımada Çalışma Dairesinin 24 Ağustos’ta güncellediği resmî sayfaya göre işverenler yabancı çalışan istihdam etmeden önce Employment Act 1955’in 60K maddesi kapsamında ön onay almak zorunda. Yeni yabancı işçi başvurularında FWCMS kullanılıyor ve onay işverene veriliyor.
Transit Haber, 24 Ağustos’ta Malezya’nın yabancı işçi başvurularını tamamen FWCMS üzerinden çevrim içi yürütmeye başladığını aktarmıştı. Bangladeş’teki acente ve BOESL ayağı, Malezya’daki işveren onayı ve çalışma izni zincirinin yerine geçmiyor; iki tarafın prosedürleri birbirini tamamlıyor.
Malezya tarafında 10 bin kişilik anlaşma ayrıca duyuruldu mu?
29 Ağustos itibarıyla Malezya İnsan Kaynakları Bakanlığı veya Çalışma Dairesinin kamuya açık sayfalarında 10.000 kişilik “zero-cost” anlaşmayı ayrı bir basın açıklamasıyla ilan eden metne ulaşılamadı. Mevcut haberin 10.000 kişi, charter uçuş, ücret alınmaması, 25+312 acente ve bekleme uyarısı gibi ayrıntıları Bangladeş Bakanlığının 28 Ağustos tarihli resmî açıklamasına dayanıyor. Malezya’nın resmî çalışma portalı ise genel yabancı işçi prosedürünü doğruluyor.
Bu ayrım nedeniyle sayı ve maliyet modeli “Bangladeş hükümetinin açıkladığı anlaşma” olarak aktarılıyor. Ayrıntılı başvuru şartları, ilk uçuş tarihi ve işveren listesi yayımlanmadan bunların kesinleştiği varsayılmamalı.
Türkiye’den bu 10 bin kişilik programa başvuru yapılabilir mi?
Hayır. Açıklanan ilk 10.000 kişilik sıfır maliyet modeli Bangladeş vatandaşlarının Bangladeş’ten Malezya’ya gönderilmesi için kuruldu. Türkiye’den yapılacak bir başvuruyu veya Türk vatandaşları için açılmış özel bir kontenjanı kapsamıyor. Malezya’da çalışmak isteyen diğer yabancılar, kendi kaynak ülke düzenlemeleri ve Malezyalı işverenin geçerli yabancı işçi süreci üzerinden ilerlemek zorunda.
Ayrıca sıfır maliyet modeli, kişiye otomatik çalışma izni verildiği anlamına gelmiyor. Malezya’da geçmişte sistem içinden usulsüz izin üretildiği iddiaları da soruşturuldu. Transit Haber’in 1.306 geçici çalışma izni kaydını konu alan MyIMMs soruşturmasında da işveren, kota, izin ve sistem kayıtları ayrı ayrı incelenmişti.
Kaynaklar
- BSS — 10,000 Bangladeshi workers to go to Malaysia free of cost thru BOESL, 28 Ağustos 2026
- The Business Standard — Malaysia to recruit 10,000 Bangladeshis under zero-cost system, 28 Ağustos 2026
- Jago News — Malaysia to reopen labour market, 10,000 Bangladeshis to go free, 28 Ağustos 2026
- Prothom Alo — Malaysia to reopen labour market soon, agrees to recruit 10,000 Bangladeshis at zero cost, 28 Ağustos 2026
- Malezya Yarımada Çalışma Dairesi — Foreign Workers Employment, güncelleme 24 Ağustos 2026
- The Daily Star — Bangladeş BOESL’nin Malezya işe alım sistemine dahil edilmesini bekliyor, 6 Ekim 2026
- The Business Standard — Özel acente taleplerinin doğrulanması ve BOESL hazırlığı, 6 Ekim 2026
- The Daily Star — Malezya’da sıfır maliyetli 10 bin işçi için işveren talepleri, 5 Ekim 2026
WhatsApp kanalımızda yalnızca önemli uyarıları, Telegram kanalımızda ise tüm haber akışını paylaşıyoruz.
Kısa alıntılar; içerik değiştirilmeden, “Transit Haber” kaynak olarak belirtilerek ve bu habere aktif bağlantı verilerek kullanılabilir. İçeriğin tamamının izinsiz yeniden yayımlanmasına izin verilmez.
Sıradaki haber
Malezya’da asgari ücret 2 bin ringgite çıkacak: Yabancı işçiler de kapsamdaHaber otomatik yüklenemezse normal bağlantısından okuyabilirsiniz.
Haber yükleniyor…